Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 04/08/2006 23:44 (GMT+7)

Tìm hiểu bí mật cách chữa bệnh của người Ai Cập cổ đại

Một trong những cổ vật quý nói về nghề y của Ai Cập cổ có cách đây trên 4000 năm được đưa ra trưng bày là một tập bản thảo viết tay trên giấy cói (papyrus) của Viện Hàn lâm Y New York. Đây là cuốn sách y học cổ nhất của nhân loại, còn cổ hơn cả những gì con người biết về nền văn minh La Mã hay Hy Lạp. Tài liệu này đã được một chuyên gia về Ai Cập tên là James H.Breasted dịch ra năm 1920, nhưng lúc đó ít được quan tâm, thậm chí số người được nhìn thấy những trang bản thảo này cũng rất hiếm, được Breasted gọi là “trí tuệ khoa học cổ nhất của nhân loại”

Tập bản thảo nói trên cho thấy trình độ y học của những người Ai Cập cổ xưa là rất cao và điệu nghệ, ví dụ người ta biết rất rõ các mạch máu lưu thông trong cơ thể do tim bơm đi, trong khi đó điều này ở xã hội hiện đại mãi đến thế kỉ thứ 17người ta mới khẳng định chắc chắn, hoặc cách phẫu thuật khâu kín các vết thương hay những tác động tiêu cực trong trường hợp não bị tổn thương và màng não có nhiệm vụ bao bọc não ra sao. Cũng tài liệu này cho thấy, người Ai Cập cũng có kiến thức về sử dụng mật ong rất sớm, đặc biệt là để diệt khuẩn cho các vết thương mở hay nói các loại thuốc giảm đau có trong thiên nhiên giống như aspirin hiện nay.

Ông James Allen, chuyên gia về Ai Cập học ở MMA., người vừa dịch lại bản thảo này cho biết, người Ai Cập còn biết cách đặt lại những chiếc xương gãy trong khi phẫu thuật, cách sử dụng các dược phẩm có sẵn trong thiên nhiên để hạn chế nhiễm khuẩn cho vết thương cho dù thời đó người ta chưa hề biết vi khuẩn là gì. Hoặc một tình tiết khác cho thấy cách dùng các loại dao mổ chế tạo bằng các loại đá sắc, một kiến thức rất có khoa học để chống viêm nhiễm cho dù thời kỳ này người Ai Cập đã biết dùng kim loại.

Hình ảnh quét siêu âm bằng kỹ thuật CAT của xác ướp Nesiamun. Về việc chuẩn bị các xác ướp hay kĩ thuật ướp xáccủa người Ai Cập là siêu hạng, thủ thuật này được thể hiện khá công phu và đây cũng là điều mà người Ai Cập cổ thực hiện khá thành công, có thể trong tiềm thức của họ, thế giới sau cái chết mới là cõi cực lạc. Trong kĩ thuật ướp xác, hai khâu quan trọng được người Ai Cập cổ thực hiện khá thuần thục là bước “ giải phẫu” và “băng bó”, trước khi thực hiện các công việc này và theo các tài liệu còn lưu thì người Ai Cập cổ đã biết rất rõ vết thương đại não có thể làm cho con người mắc các chứng thiểu năng nguy hiểm và khuyên các thầy thuốc dùng ngón tay đưa vào các hộp sọ để tìm hiểu cấu trúc của não và cũng nhờ thủ thuật này mà người ta biết được não gồm 2 múi riêng biệt.

Trở lại thời gian và quá khứ, hồi cuối thế kỷ thứ 19 người ta đã phát hành một cuốn sách tương tự và nghe nói nội dung cũng có nhiều điểm giống như những trang bản thảo nói trên, trong đó có đề cập đến 2 khía cạnh là cách chẩn đoán và trị bệnh của người Ai Cập cổ, gồm cả những điều người ta khuyên chẳng cần can thiệp mà chỉ chờ đợi, cơ thể tự nó có thể lành bệnh, chứng tỏ người Ai cập đã biết được khả năng về miễn dịch, đề kháng của cơ thể con người.

