Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam: Điểm tựa khoa học công nghệ gắn với chuyển đổi số quốc gia

Hội nghị Ban Chấp hành Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam lần thứ 3 nhiệm kỳ 2023-2028 (Khóa 8) tại Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam

Kiến tạo mạng lưới khoa học điện tử viễn thông

Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam ra đời trong giai đoạn đất nước bước vào đổi mới, và lịch sử phát triển của Hội gần như đồng hành với lịch sử hiện đại hóa ngành điện tử, viễn thông Việt Nam. Trải qua gần 40 năm phát triển, Hội từng bước trở thành mái nhà chung của hàng trăm nhà khoa học, chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực điện tử, viễn thông và công nghệ thông tin.

Trong số 805 hội viên, phần lớn là các nhà khoa học đang trực tiếp giảng dạy và nghiên cứu tại các đơn vị đào tạo kỹ thuật hàng đầu Việt Nam, tạo thành mạng lưới chuyên môn sâu mà Nhà nước có thể huy động trực tiếp trong quá trình hoạch định chính sách công nghệ và xây dựng hạ tầng số quốc gia.

Hội nghị quốc tế về công nghệ tiên tiến trong truyền thông ATC lần thứ 18, diễn ra từ ngày 16 đến 18/10/2025 tại Đại học Công nghiệp Hà Nội

Ít tổ chức xã hội - nghề nghiệp tại Việt Nam có thể duy trì đồng thời hai hội nghị khoa học thường niên với chất lượng học thuật được cộng đồng quốc gia và quốc tế ghi nhận như Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam, đó là Hội nghị quốc tế về công nghệ tiên tiến trong truyền thông (ATC) và Hội nghị Quốc gia về điện tử, truyền thông và công nghệ thông tin (REV-ECIT) được tổ chức định kỳ vào tháng 10 và tháng 12 hàng năm. Hội nghị ATC lần thứ 18, diễn ra từ ngày 16 đến 18/10/2025 tại Đại học Công nghiệp Hà Nội, thu hút 218 bài báo từ 214 đơn vị thuộc 19 quốc gia; Ban tổ chức chấp nhận 117 bài với 719 tác giả tham gia, trong đó 92 nhà khoa học đến từ nước ngoài, một con số phản ánh sức hút học thuật của hội nghị vượt xa phạm vi trong nước. Hội nghị REV-ECIT lần thứ 28, tổ chức ngày 20/12/2025 do Trường Điện - Điện tử, Đại học Bách Khoa Hà Nội đăng cai, nhận được 153 công trình nghiên cứu từ hơn 60 trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp trên toàn quốc; qua quá trình đánh giá nghiêm ngặt, Ban tổ chức chấp nhận xuất bản 128 công trình, tương đương tỷ lệ gần 85%, trong đó 118 công trình được trình bày trực tiếp tại 6 phiên kỹ thuật theo hai hình thức gồm 64 bài thuyết trình và 54 bài poster.

Phiên báo cáo tại Hội nghị Quốc gia về điện tử, truyền thông và công nghệ thông tin REV-ECIT lần thứ 28, tổ chức ngày 20/12/2025.

Nhiệm vụ phổ biến kiến thức được thực hiện hàng năm thông qua công cụ chính là Tạp chí Điện tử và Ứng dụng, Tạp chí là cơ quan truyền thông của Hội, hoạt động theo giấy phép số 360/GP-BTTTT do Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 18/7/2022.

