Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 25/08/2008 23:33 (GMT+7)

Các tiến bộ trong điều trị bệnh mắt liên quan đến sự tích tuổi

Sự lão hoá của mắt bắt đầu rất sớm, từ lúc 10 - 12 tuổi. Sự giảm khả năng điều tiết của thuỷ tinh thể cũng bắt đầu từ đó. Đến lúc 45 tuổi, người ta phải đưa sách báo ra xa, mới thấy rõ.

Từ 45 - 65 tuổi, thị giác được ổn định, nhưng chứng viễn thị có thể tăng, cần phải điều chỉnh kính đeo mắt. Sau 65 tuổi, nhiều bệnh mắt xuất hiện như:

- Bệnh suy thoái điểm vàng

- Bệnh tăng nhãn áp hay glôcôm

- Bệnh đục thuỷ tinh thể.

Bệnh suy thoái điểm vàng liên quan đến sự tích tuổi (DMLA)

Đáy mắt, với tâm mạch phát triển ở võng mạc.
Đáy mắt, với tâm mạch phát triển ở võng mạc.

Bệnh này là do sự lão hoá bất thường của điểm vàng, trung tâm của võng mạc, hậu quả của một vấn đề đổi mới các tế bào hình nón và hình que.

Bệnh có 2 dạng:

- Dạng ướt:Với hiện tượng viêm và xuất hiện các tân mạch.

- Dạng khô:Các tế bào hình nón và các tế bào nâng đỡ chết, thị lực giảm dần, nhưng còn thị giác ngoại vi.

Ở bệnh này, chẩn đoán có những tiến bộ đáng kể, nhờ các thiết bị mới

Kính soi đáy mắt quét lasergiúp chẩn đoán rất sớm bệnh của võng mạc và xác định giai đoạn của bệnh.

Chụp X quang mạch: Tiêm vào máu, một chất huỳnh quang và chụp ảnh đáy mắt.

Kỹ thuật vi tính hiệu năng cao:có thể định vị các tân mạch.

Chụp cắt lớp võng mạclà một tiến bộ lớn, cho phép khảo sát các ảnh cắt lớp của võng mạc.

Cho đến năm 2000, đối với DMLA dạng ướt, chỉ có phương pháp điều trị bằng laser cho các bệnh nhân được phát hiện sớm và khi tân mạch nằm ở xa trung tâm võng mạc. Còn đối với dạng khô, không có cách nào cả.

Nhưng từ năm 2000, quang liệu pháp năng động là một tiến bộ đầu tiên đối với DMLA dạng ướt. Laser mới này có thể làm đông các tân mạch, kể cả các tân mạch nằm ở điểm vàng. Vì vậy, trong 20% các ca, bệnh được ổn định. Tuy nhiên, bệnh nhân cần phải sử dụng liệu pháp laser này 3 tháng một lần.

Từ 2006, đã ra đời 2 dược phẩm kháng với sự sinh tân mạch (anti - Vegf).

Thuốc có khả năng làm chậm sự giảm thị lực hay ức chế sự phát triển của bệnh. Hai dược phẩm này là thuốc tiêm vào thể kính 1 lần/ tháng, để tấn công protein Vegf, yếu tố sinh tân mạch:

- Pegaptanidlà dược phẩm kháng - Vegf, không độc hại cho võng mạc.

- Ranibizummabức chế được tất cả protein Vegf, có phạm vi hoạt động rộng, lớn hơn, nhưng có thể gây một số nguy cơ cho các nơron và các mao mạch bình thường của võng mạc. Nghiên cứu thực hiện trên cả nghìn bệnh nhân cho thấy Pegaptanib hạn chế sự giảm thị lực, trong lúc với Ranibizumab, thị giác được cải thiện từ 3% - 40% và ở 90% các bệnh nhân được điều trị, bệnh mắt được ổn định.

Tác dụng phụ(2% các ca): Rối loạn mạch, cao huyết áp

Hiện Ranibizumab chỉ được sử dụng ở bệnh viện.

Đối với DMLA dạng khô, chỉ những trường hợp phát hiện sớm mới giải quyết được. Các nhà nghiên cứu đã phát hiện, có thể làm chậm sự phát triển của bệnh mắt bằng các chất kháng oxy hoá, chất kẽm, omega -3 và các chất tăng cường sự tạo sắc tố của võng mạc. Các chất này có thể giảm đến 20% sự phát triển bệnh suy thoái điểm vàng. Ngoài ra, còn một tiến bộ mới: điều chỉnh được các kỹ thuật phục hồi chức năng càng ngày càng hữu hiệu, giúp bệnh nhân thấy được các vật ngoài trung tâm thị trường. Hiện nay, ở Pháp có các trung tâm phụ hồi chức năng mắt đặc biệt, có các thiết bị cho từng trường hợp DMLA dạng khô.

