Một bác sĩ tự chế thành công dụng cụ xoa bóp tim

Từ niềm đam mê...

Sinh năm 1968 tại Tây Ninh, từ nhỏ Trần Minh Đông đã nổi tiếng là người ham mê nghiên cứu, sáng tạo. Anh có thể ngồi hàng giờ liền để chăm chú theo dõi một chiếc máy đang vận hành và thậm chí "tranh thủ" lúc vắng người tháo chúng ra rồi ráp lại thử xem sao. Mê khoa học và học rất giỏi nên tốt nghiệp cấp III, Đông thi đậu vào Trường đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh.

Năm 1993, Đông tốt nghiệp Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh, chuyên ngành bác sĩ đa khoa. Sau đó anh về công tác tại Khoa Cấp cứu ngoại viện của Bệnh viện cấp cứu Trưng Vương TP Hồ Chí Minh. Ở môi trường làm việc mới này, anh đã có rất nhiều sáng chế.

Những ngày đầu trực cấp cứu anh thường tiếp xúc với nhiều bệnh nhân được đưa đến trong tình trạng ngừng hô hấp tuần hoàn, những lúc đó anh và các điều dưỡng viên phải dùng các dụng cụ xoa tim ngoài lồng ngực để tạm thời cấp cứu cho người bệnh. Tuy nhiên có một số trường hợp, người thân của bệnh nhân thường không có sẵn dụng cụ để sơ cấp cứu ngay lập tức, nên khi đưa được người bệnh tới thì đã muộn...

Trong khi đó, tại các bệnh viện hiện nay cũng đang sử dụng một số thiết bị xoa tim ngoài lồng ngực để cấp cứu bệnh nhân ngưng hô hấp tuần hoàn như thiết bị Thumper - CPR có khả năng vận hành tự động, song thiết bị này lại phức tạp, cồng kềnh, giá thành cao, nên không phổ biến lắm. Ngoài ra, còn có thiết bị xoa bóp tim ngoài lồng ngực CPR Ezy-pad có bộ phận âm thanh tín hiệu kiểm soát tần số ấn ngực, nhưng nó đòi hỏi lực ấn rất lớn nên không phù hợp với thể trạng người Việt Nam.

Đối với những bệnh nhân tim bị ngưng tuần hoàn thì việc xoa bóp tim cho họ (sơ cứu) là rất cần thiết trước khi đưa đến chữa trị tại cơ sở y tế. Với việc xoa bóp bằng tay này, người sơ cứu cần có kinh nghiệm và kỹ thuật thì mới có hiệu quả. Ngay những điều dưỡng viên ở bệnh viện, khi sử dụng dụng cụ xoa tim ngoài lồng ngực cũng không biết cách xoa có đủ độ sâu cần thiết (quy định chuẩn 2,5cm - 4,5cm).

Từ thực tế đó, bác sĩ Đông đã nảy ý tưởng sáng chế một dụng cụ xoa tim dễ sử dụng trong việc sơ cứu cho bệnh nhân.

Dù công việc chuyên môn rất bận, nhưng mỗi khi rảnh rỗi là anh vùi đầu vào nghiên cứu, tìm đọc tài liệu để thiết kế...

Sản phẩm "MADE IN... VIETNAM"

Dụng cụ đo tim do bác sĩ Đông sáng tạo được tận dụng từ các nguyên vật liệu cũ sẵn có. Sản phẩm có cấu tạo gồm:

Bộ phận đếcó tấm đế và ống dẫn hướng giúp lắp chặt bộ phận nhún vào tấm đế.

Bộ phận nhúnnằm phía trên bộ phận đế, bao gồm tấm nhún dùng để đặt tay lên nhún và ống lồng có thể dịch chuyển trượt dọc theo ống dẫn hướng, lò xo nhún nằm giữa bộ phận đế và bộ phận nhún...

Bộ phận dò mức độ sâu xoa timcủa dụng cụ này bao gồm: các phần định mức độ sâu xoa tim, nguồn điện và bộ phận báo mức (các đèn) tương ứng với các mức độ, các bộ phận này nối điện với nhau và được gắn chặt vào bộ phận nhún, kim dò. Kim dò cùng với nguồn điện, bộ phận báo mức và một trong số các phần định mức tạo thành một mạch điện kín và kích hoạt bộ phận báo mức độ sâu xoa tim của dụng cụ. Nhờ có bộ phận dò mức độ sâu xoa tim, người cấp cứu có thể xác định được lực nhún đủ mạnh và phù hợp với bệnh nhân cần cấp cứu nên có thể thực hiện công tác sơ cứu một cách hiệu quả.

Sản phẩm hoàn thành đã góp phần tích cực trong điều trị tiếp theo sau đó và giảm thiểu các nguy cơ gây tai biến cho bệnh nhân. Sản phẩm có đặc điểm phù hợp với thể trạng của người Việt Nam: nhỏ gọn, dễ sử dụng. Điều hấp dẫn là sản phẩm có giá thành khoảng 110.000 đồng, thấp hơn nhiều lần so với các sản phẩm của nước ngoài. Thế nhưng, buổi ban đầu, để sản phẩm được chấp nhận thì quả thật vô cùng khó khăn đối với người bác sĩ trẻ đã sáng chế ra nó.

Nhớ lại những ngày đầu, lúc sản phẩm mới hoàn thành, bác sĩ Đông cho biết: "Tôi đã mừng rỡ đem kết quả báo với hội đồng khoa học của bệnh viện và xin công nhận sáng chế. Thế nhưng, mọi người yêu cầu tôi phải thuyết trình những tài liệu tham khảo trong quá trình chế tạo. Quả là thật khó khăn, vì đây là sản phẩm tôi hoàn toàn tự chế từ kinh nghiệm chuyên môn của bản thân mình cũng như qua thực tế công việc chứ có lấy của ai đâu mà có tài liệu tham khảo. Nhưng để được chấp nhận, tôi cũng đành lên Internet để tìm các tài liệu nước ngoài nói về sản phẩm này và cũng may là ở tận bên... Pháp và Australia có ít nhiều tài liệu nói về dụng cụ này. Thế là tôi cũng có được tài liệu tham khảo? Nhưng khi trình xong rồi thì mọi người lại có thêm ý kiến đề nghị phải trình cả bản vẽ "mỹ thuật", có thuyết minh cụ thể, chứ không phải vẽ "ngoằn ngoèo" như của tôi. Thật ra, bởi là dân tay ngang tôi có biết gì về đồ họa đâu. Thế là phải đi học thêm về đồ họa vi tính như: corell, photoshop... để vẽ bản thiết kế? Cũng may nhờ những yêu cầu khó khăn này mà tôi đã có một bản thiết kế và thuyết trình khá đầy đủ. Vì vậy khi hoàn thành nó, tôi đăng ký xin bằng sáng chế độc quyền luôn.

Ngày 29-8-2005, sản phẩm của tôi đã được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam cấp bằng sáng chế độc quyền. Giữa tháng 11 vừa qua, sản phẩm lần đầu tiên tham gia dự thi sáng tạo khoa học công nghệ trong tuần lễ công nghệ cao và đã giành được giải cao của Ban tổ chức Khu công nghệ cao TP Hồ Chí Minh...".

Tâm sự với chúng tôi, BS Đông cho biết: Sản phẩm có được là cả một quá trình tâm huyết của anh, nên anh rất mong sản phẩm có điều kiện được đưa vào sử dụng phổ biến. Anh cũng sẵn sàng chuyển giao công nghệ cho các cơ quan và cá nhân có nhu cầu...

Nguồn: nhandan.com.vn