Ở mảng học thuật, phiên bản tiếng Anh REV Journal on Electronics and Communications giữ vai trò kênh công bố công trình nghiên cứu. Hội đồng Giáo sư Nhà nước chấm điểm khoa học liên tục từ năm 2013 đến nay. Phạm vi bao phủ các lĩnh vực Điện, Điện tử, Tự động hóa và Công nghệ thông tin. Mỗi công trình đều qua phản biện của chuyên gia trong và ngoài nước. Các bài báo đăng tại hội nghị ATC, REV-ECIT và phiên bản tiếng Anh của Tạp chí được chấm tối đa 1,0 điểm trong nhiều năm. Bộ Khoa học và Công nghệ công nhận Tạp chí đạt tiêu chuẩn khoa học Việt Nam năm 2026 theo Quyết định số 2244/QĐ-BKHCN ngày 28/4/2026. Tạp chí đặt mục tiêu đạt chuẩn SCOPUS, mở rộng hiện diện của nghiên cứu điện tử, viễn thông Việt Nam trên bản đồ khoa học quốc tế.

Ở mảng phổ biến tri thức, nội dung Tạp chí tập trung vào chính sách pháp luật như Luật Viễn thông, Luật Tần số vô tuyến điện và hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật. Tạp chí tạo diễn đàn để chuyên gia, kỹ sư chia sẻ kinh nghiệm thực tế ngoài khuôn khổ hội thảo. Tạp chí tiếp nhận sinh viên chuyên ngành báo chí từ Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Học viện Phụ nữ Việt Nam và Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông thực tập hằng năm. Một số trở thành cộng tác viên, sau đó làm việc chính thức.

TS. Trần Đức Lai, Chủ tịch Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam và GS. David Banjerdpongchai, Chủ tịch Hiệp hội ECTI Thái Lan trao Biên bản Hợp tác giữa Hai bên

Song song hoạt động chuyên môn, Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế. Nhiều năm liền, Hội có quan hệ hợp tác kỹ thuật với Hội Truyền thông thuộc Viện Kỹ thuật Điện và Điện tử quốc tế IEEE (IEEE Communications Society - IEEE ComSoc). Thông qua bảo trợ kỹ thuật của IEEE ComSoc, Hội nghị quốc tế ATC đạt tiêu chuẩn phản biện quốc tế và kỷ yếu hội nghị được đưa vào cơ sở dữ liệu IEEE Xplore, cộng đồng nghiên cứu toàn cầu có thể truy cập và trích dẫn. Ở chiều hợp tác khu vực, ngày 17/10, Hội ký thỏa thuận hợp tác với Hiệp hội Điện tử, Máy tính, Viễn thông và Công nghệ thông tin Thái Lan tại Hà Nội, mở rộng cầu nối học thuật với ASEAN, bổ sung vào quan hệ đối tác khu vực mà Hội đã dày công kiến tạo qua nhiều nhiệm kỳ.

Qua đó góp phần khẳng định uy tín của Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam, đồng thời phản ánh vị thế của Việt Nam trong lĩnh vực nghiên cứu điện tử, viễn thông ở khu vực và trên thế giới.

Bài toán nhân lực công nghệ cao cho đất nước

Việt Nam đặt mục tiêu phát triển ngành công nghiệp bán dẫn và trở thành trung tâm công nghệ cao trong khu vực, và để hiện thực hóa tham vọng đó, đất nước cần một thế hệ kỹ sư điện tử, viễn thông có khả năng làm chủ công nghệ lõi ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Bài toán nhân lực đang bộc lộ “mâu thuẫn” nội tại khi phần lớn sinh viên kỹ thuật ra trường chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế, buộc doanh nghiệp phải đào tạo lại từ đầu.

Các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp bàn về các vấn đề nổi bật về: “Đột phá – Sáng tạo – Kết nối: Kiến tạo hệ sinh thái số” tại Việt Nam tại Hội nghị Quốc gia REV-ECIT 2025

Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam cho rằng căn nguyên nằm ở mô hình các trường đại học chạy theo số lượng tuyển sinh thay vì chất lượng đầu ra, và đây là vấn đề cần được giải quyết có hệ thống thay vì xử lý từng phần.