Bệnh tăng nhãn áp hay bệnh glôcôm

Theo giáo sư Christophe Baudouin, Bệnh viện Quinze Vingts Paris, 50 triệu người trên toàn cầu bị glôcôm. Có hai dạng glôcom, mà nếu không điều trị, đều dẫn đến mù loà do dây thần kinh thị giác bị tiêu huỷ dần.

Dạng tăng nhãn áp góc đóng,áp suất trong mắt tăng một cách đột ngột thường xảy ra ban đêm, gây đau nhức dữ dội.

Dạng tăng nhãn áp góc mở,chiếm 80% các ca glôcom, áp suất tăng từ từ và tiêu huỷ dần dây thần kinh thị giác.

Hiện nay, kỹ thuật chẩn đoán bệnh qua hình bằng quét lasercó thể xác định một cách chính xác ảnh hưởng tác động của nhãn áp đến dây thần kinh thị giác và đánh giá tình trạng của bệnh.

Điều trị:có nhiều thuốc nhỏ mắt mới, bằng kỹ thuật laser hay phẫu thuật.

Cần phát hiện sớm bệnh glôcom, nhất là những người có nguy cơ (có cha, mẹ, họ hàng gần bị glôcôm) vì tổn thương dây dần kinh thị giác không thể hồi phục.

Đối với glôcôm góc đóng, laser Yag là một phương pháp điều trị tuyệt vời. Khi một bệnh nhân đang bị một cơn đau, bác sĩ sẽ tiêm tĩnh mạch cho bệnh nhân một sản phẩm để hạ nhãn áp. Thường thì có kết quả hữu hiệu; nhưng để tránh cơn đau tái phát, bằng laser Yag, người ta đục một lỗ rất nhỏ trong mống mắt, để ngăn chặn đóng lại.

Đối với glôcôm góc mở, bệnh nhân được điều trị ban đầu bằng thuốc nhỏ mắt, nhỏ mỗi ngày. Trong 30 năm, các bác sĩ nhãn khoa chỉ có 3 thuốc nhỏ mắt; nhưng từ 10 năm qua, 3 họ dược phẩm hữu hiệu đã được điều chỉnh. Đó là các prostaglandin và các chất chủ vận Alpha 2 giúp đào thải qua kênh, các chất ức chế anhydraz carbonic làm giảm bớt sự tiết thuỷ dịch.

Hiện nay, theo giáo sư Baudouin, với các dược phẩm mới, có thể ổn định 80% các ca glôcôm góc mở.

Đối với 20% bệnh nhân còn lại, kỹ thuật laser mới vừa được điều chỉnh cắt bỏ các đoạn mô nhỏ trong một phần ống thoát dịch mắt (ống Schlemm), có thể làm giảm nhãn áp. Như vậy, giải quyết thêm được 10%. Nếu kỹ thuật laser không thành công, bac sĩ có thể làm sạch ống Schlemm, mà chỉ cần gây tê mắt.

Bệnh đục thuỷ tinh thể

Đục thuỷ tinh thể (bệnh cườm mắt) xuất hiện khoảng 60 - 65 tuổi và tăng lên sau 70 tuổi. Nó kéo theo giảm thị lực, thấy mờ, không thấy được các chi tiết. Vào thế kỷ 18, Jacques Daviel (Pháp) đã điều chỉnh phương pháp mổ lấy cườm ra khỏi mắt. Hiện nay người ta áp dụng phương pháp Phaco, kết hợp siêu âm và hút, lấy thuỷ tinh thể ra và đưa vào một thuỷ tinh thể nhân tạo. Chỉ cần rạch một đường 2mm và không cần khâu lại, phẫu thuật chữa đục thuỷ tinh thể rất nhẹ nhàng: bệnh nhân đến bệnh viện buổi sáng, mổ xong sau 15 - 20 phút, trưa có thể về lại nhà, mà không đau đớn. Theo Giáo sư Jean Marc Ancel, bác sĩ phẫu thuật mắt, các thuỷ tinh thể nhân tạo, thế hệ sau này, được điều chỉnh để thay thế thuỷ tinh thể cũ bị đục và cũng có thể cải thiện các rối loạn ở mắt trước đó, như cận thị hay viễn thị và sau phẫu thuật này, bệnh nhân có thể không cần mang kính.

