Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 07/01/2008 15:32 (GMT+7)

Một thành công mới: Tạo tế bào gốc từ da

Các nhà nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã cùng tiến hành công trình nghiên cứu này. Tiến sĩ Shinya Yamanaka thuộc Trường Đại học Tokyo, Nhật Bản, đã đăng kết quả nghiên cứu của họ trên tạp chí Cell,còn các tiến sĩ James Thomson và Junying Yu thuộc Trường Đại học Wissconssin, Madison, Mỹ, đã cho đăng công trình nghiên cứu của họ trên tạp chí Science.

Sau thành công mới nhất này về việc nghiên cứu và hoàn tất quá trình tạo thành tế bào gốc từ da, một nhà nghiên cứu người Anh đã cho biết “Đây là một kết quả nghiên cứu rất tốt đẹp, được cho là vẹn cả đôi đường khi các nhà khoa học vừa đạt được mục tiêu của mình vừa không đi ngược lại những tắc đạo đức cơ bản của con người”.

Từ lâu nay, các nhà khoa học trên thế giới đã tích cực nghiên cứu và tiến hành rất nhiều các thuộc tính thí nghiệm để tạo ra tế bào gốc. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã chỉ ra được các tế bào gốc từ phôi thai mà thôi.

Nhưng với thành tựu mới nhất này thì không cần phải dùng đến các tế bào của phôi thai, mà thay vào đó, các nhà nghiên cứu chỉ cần sử dụng các tế bào da cũng có thể tạo thành tế bào gốc.

Cả hai nhóm nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã tìm được hơn 1000 gen có khả năng và sau đó họ đã loại bỏ dần và cuối cùng chỉ còn lại 4 gen chủ yếu. 4 gen này có các chức năng tương tự nhau và đều được coi là các gen điều chỉnh chính là nhiệm vụ tắt hoặc bật các gen khác.

Phương pháp mà các nhà nghiên cứu tiến hành chỉ là cấy 4 gen cần thiết này vào các tế bào da. Các gen này sau đó sẽ tái cấu trúc các nhiễm sắc thể trong các tế bào da để biến chúng thành các tế bào gốc. Các tế bào gốc này có khả năng biến thành hầu hết các loại tế bào khác của cơ thể như thể như thần kinh, tim, gan, máu, xương...

Theo các nhà nghiên cứu, phương pháp biến tế bào da thành tế bào gốc tương đối đơn giản và ít tốn kém hơn nhiều so với phương pháp nhân bản (kỹ thuật chuyển nhân clonning) đã tạo ra con cừu Dolly vào năm 1996.

Có đầy đủ các chức năng của một tế bào gốc

Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Các tế bào gốc được tạo thành từ tế bào da có khả năng thích ứng hoàn hảo. Theo nhận xét của tiến sĩ James Thomson: “Các tế bào do chúng ta tái tạo ra có tất cả các chức năng của một tế bàogốc được tạo thành từ phôi thai. Đây là một thay đổi rất khả quan”.

Các nhà nghiên cứu trên cũng đã gặt hái được thành công trong việc tái tạo một số mô, kể cả mô tim từ tế bào gốc. Và như vậy, chúng ta có quyền hi vọng là những căn bệnh nan y trong tương lai không xa sẽ có cách điều trị.

Thành công to lớn naà chắc chắn sẽ được một sự thúc đẩy rất khả quan để có thể hình thành nhanh chóng hoàn tất các công trình nghiên cứu liên quan đến các căn bệnh nan y như ung thư, sa sút trí tuệ (Alzheimer) và Parkinson, vì từ nay các nhà nghiên cứu đã có được phương tiện đầy đủ và nhanh chóng trong việc tạo thành các tế bào gốc.

Các nhà khoa học cho biết, các tế bào gốc này khi được sử dụng để thay thế mô cho bệnh nhân sẽ không có, hoặc rất ít, nguy cơ bị đào thải bởi hệ miễn dịch.

Cha đẻ của cừu Dolly muốn thay đổi

Một trong những nhà nghiên cứu vừa tuyên bố sẽ tích cực hợp tác với quá trình kỹ thuật mới về sự tái tạo tế bào gốc này chính là nhà nghiên cứu tiên phong về tế bào gốc – giáo sư tiến sĩ lan Wilmut thuộc Trường đại học Endinburg, Xcotlen, Anh. Wilmut là cha đẻ của cừu Dolly nổi tiếng, một nhân bản được sáng tạo khoảng thời gian 11 năm trước đây từ kỹ thuật nhân bản (cloning). Ông đã ra tuyên bố rằng bắt đầu từ bây giờ sẽ sử dụng kỹ thuật tạo thành tế bào gốc từ da.

Kỹ thuật chuyển nhân mà Wilmut sử dụng trước đây để tạo ra cừu Dolly là lấy một trứng và sau đó tách nhân (thông tin AND tạo nên sự sống) của nó ra. Nhân này sẽ được thay thế bằng nhân của một tế bào trưởng thành (chẳng hạn như tế bào da). Quả trứng được chuyển nhân này sau đó sẽ được phát triển giống như những quả trứng bình thường được thụ tinh. Sau đó ít ngày phôi bào xuất hiện trong đó có chứa các tế bào gốc.

