Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 07/01/2008 15:32 (GMT+7)

Một thành công mới: Tạo tế bào gốc từ da

Các nhà nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã cùng tiến hành công trình nghiên cứu này. Tiến sĩ Shinya Yamanaka thuộc Trường Đại học Tokyo, Nhật Bản, đã đăng kết quả nghiên cứu của họ trên tạp chí Cell,còn các tiến sĩ James Thomson và Junying Yu thuộc Trường Đại học Wissconssin, Madison, Mỹ, đã cho đăng công trình nghiên cứu của họ trên tạp chí Science.

Sau thành công mới nhất này về việc nghiên cứu và hoàn tất quá trình tạo thành tế bào gốc từ da, một nhà nghiên cứu người Anh đã cho biết “Đây là một kết quả nghiên cứu rất tốt đẹp, được cho là vẹn cả đôi đường khi các nhà khoa học vừa đạt được mục tiêu của mình vừa không đi ngược lại những tắc đạo đức cơ bản của con người”.

Từ lâu nay, các nhà khoa học trên thế giới đã tích cực nghiên cứu và tiến hành rất nhiều các thuộc tính thí nghiệm để tạo ra tế bào gốc. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã chỉ ra được các tế bào gốc từ phôi thai mà thôi.

Nhưng với thành tựu mới nhất này thì không cần phải dùng đến các tế bào của phôi thai, mà thay vào đó, các nhà nghiên cứu chỉ cần sử dụng các tế bào da cũng có thể tạo thành tế bào gốc.

Cả hai nhóm nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã tìm được hơn 1000 gen có khả năng và sau đó họ đã loại bỏ dần và cuối cùng chỉ còn lại 4 gen chủ yếu. 4 gen này có các chức năng tương tự nhau và đều được coi là các gen điều chỉnh chính là nhiệm vụ tắt hoặc bật các gen khác.

Phương pháp mà các nhà nghiên cứu tiến hành chỉ là cấy 4 gen cần thiết này vào các tế bào da. Các gen này sau đó sẽ tái cấu trúc các nhiễm sắc thể trong các tế bào da để biến chúng thành các tế bào gốc. Các tế bào gốc này có khả năng biến thành hầu hết các loại tế bào khác của cơ thể như thể như thần kinh, tim, gan, máu, xương...

Theo các nhà nghiên cứu, phương pháp biến tế bào da thành tế bào gốc tương đối đơn giản và ít tốn kém hơn nhiều so với phương pháp nhân bản (kỹ thuật chuyển nhân clonning) đã tạo ra con cừu Dolly vào năm 1996.

Có đầy đủ các chức năng của một tế bào gốc

Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Các tế bào gốc được tạo thành từ tế bào da có khả năng thích ứng hoàn hảo. Theo nhận xét của tiến sĩ James Thomson: “Các tế bào do chúng ta tái tạo ra có tất cả các chức năng của một tế bàogốc được tạo thành từ phôi thai. Đây là một thay đổi rất khả quan”.

Các nhà nghiên cứu trên cũng đã gặt hái được thành công trong việc tái tạo một số mô, kể cả mô tim từ tế bào gốc. Và như vậy, chúng ta có quyền hi vọng là những căn bệnh nan y trong tương lai không xa sẽ có cách điều trị.

Thành công to lớn naà chắc chắn sẽ được một sự thúc đẩy rất khả quan để có thể hình thành nhanh chóng hoàn tất các công trình nghiên cứu liên quan đến các căn bệnh nan y như ung thư, sa sút trí tuệ (Alzheimer) và Parkinson, vì từ nay các nhà nghiên cứu đã có được phương tiện đầy đủ và nhanh chóng trong việc tạo thành các tế bào gốc.

Các nhà khoa học cho biết, các tế bào gốc này khi được sử dụng để thay thế mô cho bệnh nhân sẽ không có, hoặc rất ít, nguy cơ bị đào thải bởi hệ miễn dịch.

Cha đẻ của cừu Dolly muốn thay đổi

Một trong những nhà nghiên cứu vừa tuyên bố sẽ tích cực hợp tác với quá trình kỹ thuật mới về sự tái tạo tế bào gốc này chính là nhà nghiên cứu tiên phong về tế bào gốc – giáo sư tiến sĩ lan Wilmut thuộc Trường đại học Endinburg, Xcotlen, Anh. Wilmut là cha đẻ của cừu Dolly nổi tiếng, một nhân bản được sáng tạo khoảng thời gian 11 năm trước đây từ kỹ thuật nhân bản (cloning). Ông đã ra tuyên bố rằng bắt đầu từ bây giờ sẽ sử dụng kỹ thuật tạo thành tế bào gốc từ da.