Với phương pháp Phaco, nguy cơ tai biến rất thấp (dưới 1%). Đó là một tiến bộ lớn đem lại ánh sáng cho người cao tuổi bị đục thuỷ tinh thể.

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Thống nhất các nội dung chuẩn bị Đại hội IX Liên hiệp Hội Việt Nam
Sáng 12-8, tại Hà Nội, Đoàn Chủ tịch và Hội đồng Trung ương Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức Hội nghị Đoàn Chủ tịch lần thứ 19 và Hội nghị Hội đồng Trung ương lần thứ 13 khóa VIII dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến, nhằm tập trung rà soát, thống nhất các nội dung chuẩn bị Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031
Quảng Trị: Tập huấn cập nhật kiến thức chăm sóc người bệnh
Ngày 11/8, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) tỉnh phối hợp với Hội Y học tỉnh tổ chức tập huấn “Cập nhật kiến thức, nâng cao kỹ năng chăm sóc người bệnh”, nhằm cập nhật kiến thức chuyên môn và y khoa mới, nâng cao kỹ năng chăm sóc người bệnh cho đội ngũ điều dưỡng.
Đại hội lần thứ nhất Liên hiệp Hội Việt Nam – Dấu mốc khai sinh mái nhà chung của trí thức khoa học và công nghệ
Ngày 26/3/1983, tại Thủ đô Hà Nội, Đại hội thành lập Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam được tổ chức. Từ dấu mốc lịch sử ấy, một tổ chức chung của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ Việt Nam chính thức hình thành, mở ra hành trình tập hợp, đoàn kết và phát huy trí tuệ của các nhà khoa học vì sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.
Góp ý kiến Luật Nhà ở (sửa đổi)
Tại hội thảo, nhiều nhà khoa học cho rằng với xu hướng quản trị đô thị hiện nay, dự thảo Luật Nhà ở có thể cân nhắc bổ sung một điều về "Hệ thống dữ liệu nhà ở quốc gia". Đây sẽ là cơ sở để quản lý vòng đời nhà ở, cảnh báo sớm nguy cơ xuống cấp và hỗ trợ hoạch định chính sách.
Tạo động lực phát triển, đưa ngành công nghệ sinh học Việt Nam lên tầm cao mới
Hội nghị Khoa học toàn quốc về Công nghệ sinh học 2026, diễn ra trong hai ngày 7 và 8/8 tại Đại học Đông Á, Đà Nẵng, không chỉ là sự kiện học thuật mà còn là một dấu mốc chiến lược, điểm hội tụ trí tuệ nhằm định hình lại quỹ đạo phát triển của ngành công nghệ sinh học Việt Nam...
Nghệ An: Khai mạc vòng chung kết Cuộc thi sáng tạo dành cho thanh, thiếu niên, nhi đồng
Sáng 7/8, Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật tỉnh phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Khoa học và Công nghệ, Tỉnh đoàn và trường Cao đẳng công nghiệp Việt Nam – Hàn Quốc tổ chức khai mạc vòng chung kết Cuộc thi sáng tạo dành cho thanh, thiếu niên, nhi đồng tỉnh năm 2026.
Chủ tịch Phan Xuân Dũng dự Đại hội Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Long
Ngày 7/8, tại Vĩnh Long, GS.TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam dự và phát biểu tại Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Long lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031. Đây là Đại hội đầu tiên sau hợp nhất Liên hiệp Hội ba tỉnh Bến Tre, Trà Vinh và Vĩnh Long, mở ra một giai đoạn phát triển mới của đội ngũ trí thức KH&CN trên địa bàn tỉnh.
Thống nhất quy định để doanh nghiệp không phải khai báo nhiều lần
Sáng 7/8, Tổ 15 (gồm Đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ, TP. Đà Nẵng) thảo luận về: dự án Luật Phát triển đô thị; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật có liên quan đến thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ.
Góp ý kiến cho Dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi)
Tăng cường ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, các nền tảng số và mạng xã hội để nâng cao hiệu quả tiếp cận pháp luật trong giai đoạn mới. Đây là nội dung được nhiều chuyên gia, nhà khoa học góp ý tại hội thảo “Góp ý Dự án Luật Phổ biến giáo dục pháp luật (sửa đổi) do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phối hợp với Hội Khoa học Tâm lí - Giáo dục Việt Nam tổ chức chiều ngày 6/8.