"Vàng trắng" đất Tây Bắc

Từ “vườn cao su Tổ”

Vượt gần 60km đường đèo dốc từ thành phố Sơn La, chúng tôi tìm đến “đại bản doanh” của Công ty cổ phần Cao su Sơn La (Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam - VRG) đóng tại thị trấn ít Ong, huyện Mường La. Những năm trước, cứ vào thời điểm này, ít Ong mịt mù lửa khói do bà con đốt nương. Nhưng từ khi được quy hoạch thành vùng chuyên canh cao su, bầu không khí thanh bình đã trở lại, những đồi trọc đã được phủ kín màu xanh của cao su, trải dài ngút tầm mắt.

Hơn 70ha cao su đầu tiên được trồng tại hai bản Phiên Tìn, Nà Trang (thị trấn ít Ong) vào năm 2007, đây là một cuộc thử nghiệm nhiều khó khăn. Tây Bắc là vùng có khí hậu lạnh và sương muối dày trong khi cây cao su vốn quen với thời tiết, thổ nhưỡng ở vùng đất phía Nam . Nay đem trồng ở vùng có thời tiết khắc nghiệt, liệu cao su có cho mủ?

Một lãnh đạo của VRG cho biết: “Tây Bắc có điều kiện thời tiết, thổ nhưỡng đặc trưng khắc hẳn những vùng trồng cao su truyền thống nhưng chúng tôi đã lưu ý chọn bộ giống phù hợp và xây dựng quy trình kỹ thuật riêng cho vùng này”.

Đặc biệt, tại “vườn cao su tổ” của Công ty cổ phần cao su Sơn La, nguồn cao su giống chất lượng tốt đã được ươm và cung cấp cho hầu khắp các địa phương trong tỉnh.

Hứa hẹn thành công

Trao đổi với chúng tôi, ông Võ Nhật Duy, Giám đốc Công ty cổ phần Cao su Sơn La nói: “Trở ngại lớn nhất khi đưa cây cao su lên Tây Bắc là thời tiết khắc nghiệt. Sau đợt rét hại cuối năm 2007 đầu năm 2008, tôi tưởng mình phải bỏ cuộc. Nhưng thật bất ngờ, cao su vẫn phát triển bình thường, lá xanh, thân mập, độ cao đạt tiêu chuẩn”.

Với những ưu điểm như: góp phần phủ xanh đồi núi trọc, tạo việc làm cho nhiều người lao động, trong tương lai, cây cao su sẽ đem lại nguồn thu lớn cho ngân sách của các địa phương. Chính vì vậy, tháng 9/2008, Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định công nhận cao su là cây đa mục đích trên toàn quốc. Điều này đã tiếp thêm sinh lực cho ngành cao su không ngừng vươn xa tới những vùng đất mới.

Những hàng cao su thẳng tắp như chạy tới tận chân trời hứa hẹn sẽ làm thay đổi cuộc sống của đồng bào Tây Bắc.

Dân bản là công nhân

Nhờ góp cổ phần vào công ty bằng GTQSĐ, người nông dân trở thành cổ đông của công ty, được hưởng quyền lợi (chia lợi tức theo số vốn góp) theo quy định, sổ đỏ (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) vẫn đứng tên họ.

Với mô hình góp đất làm cổ phần, một hecta đất trị giá 10 triệu đồng, được tính lãi suất chung theo quy định. Đồng thời, với mỗi hecta đất, công ty sẽ nhận 1 lao động vào làm việc.

Anh Vàng A Sênh, người dân bản Nà Trang (thị trấn Ít Ong) phấn khởi cho chúng tôi biết: “Từ khi đi làm công nhân, được trả lương hàng tháng, lúc ốm đau được chữa bệnh theo bảo hiểm y tế, bà con mình phấn khởi lắm. Mỗi lao động làm việc tại Công ty được trả lương 1,5 - 1,8 triệu đồng/tháng, các tổ trưởng hoặc đội phó thì được 2,5 - 3 triệu đồng/người/tháng. Công ty cũng tạo điều kiện hỗ trợ giống, vốn, cho bà con mượn đất trên các diện tích còn trống khi cây cao su chưa kịp che phủ để xen canh các loại cây ngắn ngày”.

Với cơ chế thông thoáng, Công ty cổ phần Cao su Sơn La đã tuyển được nhiều lao động là những người dân tộc vào làm việc, đồng thời xóa bỏ tư tưởng du canh du cư, làm ăn manh mún, giúp họ quen dần với tác phong lao động công nghiệp.

Anh Lường Văn Thanh, người Thái ở bản Pếnh (thị trấn Ít Ong) cho biết, trước đây, năm nào gia đình cũng thiếu đói 3 - 4 tháng, nay nhờ làm công nhân đã làm được nhà cửa chắc chắn, mua tivi, xe máy. Anh Thanh tâm sự: “Từ ngày được làm công nhân, gia đình tôi không đói nữa rồi”.

Rời Ít Ong khi mặt trời đã dần khuất sau những dãy núi xa mờ, hình ảnh để lại ấn tượng nhiều nhất đối với chúng tôi là những hàng cao su xanh mướt, tít tắp chạy dài. Chắc chắn trong tương lai không xa, những dòng “vàng trắng” sẽ góp phần làm cho đời sống của đồng bào các dân tộc Tây Bắc thêm no ấm.