Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 29/06/2006 22:36 (GMT+7)

Vì sao cây thuốc chữa được bệnh?

Khi khoa học kỹ thuật phát triển, các nhà y học không chỉ kế thừa những kinh nghiệm dùng cây cỏ để chữa bệnh, mà còn đi sâu nghiên cứu, phân tích, tìm xem các loại dược liệu đó có những yếu tố gì đã tạo cho chúng tác dụng đó. Những yếu tố này được chứa với hàm lượng ít nhiều trong cây này trong cây khác, khi được trích tinh ra và thử nghiệm trên súc vật, quả thật đem lại tác dụng nói trên và được gọi là hoạt chất của cây. Và cây được gọi là cây thuốc hay cây dược liệu từ đấy. Như từ kinh nghiệm dùng cây Liễu rũ để hạ sốt, người ta đã phân tích và tìm ra acid acetylsalicylic, là tên hoá học của viên thuốc asprin nổi tiếng, hay từ kinh nghiệm dùng củ Bình vôi làm thuốc an thần, dễ ngủ, người ta đã tìm ra rotudin; từ cây Vàng đắng thường được dân gian dùng trị kiết lỵ đã tìm ra berberin,…

Rễ, lá, quả của cây Nhàu đều được dùng làm thuốc. Hoạt chất có thể là những hợp chất vô cơ (kali, natri, calci, magiê, selen, kẽm, iod… tồn tại trong cây ở dạng muối) hoặc hữu cơ. Các hoạt chất hữu cơ chiếm phần lớn, được chia thành nhiều nhóm khác nhau dựa vào cấu trúc hoá học và các đặc tính lý - hoá của chúng như glucosid tim, sapanin, alcaloid, flavonoid, anthranquinon, tanin,… nhựa, tinh dầu, chất béo, chất nhầy, chlorophyl,… Một cây bao giờ cũng chứa nhiều nhóm hoạt chất khác nhau và tác dụng dược lý của cây có thể chỉ do một nhóm chất, hoặc do sự phối hợp của nhiều nhóm chất với nhau. Các hoạt chất trên đây sau đó được xác định tác dụng và cấu trúc. Rồi người ta chiết xuất chúng thành những tinh chất để có thể sử dụng riêng, hoặc bán tổng hợp, hoặc tổng hợp để tạo ra những hoạt chất khác có tác dụng tốt hơn, ít độc hơn và giá thành rẻ hơn.

Các hoạt chất này, một mặt tác động vào quá trình sinh học bình thường của cơ thể; mặt khác, hạn chế các hoạt động của vi khuẩn, ký sinh trùng,… hoặc tiêu diệt chúng; một số khác lại có thể gây độc đối với tế bào.

Ngày nay, người ta phát hiện một số cây có tính kháng sinh đối với vi khuẩn, siêu vi khuẩn và nấm mốc. Tính kháng sinh thực vật thường do nhiều chất có hoạt tính sinh học nên khó bị lờn thuốc hơn kháng sinh tổng hợp, như Tỏi, Tràm, Nghệ, Gừng… đều có từ 3-7 thậm chí 10 hoạt chất có tính kháng sinh.

Nhân loại hàng mấy ngàn năm đều sử dụng cây cỏ làm nguyên liệu chủ yếu để chữa bệnh. Hoá chất, kháng sinh, các chất đồng vị phóng xạ chỉ được đề cập đến vài ba trăm năm gần đây, nhưng có quá nhiều phản ứng phụ gây nhiều độc hại, nên xu thế trên thế giới đang trở về các chất có nguồn gốc thiên nhiên, chính là cây thuốc.

Nước ta có chủng loại thực vật phong phú, cây cối quanh năm tươi tốt, và quan trọng nhất, có rất nhiều kinh nghiệm trong việc dùng dược liệu, nên đây là một phương cách tốt để phòng và chữa bệnh, mà lại tiện lợi, sẵn có và rẻ tiền.

Nguồn: Thuốc & Sức khoẻ, số 292,15/9/2005
Rễ, lá, quả của cây Nhàu đều được dùng làm thuốc.

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Tuổi trẻ Liên hiệp Hội Việt Nam hướng tới chào mừng Đại hội IX bằng những công trình thiết thực
Ngày 25/8, Đoàn Thanh niên Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) thực hiện công trình thanh niên hướng tới chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031, gồm hai hoạt động chính là cải tạo, chỉnh trang và gắn biển “Vườn hoa Thanh niên” và số hóa Phòng Truyền thống Liên hiệp Hội Việt Nam.
489 đại biểu chính thức tham dự Đại hội Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ IX
Ngày 24/8 tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) đã tổ chức gặp mặt đại diện các cơ quan báo chí, thông tin về Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031. Theo Ban Tổ chức, Đại hội sẽ diễn ra trong hai ngày 27 và 28/8 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, với chủ đề “Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển”.
Phú Thọ: Đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc, mã số mã vạch và tuân thủ chất lượng sản phẩm
Ngày 21/8/2026, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Phú Thọ, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ, trực tiếp là Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, phối hợp với Hội Mã số Mã vạch Việt Nam tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến kiến thức về truy xuất nguồn gốc, mã số mã vạch, ghi nhãn hàng hóa và công bố tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm.
Lào Cai: Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng làm Trưởng ban Tổ chức Hội thi
Ngày 20/8, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Nguyễn Tuấn Anh đã ký ban hành Quyết định số 2945/QĐ-UBND về việc kiện toàn và thành lập Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật cùng Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng cấp tỉnh. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Giàng Quốc Hưng được tín nhiệm giao trọng trách Trưởng ban.
Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam tháng 8/2026: tập trung hoàn tất công tác tổ chức Đại hội IX
Chiều 22/8, Ban Chấp hành Đảng bộ Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức hội nghị thường kỳ nhằm đánh giá kết quả công tác tháng 8, triển khai nhiệm vụ trọng tâm tháng 9/2026 và báo cáo công tác chỉ đạo chuẩn bị Đại hội đại biểu toàn quốc LHHVN lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031.
Vĩnh Long: Nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp hữu cơ
Ngày 21/8/2026, tại xã An Phú Tân, tỉnh Vĩnh Long, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Vĩnh Long phối hợp với Chi cục Môi trường tỉnh và UBND xã An Phú Tân tổ chức Hội nghị tập huấn tuyên truyền, nâng cao nhận thức về công tác bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng đến sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ.