Đạo đức nghề nghiệp
Để thực hiện yêu cầu trên đây, nước nào cũng ban hành một đạo luật quy định, càng chi tiết càng tốt; các hành vi phục vụ của cán bộ y tế trong mọi hoàn cảnh, thái độ đối với các đối tượng cần chăm sóc, mối quan hệ đối xử giữa bạn đồng nghiệp cũng như giữa người hành nghề với cơ quan quản lý. Đồng thời chế độ sử dụng kiến thức và các phương tiện đề cập cụ thể. Tất nhiên tuỳ tình hình của mỗi nơi, có thể có sự khác biệt, nhưng chỉ về tiểu tiết, còn về nguyên tắc thì không hề thay đổi. Nói chung, các qui định này được goi lại dưới tên chung là đạo đức nghề nghiệp. Còn luật được gọi là luật nghĩa vụ (code de déontologie theo tiếng Pháp, code of ethics theo tiếng Anh). Ở chế độ cũ trước đây, người ta gọi nhầm là “nghĩa vụ luận” vì vậy những cán bộ y dược được đào tạo thời đó quen nói đến “nghĩa vụ luận”, không thể hiện được tinh thần đây là một đạo luật.
Về ngành dược, những nước có luật nghĩa vụ này đã giao việc xác định giá trị đạo đức nghề nghiệp cùng với việc đảm bảo tính chất phi thương mại của ngành cho hội những người hành nghề mà chế độ cũ gọi là Dược sĩ đoàn, và ngày nay, Nhà nước ta xếp vào loại tổ chức xã hội nghề nghiệp. Tinh thần chung của các nhà quản lý công tác y tế, khi triển khai việc thực hiện luật, là đề cao việc bảo vệ sức khoẻ cho dân, xem quyền lợi của người bệnh là yêu cầu tối thượng.
Mục tiêu của luật là chú ý tăng cường hiệu quả trong việc:
- Sản xuất và phân phối thuốc men;
- Đảm bảo chất lượng về mọi mặt của các sản phẩm y dược;
- Thực hiện đầy đủ và trọn vẹn nội dung tham vấn cho người sử dụng dược phẩm.
Yêu cầu cơ bản của các qui chế về đạo đức là tinh thần công bằng và bình đẳng, luôn luôn thể hiện tính khách quan, và chân thành với các điểm chủ yếu:
- Sự hợp tác và tương trợ giữa các đồng nghiệp, đảm bảo việc chăm sóc được liên tục vì lợi ích tối cao của người bệnh;
- Loại trừ không khoan nhượng thái độ cạnh tranh và tự phô trương đề cao cá nhân;
- Do đó, bắt buộc người dược sĩ hành nghề phải đăng ký gia nhập vào hội hành nghề để hội có thể giám sát bất cứ lúc nào.
Tiêu chí chung của chính sách y tế là tập trung vào lợi ích và sức khoẻ của người bệnh. Chăm chú nghe người bệnh trình bày, và nhiệt tình góp ý kiến gây lòng tin là điều cơ bản để có những đề xuất phương hướng điều trị mà người bệnh chấp nhận. Chính mối quan hệ đó phải nói lên cụ thể năng lực, lòng tận tuỵ, ý thức cẩn mật, sự trong sáng và đạo đức của người dược sĩ, cùng một lúc đề cao danh dự của nghề nghiệp.
Từ xưa đến nay, y dược học phát triển biết bao nhiêu, nhưng không kể Đông hay Tây, không kể khoảng cách thời gian trên 20 thế kỷ từ Hỉppocrat (Hy Lạp cổ đại) đến Hải Thượng Lãn Ông (cuối nhà Lê) những nguyên tắc đạo đức đều giống nhau, lấy sinh mạng con người làm trọng, lấy việc phục vụ sức khoẻ con người là nghĩa vụ vinh quang.
Cho nên người dược sĩ, bất cứ ở đâu, bất cứ trong cương vị nào đều giữ vững đạo đức nghề mình, luôn luôn có thái độ vị tha, đặt quyền lợi của người bệnh trên quyền lợi cá nhân của mình.