Theo các nhà khảo cổ học thì tập bản thảo nói trên có thể ra đời vào thế kỷ 17 trước Công nguyên, khoảng 9 thế kỷ sau khi các kim tự tháp được xây dựng, trước một thế kỷ mà người ta tin rằng Moses (một nhà hiền triết kiêm luật gia người Do Thái) còn sống và cũng có thể còn nhiều trang sách lẻ về y học của người Ai Cập cổ đại đã được con người tìm thấy và cũng có thể đây chỉ là một “phó bản” của một bản gốc có trước đó vài trăm năm. Nó được viết bằng bằng mực đỏ và đen, sử dụng một loại chữ viết kiểu hình tượng, trong đó tác giả đề cập tới 48 trường hợp y học tuần tự từ đầu cho tới ngực, chân tay, bụng v.v…và đến đây thì bị gián đoạn, rất có khả năng trong bản gốc sẽ có đủ cả và nêu rất tỷ mỷ nhiều cách chữa, kể cả cách chữa bằng châm cứu, hoặc phẫu thuật cắt bỏ các cục khối u dạng ác tính và được coi là một tài liệu y học cổ nhất, giá trị nhất của nhân loại.

Nguồn: Thế giới trong ta số 249 tháng 1/2006, Tr 34, 35

Hình ảnh quét siêu âm bằng kỹ thuật CAT của xác ướp Nesiamun.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Đắk Lắk: Đội ngũ trí thức đồng hành cùng báo chí cách mạng
Thông qua các công trình nghiên cứu, bài viết chuyên sâu, hoạt động tư vấn, phản biện xã hội và truyền thông khoa học, đội ngũ trí thức Đắk Lắk đã góp phần làm phong phú nội dung báo chí, lan tỏa tri thức, định hướng dư luận xã hội và cung cấp những luận cứ khoa học, thực tiễn phục vụ sự phát triển của địa phương trong thời kỳ mới.
Bà Hà Hoàng Yến làm Giám đốc Quỹ VIFOTEC
Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam Phan Xuân Dũng mong muốn bà Hà Hoàng Yến trên cương vị Giám đốc Quỹ VIFOTEC tiếp tục phấn đấu, rèn luyện, sâu sát, phát huy tốt vai trò và nhiệm vụ mới được phân công để góp phần cùng tập thể cán bộ Quỹ VIFOTEC vượt qua khó khăn, thách thức, thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đã đề ra.
Quyết định số 185-QĐ/TW: Bộ Chính trị giao 1.878.362 biên chế năm 2026
Thay mặt Bộ Chính trị, đồng chí Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Quyết định số 185-QĐ/TW ngày 02/6/2026, về biên chế các ban, cơ quan, đơn vị sự nghiệp của Đảng ở Trung ương; cơ quan Mặt trận Tổ quốc, cơ quan tham mưu, giúp việc Đảng uỷ Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, Đảng uỷ các cơ quan Đảng Trung ương và các tỉnh, thành phố năm 2026.
DigiFest 2026 và tinh thần đưa chuyển đổi số đi vào thực chất
Tại Diễn đàn quốc gia số Việt Nam - DigiFest 2026 vừa qua, các chuyên gia khẳng định, chuyển đổi số không đơn thuần là việc số hóa những quy trình cũ, mà phải kiến tạo những phương thức vận hành mới dựa trên công nghệ số để giải quyết hiệu quả các vấn đề thực tiễn, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân, doanh nghiệp;tạo ra giá trị mới và động lực tăng trưởng cho nền kinh tế Việt Nam.
GS.VS.TSKH Trần Đình Long: Khoa học chỉ thật sự có giá trị khi đến được với người dân
Từ một cậu học trò nghèo đất Tổ Phú Thọ đến nhà khoa học được quốc tế ghi nhận, được vinh danh Công dân Thủ đô ưu tú năm 2025, hành trình của ông là câu chuyện đẹp về lòng say mê tri thức, tinh thần cống hiến và niềm tin bền bỉ vào tương lai của nền nông nghiệp Việt Nam.