Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ ba, 07/02/2006 00:54 (GMT+7)

Tỷ số vàng (Tiếng La tinh: Sectio aurea)

Điều thú vị trước hết là nếu lấy 1 chia cho số đó thì kết quả nhận được là phần thập phân của chính nó, tức là 0,618…

Tỷ số vàngxuất hiện trong nhiều bài toán đại số và hình học khác nhau:

1. Lấy kết quả phép khai căn bậc hai của 5, sau đó trừ đi 1, rồi chia cho 2, ta nhận được 0,618…

2. Thực hiện lần lượt các phép toán 1 + 1 = X 1, 1/X 1+ 1 =X 2; 1/X 2+ 1 + X 3… Khi phép toán được lặp đi lặp lại tiếp tục như vậy một số lần đủ lớn kết quả thu được sẽ ngày càng xấp xỉ tới 1,618…

Tỷ số vàng xuất hiện ở tượng “Người ném đĩa” của nhà điêu khắc Hi Lạp Myron (nửa đầu thế kỷ thứ 5 Tr.CN) 3. Trong dãy số Fibonacci 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, 89, 144…, mỗi số hạng, kể từ sau số hạng thứ nhất, bằng tổng của hai số đứng ngay trước nó. Tỷ số giữa hai số kế tiếp nhau của dãy số đó tiến dần đến 1,618… hoặc 0,618…

4. Trong một ngũ giác đều, các đường chéo cắt nhau, tạo thành ngôi sao năm cánh và một ngũ giác đều khác bé hơn theo hướng ngược lại. ( Hình 1). Nếu lại kẻ các đường chéo của hình ngũ giác bé đó thì một ngôi sao năm cánh và một hình ngũ giác mới bé hơn nữa lại được sinh ra, và có thể cứ tiếp tục như thế mãi. Mỗi đường chéo chia hai đường chéo khác thành hai phần không bằng nhau. Điều kỳ lạ ở đây là tỷ số giữa một đường chéo với đoạn dài hơn đúng bằng tỷ số giữa đoạn dài hơn với đoạn ngắn hơn. Tỷ số là như nhau đối với tất cả các đường chéo dù lớn, dù nhỏ và chính là 1,618…

Tỷ số vàng xuất hiện ở tượng “Người ném đĩa” của nhà điêu khắc Hi Lạp Myron (nửa đầu thế kỷ thứ 5 Tr.CN)

Hình 15. Trên đoạn thẳng AB, ta dựng đoạn thẳng vuông góc tại B với BM = AB/2. Quanh điểm M, ta dựng đường tròn với bán kính BM. Cát tuyến AM cắt đường tròn tại D và E. Khi đó AC = AD chính là đoạn dài hơn và tỷ số giữa AC với CB chính là 1,618… ( Hình 2).

Tỷ số vàngkhông chỉ tìm thấy trong tự nhiên

Hình 2mà còn xuất hiện rất sớm trong nghệ thuật như là lý tưởng cổ điển về cái đẹp. Nếu một hình chữ nhật có tỷ lệ giữa hai cạnh là Tỷ số vàngthì nó có thể được chia được thành một hình vuông và một hình chữ nhật nhỏ hơn đồng dạng với hình chữ nhật ban đầu, một tính chất mà không phải bất kỳ hình chữ nhật Hình 3nào cũng có được. Cứ tiếp tục như vậy, rồi nối các đỉnh kế tiếp nhau của dãy hình chữ nhật, ta sẽ được một hình xoắn giống con ốc. Hình xoắn ốc này có thể được tìm thấy trong sự sắp xếp một số loại hoa và cũng được thể hiện trong một số tác phẩm hội hoạ và kiến trúc. ( Hình 3).
Hình 3
Hình 2
Hình 1