Giáo sư Wilmut thực tế đã nhận được giấy phép của chính phủ Anh trong việc tạo thành tế bào gốc từ phôi thai, nhưng ông tuyên bố sẽ không sử dụng giấy phép này nữa.

Và như vậy, nhờ có kỹ thuật mới này mà việc tạo ra phôi người vô tính để có đươợ các tế bào gốc giờ đây có vẻ không còn cần thiết nữa.

Nguồn: Khoa học & Công nghệ, số 50, 13 - 12 - 2007, tr 21.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Khai mạc hội nghị Khoa học và Triển lãm quốc tế về Điều khiển và Tự động hóa lần thứ 8
Với chủ đề “Tự động hoá thông minh - công nghệ chiến lược của Kỷ nguyên số”, hội nghị Khoa học và Triển lãm quốc tế về Điều khiển và Tự động hóa lần thứ 8 (VCCA 2026) đã khai mạc sáng 16/7 tại Trường Đại học Quy Nhơn (tỉnh Gia Lai). Sự kiện quy tụ gần 400 trăm nhà khoa học, chuyên gia, doanh nghiệp trong nước và quốc tế nhằm chia sẻ các xu hướng công nghệ chiến lược.
Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới"
Thay mặt Bộ Chính trị, đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký ban hành Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới". Trân trọng giới thiệu toàn văn Chỉ thị.
Bí thư Châu Văn Minh dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ và tặng quà gia đình chính sách tại Quảng Trị
Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), ngày 13/7, GS.VS Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã dẫn đầu Đoàn công tác đến dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại tỉnh Quảng trị và thăm hỏi, tặng quà các gia đình chính sách, người có công với cách mạng có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Tạp chí Việt Nam Hội nhập đạt chuẩn Tạp chí khoa học năm 2026
Vừa qua, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Quyết định số 2244/QĐ-BKHCN và Quyết định 2823/QĐ-BKHCN để công bố danh mục tạp chí đạt tiêu chuẩn khoa học Việt Nam năm 2026. Sự kiện này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình chuẩn hóa hệ thống xuất bản học thuật nước nhà, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nghiên cứu, phản biện và các chuẩn mực công bố khoa học hiện đại.
Viện Chính sách, Pháp luật và Quản lý khẳng định vị thế là một tổ chức khoa học uy tín
Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, hoàn thiện thể chế phát triển và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, hoạt động nghiên cứu khoa học về chính sách, pháp luật và khoa học quản lý ngày càng giữ vai trò quan trọng trong việc cung cấp luận cứ khoa học phục vụ quá trình hoạch định chủ trương, chính sách, cũng như hoàn thiện hệ thống pháp luật.
Đắk Lắk: Mở ra không gian phát triển, nhiều tiềm năng cho đội ngũ trí thức khoa học
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và Phú Yên đã mở ra không gian phát triển mới với nhiều tiềm năng về kinh tế, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng, phát huy vai trò đội ngũ trí thức KH&CN là yêu cầu cấp thiết, tạo nền tảng cho sự phát triển nhanh, bền vững của tỉnh Đắk Lắk.
Nghị quyết 57/NQ-TW: Đột phá là đời sống của người dân được cải thiện rõ rệt hơn
Mọi hệ thống số, cơ sở dữ liệu và nền tảng số phải được thiết kế theo yêu cầu an toàn, an ninh ngay từ đầu; coi đào tạo kỹ năng số, năng lực đổi mới sáng tạo và ứng dụng AI là nhiệm vụ lâu dài. Khi những điều đó được thực hiện đồng bộ, Nghị quyết 57/NQ-TW sẽ tạo nền tảng quan trọng để Việt Nam bứt phá.
Thanh Hoá: Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026
Ngày 10/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Thanh Hóa (Liên hiệp hội) tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành mở rộng lần thứ VII, khoá VII, nhiệm kỳ 2024 - 2029; sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Lâm Đồng: Kết nối sức mạnh - Khơi thông nguồn lực phát triển năng lượng tái tạo
Chiều ngày 09/7, tại Đà Lạt, Hiệp hội Điện gió và Mặt trời tỉnh Lâm Đồng (Hội thành viên Liên hiệp Hội) tổ chức Hội nghị thường niên năm 2026 nhằm đánh giá kết quả hoạt động năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, đồng thời đề ra phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm cho 6 tháng cuối năm.
Liên hiệp Hội tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Trị tăng cường trao đổi kinh nghiệm
Chiều ngày 09/7, Đoàn công tác Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (LHH) tỉnh Quảng Trị do Tiến sĩ Trần Văn Tuân – Chủ tịch Liên hiệp Hội làm Trưởng đoàn đã có buổi thăm, làm việc và trao đổi kinh nghiệm tại LHH tỉnh Hà Tĩnh. Tiếp và làm việc với đoàn có Tiến sĩ Bùi Khắc Bằng – Chủ tịch LHH tỉnh Hà Tĩnh cùng đại diện các ban chuyên môn.
Đắk Lắk: Liên hiệp hội sơ kết công tác 6 tháng đầu năm
Chiều ngày 09/7, Liên hiệp hội tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) nhằm sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026; đồng thời cho ý kiến đối với các nội dung chuẩn bị Đại hội Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.