Ứng dụng công nghệ mạ xoa vào sản xuất
Các chi tiết máy bằng kim loại sau một thời gian hoạt động bị mài mòn do ma sát cũng như ảnh hưởng bởi thời tiết.
Để phục hồi lại các máy móc cũ, sau 3 năm nghiên cứu, Khoa cơ khí - Đại học BK Hà Nội đã thiết kế và chế tạo thành công thiết bị phục vụ cho công nghệ mạ xoa. Với công nghệ mạ xoa, các nhà khoa học có thể đắp kim loại, mạ lại tại chỗ cho các chi tiết máy bị mài mòn. Thiết bị mạ xoa gọn nhẹ nên dễ dàng vận chuyển tới cơ sở sản xuất, nơi có máy móc cũ cần được phục hồi. Khi cần mạ chi tiết sẽ được làm sạch bằng dung dịch hoá chất rồi lắp lên khuôn gá nếu cần. Sau đó bút xoa được nối với cực dương của bộ nguồn và chi tiết được nối với cực âm. Dung dịch kim loại được cấp liên tục cho bút. Dưới tác dụng của dòng một chiều, các ion kim loại chạy lên bề mặt chi tiết và bám dính ở đó. Theo các tác giả công trình, sau khi phục hồi bằng mạ xoa, các chi tiết dạng trục, lỗ, phẳng với kích thước lớn (đường kính tới vài trăm millimet) trong ngành xi măng, đường sắt, điện, máy công cụ... có khả năng trở về kích thước ban đầu.
Trong nhiều trường hợp, tính chống mòn và tuổi thọ của các chi tiết này cao hơn so với các chi tiết mới, công nghệ mạ xoa cho phép sử dụng 19 kim loại tiêu chuẩn và hợp kim như đồng, niken, crom... Hệ thiết bị trên đã được sử dụng phục hồi trục máy nghiền đường kính 280 mm, tải trọng 55 tấn của công ty gạch ốp lát Hà Nội, chi phí phục hồi là 450 triệu đồng, bằng 1/4 so với công nghệ hàn phục hồi và bằng 1/20 thay mới.
Hiện nay, công ty Xi măng Bỉm Sơn cũng áp dụng công nghệ này để phục hồi trục rotor động cơ máy nghiền. Cho tới nay các chi tiết trên vẫn hoạt động tốt, lớp mạ mịn và chịu mài mòn tốt.
Với những thành công bước đầu, công nghệ đã được thương mại hoá với việc ký hợp đồng chuyển giao công nghệ trị giá 500 triệu đồng cho công ty TNHH Cơ khí Tâm Sinh Nghĩa (Tp. HCM) vào đầu tháng 9/2006. Để tiến thêm một bước trong việc làm chủ hoàn toàn công nghệ mạ xoa, nhóm nghiên cứu dự kiến tiếp tục nghiên cứu xây dựng công thức pha chế một số dung dịch mạ xoa phổ biến trong phục hồi các chi tiết máy, hiện Việt Nam vẫn phải nhập khẩu các dung dịch này.
Nguồn: Cơ khí Việt Nam , số 1+2/2007, tr.23