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

GS.VS. Châu Văn Minh trúng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI
Chiều ngày 21/3, tại buổi họp báo quốc tế công bố kết quả bầu cử, Hội đồng Bầu cử quốc gia đã chính thức công bố danh sách 500 đại biểu trúng cử vào cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất nhiệm kỳ mới. GS.VS. Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã trúng cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI.
VUSTA làm việc với Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC)
Chiều ngày 20/3, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã có buổi thăm quan và tham gia sinh hoạt khoa học tại Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC) thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Đây là hoạt động ý nghĩa nhằm tăng cường sự kết nối giữa các chuyên gia, trí thức VUSTA với đơn vị nghiên cứu công nghệ cao hàng đầu của đất nước.
Tuyên Quang: Tập huấn phổ biến kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi cho nông dân
Ngày 17-19/3, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Tuyên Quang phối hợp với UBND các xã: Niêm Sơn, Tát Ngà tổ chức 8 lớp tập huấn phổ biến kỹ thuật trồng trọt, kỹ thuật chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học cho 480 học viên thuộc 12 thôn của các xã: Niêm Sơn, Niêm Tòng (nay là xã Niêm Sơn); Tát Ngà, Nậm Ban (nay là xã Tát Ngà), tỉnh Tuyên Quang, nhằm mang lại hiệu quả kinh tế cho nông dân.
An Giang: Toạ đàm thúc đẩy giáo dục hòa nhập cho trẻ khuyết tật
Ngày 17-18/3, tại phường Long Xuyên, đã diễn ra tọa đàm và tập huấn “Thúc đẩy giáo dục hòa nhập cho trẻ khuyết tật” với sự tham gia của Viện Tài chính vi mô và Phát triển cộng đồng thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam (VUSTA), Liên hiệp Hội tỉnh Phú Thọ, Liên hiệp Hội tỉnh An Giang, Sở Giáo dục và Đào tạo An Giang cùng đông đảo cán bộ quản lý giáo dục, giáo viên, phụ huynh…
Đắk Lắk: Chủ tịch Liên hiệp hội trúng cử đại biểu HĐND tỉnh nhiệm kỳ 2026 - 2031
Ngày 17/3, Ủy ban bầu cử tỉnh đã tổ chức hội nghị công bố kết quả bầu cử và danh sách người trúng cử đại biểu HĐND tỉnh khóa XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031. Tại hội nghị, danh sách 84 đại biểu HĐND tỉnh đã được công bố, trong đó có TS. Phan Xuân Lĩnh - Chủ tịch Liên hiệp hội tỉnh.
Nhiều ý kiến của cử tri trí thức gửi tới Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI
Nhiều ý kiến tâm huyết của đội ngũ trí thức, nhà khoa học đã tập trung vào các vấn đề quan trọng của đất nước như phát triển kinh tế, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, hoàn thiện thể chế, ứng phó với biến đổi khí hậu và nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước.
Trí tuệ nhân tạo, quyền năng và lương tri
Trí tuệ nhân tạo (AI) không còn là một công cụ đứng yên trong phòng máy. Nó đã bước ra ngoài đời sống, bước vào kinh tế, chính trị và cả vùng mờ của đạo đức. Khi những người tạo ra nó bắt đầu lên tiếng cảnh báo, câu hỏi không còn là AI sẽ làm được gì, mà là con người đã chuẩn bị đến đâu để đối diện với chính quyền năng do mình tạo ra.
Phú Thọ: Triển khai Hội thi, Cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng năm 2026
Ngày 12/3, đoàn công tác tuyên truyền, vận động, hướng dẫn tổ chức, triển khai Hội thi Sáng tạo kỹ thuật và Cuộc thi sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng tỉnh Phú Thọ năm 2026 do Tổng Thư ký Liên hiệp Hội tỉnh Nguyễn Thị Loan làm trưởng đoàn đã có buổi làm việc với một số doanh nghiệp, trường học trên địa bàn xã Bình Nguyên và phường Vĩnh Phúc.
Đoàn thanh niên VUSTA ra quân trồng cây xanh tại Đền thờ Chu Văn An, lan tỏa thông điệp sống xanh
Hưởng ứng Tháng Thanh niên năm 2026, thiết thực chào mừng 95 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026) và 43 năm Ngày thành lập Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (26/3/1983 - 26/3/2026), ngày 14/3/2026, Đoàn Thanh niên Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức hoạt động ra quân trồng cây xanh tại Khu di tích lịch sử quốc gia Đền thờ Chu Văn An.
Những nhà khoa học ứng cử đại biểu Quốc hội
Nhiều giáo sư, phó giáo sư, chuyên gia công nghệ và lãnh đạo viện nghiên cứu tham gia ứng cử đại biểu Quốc hội khóa 16 với kỳ vọng đưa tri thức khoa học vào quá trình làm luật và hoạch định chính sách quốc gia.