Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 04/08/2006 23:44 (GMT+7)

Tìm hiểu bí mật cách chữa bệnh của người Ai Cập cổ đại

Một trong những cổ vật quý nói về nghề y của Ai Cập cổ có cách đây trên 4000 năm được đưa ra trưng bày là một tập bản thảo viết tay trên giấy cói (papyrus) của Viện Hàn lâm Y New York. Đây là cuốn sách y học cổ nhất của nhân loại, còn cổ hơn cả những gì con người biết về nền văn minh La Mã hay Hy Lạp. Tài liệu này đã được một chuyên gia về Ai Cập tên là James H.Breasted dịch ra năm 1920, nhưng lúc đó ít được quan tâm, thậm chí số người được nhìn thấy những trang bản thảo này cũng rất hiếm, được Breasted gọi là “trí tuệ khoa học cổ nhất của nhân loại”

Tập bản thảo nói trên cho thấy trình độ y học của những người Ai Cập cổ xưa là rất cao và điệu nghệ, ví dụ người ta biết rất rõ các mạch máu lưu thông trong cơ thể do tim bơm đi, trong khi đó điều này ở xã hội hiện đại mãi đến thế kỉ thứ 17người ta mới khẳng định chắc chắn, hoặc cách phẫu thuật khâu kín các vết thương hay những tác động tiêu cực trong trường hợp não bị tổn thương và màng não có nhiệm vụ bao bọc não ra sao. Cũng tài liệu này cho thấy, người Ai Cập cũng có kiến thức về sử dụng mật ong rất sớm, đặc biệt là để diệt khuẩn cho các vết thương mở hay nói các loại thuốc giảm đau có trong thiên nhiên giống như aspirin hiện nay.

Ông James Allen, chuyên gia về Ai Cập học ở MMA., người vừa dịch lại bản thảo này cho biết, người Ai Cập còn biết cách đặt lại những chiếc xương gãy trong khi phẫu thuật, cách sử dụng các dược phẩm có sẵn trong thiên nhiên để hạn chế nhiễm khuẩn cho vết thương cho dù thời đó người ta chưa hề biết vi khuẩn là gì. Hoặc một tình tiết khác cho thấy cách dùng các loại dao mổ chế tạo bằng các loại đá sắc, một kiến thức rất có khoa học để chống viêm nhiễm cho dù thời kỳ này người Ai Cập đã biết dùng kim loại.

Hình ảnh quét siêu âm bằng kỹ thuật CAT của xác ướp Nesiamun. Về việc chuẩn bị các xác ướp hay kĩ thuật ướp xáccủa người Ai Cập là siêu hạng, thủ thuật này được thể hiện khá công phu và đây cũng là điều mà người Ai Cập cổ thực hiện khá thành công, có thể trong tiềm thức của họ, thế giới sau cái chết mới là cõi cực lạc. Trong kĩ thuật ướp xác, hai khâu quan trọng được người Ai Cập cổ thực hiện khá thuần thục là bước “ giải phẫu” và “băng bó”, trước khi thực hiện các công việc này và theo các tài liệu còn lưu thì người Ai Cập cổ đã biết rất rõ vết thương đại não có thể làm cho con người mắc các chứng thiểu năng nguy hiểm và khuyên các thầy thuốc dùng ngón tay đưa vào các hộp sọ để tìm hiểu cấu trúc của não và cũng nhờ thủ thuật này mà người ta biết được não gồm 2 múi riêng biệt.

Trở lại thời gian và quá khứ, hồi cuối thế kỷ thứ 19 người ta đã phát hành một cuốn sách tương tự và nghe nói nội dung cũng có nhiều điểm giống như những trang bản thảo nói trên, trong đó có đề cập đến 2 khía cạnh là cách chẩn đoán và trị bệnh của người Ai Cập cổ, gồm cả những điều người ta khuyên chẳng cần can thiệp mà chỉ chờ đợi, cơ thể tự nó có thể lành bệnh, chứng tỏ người Ai cập đã biết được khả năng về miễn dịch, đề kháng của cơ thể con người.

Theo các nhà khảo cổ học thì tập bản thảo nói trên có thể ra đời vào thế kỷ 17 trước Công nguyên, khoảng 9 thế kỷ sau khi các kim tự tháp được xây dựng, trước một thế kỷ mà người ta tin rằng Moses (một nhà hiền triết kiêm luật gia người Do Thái) còn sống và cũng có thể còn nhiều trang sách lẻ về y học của người Ai Cập cổ đại đã được con người tìm thấy và cũng có thể đây chỉ là một “phó bản” của một bản gốc có trước đó vài trăm năm. Nó được viết bằng bằng mực đỏ và đen, sử dụng một loại chữ viết kiểu hình tượng, trong đó tác giả đề cập tới 48 trường hợp y học tuần tự từ đầu cho tới ngực, chân tay, bụng v.v…và đến đây thì bị gián đoạn, rất có khả năng trong bản gốc sẽ có đủ cả và nêu rất tỷ mỷ nhiều cách chữa, kể cả cách chữa bằng châm cứu, hoặc phẫu thuật cắt bỏ các cục khối u dạng ác tính và được coi là một tài liệu y học cổ nhất, giá trị nhất của nhân loại.

Nguồn: Thế giới trong ta số 249 tháng 1/2006, Tr 34, 35

Hình ảnh quét siêu âm bằng kỹ thuật CAT của xác ướp Nesiamun.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Toàn văn Tuyên bố chung nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Toàn văn Tuyên bố chung giữa nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa về việc tiếp tục làm sâu sắc quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới.
An Giang: Triển khai Cuộc thi và Hội thi Sáng tạo lần thứ I sau sáp nhập
Sáng ngày 16/4, tại phường Rạch Giá, Ban Tổ chức đã triển khai các văn bản Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên, nhi đồng tỉnh An Giang lần thứ I năm 2026 (Cuộc thi) và Hội thi Sáng tạo kỹ thuật tỉnh An Giang lần thứ I năm 2026 - 2027 (Hội thi). Đây là năm đầu tiên hai sân chơi sáng tạo được tổ chức sau khi tỉnh An Giang mới được hình thành, do đó quy mô và yêu cầu tổ chức có nhiều điểm đổi mới.
Sách, Tri thức và Khát vọng phát triển đất nước
Sách - Tri thức - Khát vọng phát triển đất nước là một trong những thông điệp của Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026. Việc đề cao mối quan hệ mật thiết giữa các giá trị này không chỉ là sự tiếp nối truyền thống hiếu học, mà còn xác lập vai trò quyết định của tri thức đối với sức mạnh tổng thể và sự phát triển bền vững của đất nước.
Hội nghị Đoàn Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ 17, khóa VIII: Thống nhất các nội dung chuẩn bị cho Đại hội IX
Chiều ngày 16/4, tại trụ sở Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam), Hội nghị Đoàn Chủ tịch Hội đồng Trung ương lần thứ 17, khóa VIII đã được tổ chức dưới sự chủ trì của đồng chí Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp Hội Việt Nam và đồng chí Phan Xuân Dũng, Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam.
Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ 2024-2029
Căn cứ số lượng, cơ cấu thành phần Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam được Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam khóa X thông qua và tổ chức bộ máy của Ủy ban MTTQ Việt Nam theo mô hình mới. Ngày 12/4/2026, Hội nghị Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã hiệp thương cử nhân sự tham gia Ủy ban, Đoàn Chủ tịch và giữ chức Phó Chủ tịch Uỷ ban TƯ MTTQ Việt Nam khóa X, nhiệm kỳ 2024-2029.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự Lễ khai mạc Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152
Chiều tối 15/4, giờ địa phương, đêm cùng ngày giờ Việt Nam, tại Istanbul, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã dự Lễ khai mạc Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152 (IPU - 152) với chủ đề “Nuôi dưỡng hy vọng, bảo đảm hòa bình và bảo vệ công lý cho các thế hệ tương lai”.
Ban Chỉ đạo Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ IX tổ chức phiên họp lần thứ nhất
Sáng ngày 16/4, Ban Chỉ đạo Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031 đã tổ chức phiên họp lần thứ nhất, đánh dấu bước khởi đầu chính thức cho công tác tổ chức Đại hội.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình
Sáng 15/4, sau Lễ đón cấp Nhà nước tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc) theo nghi thức cao nhất dành cho nguyên thủ quốc gia, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm đã hội đàm với Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Chủ tịch nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa Tập Cận Bình.
Dấu ấn Mặt trận trong thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp
Thực hiện sự lãnh đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, cấp ủy các cấp và các quy định về quyền và trách nhiệm của MTTQ VN, MTTQ VN các cấp đã chủ động, tích cực, sáng tạo, linh hoạt phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan đã tổ chức, triển khai thực hiện có hiệu quả công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 -2031, bảo đảm thời gian, đúng quy định của pháp luật.
Trung tâm SUDECOM khởi động dự án hỗ trợ thanh niên dân tộc thiểu số tại tỉnh Lào Cai
Ngày 7/4, tại tỉnh Lào Cai, Đoàn công tác của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tham dự Hội nghị triển khai dự án “Hỗ trợ cải thiện chất lượng cuộc sống và tạo việc làm cho thanh niên cộng đồng các dân tộc miền núi tại tỉnh Lào Cai” của Trung tâm Hỗ trợ phát triển bền vững cộng đồng các dân tộc miền núi (SUDECOM).
Lâm Đồng: Tìm giải pháp tiếp cận mới trong chăm sóc sức khỏe người trẻ
Sáng ngày 10/4, tại Trường Cao đẳng Bình Thuận, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp với Trường Cao đẳng Bình Thuận tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Tác động của nhịp thở có kiểm soát lên biến thiên nhịp tim (HRV) và nồng độ Cortisol huyết thanh ở người trẻ”.
Vĩnh Long: Hội thi Trần Đại Nghĩa là "người dẫn đường" cho phong trào khoa học công nghệ của tỉnh
Trong bối cảnh toàn quốc đang quyết tâm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật (STKT) Trần Đại Nghĩa đã không ngừng đổi mới phương thức hoạt động, từ khâu tuyên truyền đến hỗ trợ tác giả, nhằm tạo ra một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo (ĐMST) ngay tại cơ sở.
Đắk Lắk: Hướng đi xanh từ thủy sản và vỏ dứa
Từ những phụ phẩm tưởng chừng phải bỏ đi trong ngành thủy hải sản và chế biến hàng thủy sản, có một giải pháp kỹ thuật đã mở ra hướng đi mới: sản xuất phân bón hữu cơ sinh học giàu đạm, góp phần phát triển nông nghiệp bền vững và giảm áp lực môi trường.