Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 25/03/2009 23:09 (GMT+7)

GS Võ Quý - một giờ và một đời dành cho Trái đất

Đại sứ “Giờ Trái đất” 

GS Võ Quý - Nhà khoa học Châu Á đầu tiên được thưởng Huy chương vàng quốc tế về thành tích bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên khu vực do WWF trao tặng - là một trong ba đại sứ thiện chí được chọn cho chiến dịch tại Việt Nam. 

“Giờ Trái đất” là Sáng kiến toàn cầu được Quỹ quốc tế bảo vệ thiên nhiên (WWF) khởi xướng. Mục đích của sự kiện này nhằm đề cao việc tiết kiệm điện năng và vì vậy làm giảm lượng khí thải carbon, khí gây ra hiệu ứng nhà kính.

Theo đó, các hộ gia đình và cơ sở kinh doanh tắt đèn điện và các thiết bị điện không ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt trong một giờ đồng hồ vào lúc 8 đến 9 giờ tối (giờ địa phương) ngày thứ Bảy cuối cùng của tháng ba hàng năm (năm 2009 là ngày 28/ 3). 

Theo Giáo sư Võ Quý, “Giờ Trái đất” chỉ là khởi đầu, tuy nhiên đó là sự khởi đầu quan trọng nhắc nhở mỗi chúng ta hàng ngày, hàng giờ phải cùng nhau có ý thức bảo vệ môi trường sống. 

“Ngày trước còn nhiều ý kiến biện hộ rằng đó chỉ là thiên tai nhưng hiện nay các nhà khoa học đều thống nhất sự nóng lên của trái đất là do tác động của con người”,ông trăn trở.

Ông vẫn đau đáu lo cho sự an toàn của hành tinh: Cả vạn năm từ trước đến nay nhiệt độ trái đất vẫn luôn giữ ở mức trung bình 15 độ; nhưng trong vòng 30, 40 năm gần đây nhiệt độ đã tăng thêm 0,7 độ và chỉ có lên mà không có xuống. 

Nếu như tình trạng này cứ tiếp diễn thì trong vòng 30 đến 40 năm nữa, Bắc Cực sẽ không còn băng. Một khi nước biển dâng lên, nông nghiệp sẽ là ngành chịu ảnh hưởng trực tiếp và nặng nề nhất.

Nếu theo tiêu chí ngập nước thì các nước chịu ảnh hưởng nặng nề nhất sẽ là Trung Quốc, Ấn độ, Banglades, Việt Nam và Ai cập. Còn nếu xét theo khía cạnh chịu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu thì những nước đang phát triển ở vùng nhiệt đới của châu Á sẽ phải hứng chịu hậu quả tồi tệ nhất và Việt Nam cũng ở ”top 5” nước thuộc diện này

“Đây thực sự là một thảm họa từ trước đến nay chưa từng có trong lịch sử loài người, nó ở trước mắt rồi, nó đang rất cấp bách. Chính các nhà khoa học cũng không nghĩ nó đến nhanh như vậy”, GS nhấn mạnh

Điều đáng tiếc theo GS Võ Quý là hiện nay là nhiều cấp lãnh đạo lẫn người dân vẫn nhận thức chưa đầy đủ được hiểm họa khủng khiếp này hoặc chưa có cách ứng xử thích hợp. Mấy lâu nay lũ lụt, hạn hán... mọi người đều nghĩ đây là thiên tai mà không nghĩ đó chính là “nhân tai”, do con người chúng ta phá hoại môi trường mà ra.

“Trong thực tế chúng ta đang hy sinh nhiều quá về môi trường vì các lợi ích kinh tế trước mắt. Chúng ta nói thì nhiều nhưng thực hiện thì quá ít, luật lệ về môi trường của chúng ta cũng không nghiêm minh gì cả”.

Ông dẫn chứng, ngay như Hà Nội trong trận lụt lịch sử vừa rồi, nếu thời gian qua chúng ta không lấp đi nhiều hồ thì chắc đã không đến nỗi bị nước “ngâm” cho cả tuần như thế. TP Hồ Chí Minh thì hiện tượng triều cường đang ngày càng thường xuyên và với mức độ nghiêm trọng hơn.

Điều GS trăn trở nữa là làm sao chúng ta phải thay đổi cách thức và nội dung giáo dục môi trường từ những bậc học nhỏ nhất, bằng những bài học trực quan sinh động, gắn với thực tiễn của môi trường sống hiện nay.

Còn ông, một người cả đời tâm huyết với những vấn đề giữ cho Trái đất xanh vẫn luôn đặt niềm tin vào những thay đổi tích cực trong tương lai khi ý thức của người dân ngày càng được nâng lên.

Anh hùng môi trường

Với những nỗ lực hết mình cho hoạt động vì môi trường chung của thế giới, về an toàn cho nhân loại, năm 2008, GS Võ Quý đã được tạp chí Time bầu chọn là một trong 35 Anh hùng môi trường của thế giới.

Thành tích đầu tiên mà tạp chí Time nêu ra là GS đã có nhiều công lao cho việc nghiên cứu và cải tạo các vùng đất bị nhiễm chất độc da cam dioxin.

Từ năm 1985, GS Võ Quý sáng lập ra Trung tâm Nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường trực thuộc Trường ĐH Tổng hợp Hà Nội (nay là Trung tâm Nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường trực thuộc ĐH Quốc gia Hà Nội.

Dự án mới nhất mà GS đang thực hiện là dự án về cải tạo đất bị nhiễm dioxin ở Quảng Trị. Với sự nỗ lực của Trung tâm Nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường, nhiều dự án về bảo vệ thiên nhiên và phục hồi những vùng đất bị suy thoái đã dần dần được thực hiện có hiệu quả.

Năm 2003, GS. Võ Quý vinh dự là nhà khoa học Việt Nam đầu tiên và là người châu Á thứ hai được nhận Giải thưởng Hành tinh xanh, giải thưởng quốc tế tương đương giải Nobel về môi trường, do Ashahi Glass Foundation trao tặng.

Hàng năm ông vẫn trích dần số tiền thưởng tị giá 50 triệu yên Nhật (tương đương 6 tỷ đồng) để góp phần cùng với Trung tâm Nghiên cứu Tài nguyên và Môi trường - ĐH Quốc gia Hà Nội tổ chức các lớp bổ túc kiến thức về môi trường cho những người đang làm công tác này và hỗ trợ các hoạt động về đào tạo và nâng cao năng lực đào tạo của Trung tâm.

Xem Thêm

Tin mới

Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.