Hội kiến nghị tập trung nguồn lực chuyên môn vào ba nhóm công nghệ chiến lược quốc gia mà cộng đồng khoa học điện tử, viễn thông có thế mạnh sâu nhất, gồm công nghệ mạng di động thế hệ sau, chip bán dẫn và công nghệ hàng không vệ tinh, đồng thời xây dựng cơ chế chứng chỉ nghề nghiệp để kết nối trường đại học, doanh nghiệp và cộng đồng chuyên gia thành một tam giác đào tạo khép kín, trong đó chuẩn đầu ra do thị trường công nghệ định nghĩa chứ không phải do chương trình khung quyết định.

Vòng Bán kết Cuộc thi Thiết kế điện tử Việt Nam 2025

Cuộc thi Thiết kế điện tử Việt Nam mà Hội phát động, triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, kéo sinh viên ra khỏi giảng đường và đặt họ trực tiếp vào bài toán công nghệ thực tế qua một sân chơi quy mô toàn quốc, được Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia NIC (Bộ Tài chính) bảo trợ chuyên môn. Năm 2025, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông đăng cai kỳ thi thu hút 141 đội với 524 sinh viên và nghiên cứu sinh từ 27 trường đại học trên cả nước; Ban tổ chức chọn 10 đội xuất sắc vào vòng chung kết. Đội IDS PTIT giành quán quân với đề tài "Thiết kế và xây dựng hệ thống phát hiện xâm nhập cho các thiết bị IoT sử dụng mô hình học sâu", một kết quả cho thấy sinh viên kỹ thuật Việt Nam hoàn toàn có thể giải quyết bài toán công nghệ cốt lõi của nền kinh tế số khi được trao đúng sân chơi và định hướng chuyên môn.

Khoa học điện tử viễn thông định hình hạ tầng số quốc gia

Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam chủ động tạo ra không gian để các công nghệ chiến lược được bàn thảo, phản biện và định hình ngay từ giai đoạn còn đang định hướng. Hội triển khai vai trò đó trên hai bình diện bổ trợ nhau, một bình diện nghiên cứu học thuật thông qua hai hội nghị khoa học thường niên ATC và REV-ECIT, và một bình diện đối thoại chính sách thông qua Hội thảo World Mobile Broadband thường niên phối hợp cùng IDG Việt Nam và Hội Truyền thông Số Việt Nam. Nghiên cứu học thuật tạo ra luận cứ khoa học, diễn đàn chính sách tiếp nhận luận cứ đó và chuyển hóa thành kiến nghị có địa chỉ cụ thể, đảm bảo tiếng nói của cộng đồng khoa học không dừng lại ở hội trường mà đi được đến bàn quyết định.

Ở bình diện nghiên cứu, Hội duy trì hai hội nghị khoa học thường niên ATC và REV-ECIT như nơi uy tín học thuật của Hội được kiến tạo và tái khẳng định mỗi năm một lần. Hội nghị ATC mở ra chiều quốc tế khi kéo các nhà khoa học từ nhiều quốc gia vào cùng một diễn đàn với các nhà nghiên cứu Việt Nam, các công trình trong nước được đặt cạnh công trình quốc tế và tự chứng minh giá trị của mình qua chính quá trình phản biện độc lập.

Các chuyên gia tại phiên tọa đàm "Tầm nhìn từ các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông" trong khuôn khổ World Mobile Broadband, Cloud & AI Summit & Awards 2026, chiều 23/4 tại Hà Nội

