Tắc kè + trai = vật liệu siêu dính

Dính tốt cả dưới nước

Không giống như các chất kết dính được chế tạo dựa trên việc nghiên cứu các loài bò sát khác, keo tắc kè (geckel) của các nhà khoa học Mỹ có bám tốt trên cả bề mặt khô cũng như nơi ẩm ướt. GS Phillip Mesersmith (đại học Northwestern), tác giả của phát minh này hy vọng người ta có thể sử dụng nó để “dán” các vết thương thay vì phải khâu. Nó cũng có thể dùng để sản xuất các loại băng dính y tế chống nước hoặc cao dán cho phép bệnh nhân tắm gội thoải mái mà không sợ bong, nhưng khi đã lành vết thương lại có thể bóc ra dễ dàng, không gây đau đớn.

Miếng dán dùng 1.000 lần

Tắc kè là loài bò sát có khả năng bám dính cực tốt. Một số nghiên cứu cho biết loài vật này có thể giữ được vật nặng gấp hàng trăm lần cơ thể chúng. Năm 2000, một nhóm nghiên cứu tại đại học California đã khám phá ra bí mật bám dính của tắc kè. Đó là nhờ lực liên phân tử rất yếu được tạo ra bởi hàng tỉ cấu trúc giống như lông cứng ở mỗi bàn chân của chúng. Lực này xuất hiện khi điện tích không cân bằng xung quanh, các phân tử hút lẫn nhau. Tích hợp lực hút của hàng tỉ lông cứng giúp tắc kè có thể leo tường thoăn thoắt hoặc thậm chí leo ngược lên mặt gương trơn tuột.

Loạt vật liệu kết dính mà GS Messersmith chế tạo khai thác đặc điểm này của tắc kè, đồng thời kết hợp với khả năng của con trai, loài động vật có thể bám rất chắc vào đá, ngay cả ở những chỗ có rêu trơn và nước chảy xiết. Các nhà nghiên cứu dùng một chùm electron để tạo ra một cái khuôn chứa vô số các sợi silicon siêu nhỏ, mỗi sợi rộng 400, cao 600 nanomét. Khi vật liệu đã định hình, người ta nhúng nó vào polymer tương tự như loại axit amin trong chất dính của con trai.

Thử nghiệm cho thấy, loại vật liệu mới không những dính rất chắc mà còn có thể dính tốt ngay cả sau khi đã dán vào, gỡ ra tới hơn 1.000 lần ngay cả trong môi trường nước (tất cả các vật liệu kết dính khác hiện có chỉ có thể sử dụng được nhiều nhất là vài lần).

Sẽ phổ biến sau vài năm nữa

Việc học tập khả năng bám dính của tắc kè để sản xuất vật liệu siêu dính hiện đang được rất nhiều đơn vị nghiên cứu cùng tiến hành. Khi thử nghiệm, họ gặp phải một số vấn đề như miếng dính có kích thước tương đối lớn một chút thường dễ dàng bị rách rời hoặc bám bẩn sau vài lần dán - bóc và không sử dụng được nữa. Tuy nhiên, GS Messersmith cho rằng sản phẩm của mình có thể sẽ khắc phục được những điểm yếu này vì ngoài cấu trúc giống như chân tắc kè, nó còn được bao phủ bởi chất kết dính giống như ở con trai. Ông hy vọng sẽ tìm ra phương pháp sản xuất ở quy mô lớn với giá thành rẻ hơn và vật liệu mới sẽ phổ biến trên thị trường sau một vài năm nữa. Mục tiêu trước mắt của vật liệu này là phục vụ lĩnh vực y tế.