Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 16/04/2009 20:48 (GMT+7)

Xây dựng đăng trượt dưới tràn xả lũ để thu hoạch cá

Quê Khánh Hoà, ông Trần Anh Kiệt có niềm đam mê đặc biệt với nghề cá. Việc kinh doanh cá tại quê hương thu nhiều hiệu quả đã kích thích ông đi tìm nguồn mới. Đến Gia Lai, ông Kiệt sững sờ trước Hồ chứa nước Ayun Hạ, là một công trình thuỷ lợi lớn nhất tỉnh Gia Lai, có diện tích mặt nước 3.700 ha ứng với cao trình Cos 204, có dung tích chứa 253 triệu m 3, diện tích lưu vực hồ 1.670 km 2. Hồ chứa nước này đa mục tiêu. Ngoài nhiệm vụ chính là tưới tiêu nông nghiệp (được gọi là công trình thủy lợi Ayun Hạ), hồ còn được dùng để phát điện, dịch vụ du lịch và phát triển nuôi trồng thuỷ sản, thế mà người dân Gia Lai chưa khai thác nguồn lợi về thuỷ sản. Vùng đất trù phú nay đã níu giữ chân ông. Ông đã ký hợp đồng với tỉnh Gia Lai khai thác nguồn thuỷ sản tại lòng hồ, hàng năm ông đống góp cho tỉnh 50-70 triệu đồng, góp một phần không nhỏ vào việc giải quyết nguồn thực phẩm tại chỗ cho người tiêu dùng địa phương và xuất đi các tỉnh khác.

Thời gian đầu, để giữ không cho cá bị nước cuốn đi sau mỗi lần xả lũ, Xí nghiệp ông Kiệt phải dùng lưới để chắn cá, giữ không cho cá qua tràn ở phía trước tràn xả lũ. Phương pháp này tốn nhiều nhân công, độ an toàn không cao, tuổi thọ của ngự cụ không cao, kích thước mắt lưới phải lớn, dễ bị chướng ngại vật gây hư hại. Đã tốn kém nhiều tiền của và công lao động mà lại không thu hoạch được cá.

Ông Trần Anh Kiệt
Ông Trần Anh Kiệt
Học kinh nghiệm chặn cá bằng đăng tre của dân địa phương, ông Kiệt và kỹ sư Nguyễn Ngọc Sơn đã cho xây dựng đăng trượt sau hạ lưu đường tràn xả lũ, cách tràn xả lũ 430m. Cấu tạo của đăngtrượt thu cá qua tràn xả lũ gồm có 4 hạng mục chính: Đăng cánh, mái trượt, mặt bằng thu gom cá, đường lên xuống và đường ray vận chuyển cá về kho lạnh. Các thông số kỹ thuật của đăng và lưới cánhđược tính toán trên cơ sở lưu lượng nước qua tràn. Tuyến đăng trượt (mặt trượt) được thiết kế đối diện với dòng chảy của tràn xả lũ. Phía sau tràn nơi đặt đăng có những phần có điểm tựa là đá, nếukhông có điểm tựa là đá thì phải dùng bê tông cốt sắt để kè chắc trụ đăng, giằng chống.

Hệ thống đăng trượt gồm 2 đăng cánh hai bên; mặt bằng thu gom cá, hệ thống giằng, cây trụ chống phía sau đăng trượt, đăng cánh. Đăng trượt của ông Kiệt có thể nói to nhất từ trứơc tới nay: Có chiều rộng miệng đăng 43 m, rộng thân 13 m, chiều dài 20 m, chiều cao 5,4m. Bao gồm 40 trụ sắt phi 50 làm sườn chống đỡ. Tổng khối lượng bê tông mác 200 được sử dụng là 168 m 3, thép trụ 13.462 kg. Kính phí đầu tư 1 tỷ đồng kể cả kho lạnh.Đăng trượt này chịu được mức xả lũ tối đa 1.237 m 3/giây, chỉ bắt loại cá lớn, còn cá nhỏ lọt xuống lưu vực sông Yun.

Từ khi có đăng trượt, sau mỗi lần xả lũ, Xí nghiệp chỉ việc cử 5 lao động ra đập tràn xả lũ thu gom cá ở đăng trượt cho vào kho lạnh và bán cho người tiêu dùng. Giải pháp này đã giúp cho Xí nghiệp ông Trần Anh Kiệt tiết kiệm được 2 lao động và hàng trăm kg lưới chắn, giây, neo vốn trước đây được dùng chỉ để giữ cá ở lòng hồ. Tổng số kinh phí tiết kiệm được khoảng 74 triệu đồng/năm.

Sau 7 năm đưa đăng trượt vào hoạt động, kết quả thu hoạch cá qua đăng đạt 2,2 tỷ đồng, sau khi thu hồi vốn đầu tư, còn lãi 1,2 tỷ đồng. Đặc biệt năm 2005-2006, số ngày xả lũ cao nên lượng cá thu qua đăng đạt 30% tổng lượng cá thu hoạch của Xí nghiệp tại hồ Ayun Hạ.

Kỹ sư Nguyễn Ngọc Sơn cho chúng tôi biết: Làm được hệ thống đăng trượt thành công như ngày hôm nay, chúng tôi phải làm lại nhiều lần, vì tính toán ban đầu không phù hợp, mặt trượt nhỏ, hẹp cộng với giằng chống, trụ chống yếu nên đăng trượt bị hỏng… Vất vả lắm! Bây giờ chỉ chờ ngày xả lũ là thu gom cá. Cá thu qua tràn chủ yếu là cá mè. Nhìn thấy cá trắng cả mặt bằng thu gom mà sướng con mắt. Giải pháp này có thể áp dụng cho các loại hồ chứa vừa và nhỏ.

Xem Thêm

Tin mới

Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.