Ở tầng đối thoại chính sách, Hội duy trì Hội thảo World Mobile Broadband thường niên phối hợp cùng IDG Việt Nam và Hội Truyền thông Số Việt Nam như một cơ chế đối thoại định kỳ giữa cộng đồng khoa học với cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp viễn thông. Qua mỗi kỳ tổ chức, Hội đưa ra những nhận định có luận cứ học thuật về xu hướng công nghệ viễn thông thế hệ mới, từ lộ trình thương mại hóa 5G tiến tới 6G, tích hợp trí tuệ nhân tạo vào hạ tầng mạng, đến phát triển điện toán đám mây và hạ tầng IoT phục vụ chính phủ số và doanh nghiệp. Quan trọng hơn, Hội chủ động đề xuất những vấn đề chính sách cần nhận diện, gồm yêu cầu đầu tư hạ tầng thế hệ mới, bài toán an toàn, an ninh mạng và tình trạng thiếu nhân lực chất lượng cao... Những kiến nghị được nêu ra một cách liên tục tại cùng một diễn đàn trong nhiều năm, qua đó hình thành nguồn tham chiếu chính sách ổn định, có giá trị theo dõi và đối chiếu, thay vì những ý kiến rời rạc, xuất hiện nhất thời.

Sứ mệnh của Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt mục tiêu đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực chính của tăng trưởng quốc gia. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Việt Nam cần những tổ chức khoa học có uy tín đủ để tập hợp nhà khoa học giỏi, có kinh nghiệm đủ để tư vấn chính sách có chiều sâu, có diễn đàn đủ để kết nối tri thức trong nước với thế giới và có kênh truyền thông chuyên ngành đủ mạnh để chuyển tải kiến thức từ phòng nghiên cứu đến xã hội.

Nội lực của Hội nằm ở quá trình tích lũy có hệ thống qua nhiều năm hoạt động, 30 chi hội với 805 hội viên phân bố tại các trường đại học, học viện và viện nghiên cứu trên cả nước tạo nên một mạng lưới chuyên môn rộng, cho phép cơ quan quản lý huy động trực tiếp khi xây dựng chính sách công nghệ. Tạp chí Điện tử và Ứng dụng với hơn 35 năm hoạt động, trong đó phiên bản tiếng Anh được Hội đồng Giáo sư Nhà nước chấm điểm khoa học từ năm 2013 đến nay, cho thấy năng lực duy trì chuẩn mực học thuật ổn định trong thời gian dài. Hai hội nghị khoa học thường niên ATC và REV-ECIT thu hút hàng trăm công trình từ nhiều quốc gia mỗi năm, qua đó góp phần xác lập sự hiện diện của Việt Nam trong cộng đồng học thuật điện tử, viễn thông quốc tế.

Vị thế của Hội trong giai đoạn phát triển mới được hình thành từ vai trò đặc thù trong hệ sinh thái khoa học và công nghệ Việt Nam. Hội kết nối đồng thời ba không gian hoạt động gồm nghiên cứu học thuật với mạng lưới giáo sư, nhà khoa học; khu vực sản xuất, kinh doanh với các doanh nghiệp công nghệ và viễn thông; cùng lĩnh vực quản lý nhà nước thông qua hoạt động tư vấn, phản biện chính sách. Đây cũng là điều kiện để Hội kết nối kết quả nghiên cứu, nhu cầu thực tiễn và định hướng quản lý trong cùng một dòng chảy phát triển.

Trong giai đoạn tới, Hội đặt kế hoạch tổ chức Hội nghị quốc tế ATC 2026 tại Đại học Quy Nhơn, Hội nghị quốc gia REV-ECIT 2026 và phối hợp tổ chức ICISN 2026 cùng Đại học Đông Á, đồng thời giao Ban Biên tập Tạp chí Điện tử và Ứng dụng triển khai định hướng “cầu nối tri thức giữa Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp”. Các hoạt động này gắn với năng lực hiện có của Hội và nhu cầu phát triển khoa học, công nghệ trong nước.

Trong bối cảnh yêu cầu chuyển hóa định hướng chính sách thành kết quả cụ thể ngày càng rõ, từ tri thức nghiên cứu đến đào tạo nhân lực và hoàn thiện cơ chế quản lý, Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam kiên định với định hướng phát triển đã đề ra nhằm nắm giữ vị trí phù hợp, với điều kiện chuyên môn và tổ chức để tham gia trực tiếp vào quá trình này.