Kỹ thuật chuyển nhân mà Wilmut sử dụng trước đây để tạo ra cừu Dolly là lấy một trứng và sau đó tách nhân (thông tin AND tạo nên sự sống) của nó ra. Nhân này sẽ được thay thế bằng nhân của một tế bào trưởng thành (chẳng hạn như tế bào da). Quả trứng được chuyển nhân này sau đó sẽ được phát triển giống như những quả trứng bình thường được thụ tinh. Sau đó ít ngày phôi bào xuất hiện trong đó có chứa các tế bào gốc.

Giáo sư Wilmut thực tế đã nhận được giấy phép của chính phủ Anh trong việc tạo thành tế bào gốc từ phôi thai, nhưng ông tuyên bố sẽ không sử dụng giấy phép này nữa.

Và như vậy, nhờ có kỹ thuật mới này mà việc tạo ra phôi người vô tính để có đươợ các tế bào gốc giờ đây có vẻ không còn cần thiết nữa.

Nguồn: Khoa học & Công nghệ, số 50, 13 - 12 - 2007, tr 21.

Xem Thêm

Phát triển nhân lực trẻ cho các lĩnh vực công nghệ chiến lược
Bộ Khoa học và Công nghệ được giao nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách phát triển nhân lực trẻ chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, hàng không vũ trụ và năng lượng nguyên tử, với thời hạn hoàn thành trong quý IV/2026.
Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

VUSTA xây dựng đề án vị trí việc làm giai đoạn 2027–2031
Là hội quần chúng được Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ ở Trung ương, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đang tập trung triển khai việc rà soát vị trí việc làm (VTVL), xây dựng phương án biên chế giai đoạn 2027–2031, nhằm hoàn thiện tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả tập hợp đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ (KH&CN).
Tập huấn sử dụng hệ thống thông tin điều hành tác nghiệp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
Ngày 5/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) tổ chức Hội nghị Hướng dẫn sử dụng phần mềm trong quản lý và điều hành tác nghiệp văn bản đi và đến. Hội thảo nhằm nâng cao kỹ năng sử dụng, khai thác hiệu quả các chức năng của hệ thống số hóa, góp phần tích cực vào quá trình chuyển đổi số toàn diện trong công tác quản lý, điều hành và xử lý văn bản nghiệp vụ tại Cơ quan VUSTA.
Lào Cai: 52 đề tài xuất sắc sẽ được trao giải Cuộc thi lần thứ 21
Chiều 3/11, Ông Giàng Quốc Hưng - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Chủ tịch Liên hiệp Hội tỉnh, Trưởng Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật (Hội thi) và Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên, nhi đồng tỉnh (Cuộc thi), chủ trì cuộc họp thống nhất công tác chuẩn bị tổng kết, trao giải Cuộc thi lần thứ 21 và phát động Cuộc thi lần thứ 22.
Cải cách hành chính và chuyển đổi số ở cơ sở cần thực chất hơn
Năm 2026, khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi vào vận hành, cải cách hành chính và chuyển đổi số đặt ra yêu cầu cao với chính quyền cơ sở. Qua khảo sát tại phường Tuy Hòa, Cư Bao, xã Sơn Hòa, Sông Hinh, Ea Na và Yang Mao, Hội đồng tư vấn Dân chủ – Pháp luật thuộc Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Đắk Lắk ghi nhận nỗ lực của địa phương và những vấn đề cần tháo gỡ để nâng cao chất lượng phục vụ.
Tôn vinh tinh hoa đạo học, tiếp nối mạch nguồn hiền tài dân tộc
Từ ngày 5 - 15/11, thành phố Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076–2026), với nhiều chương trình văn hóa, nghệ thuật, triển lãm, trải nghiệm di sản và hội thảo khoa học. Đây là dịp tôn vinh những giá trị bền vững của nền Quốc học Việt Nam, khơi dậy truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và tinh thần trọng dụng hiền tài.
Đắk Lắk: Phản biện hồ sơ Dự án nhà máy điện gió, điện mặt trời
Sáng 29/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đã tổ chức Hội đồng góp ý, phản biện xã hội và phản biện khoa học đối với hồ sơ đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư Dự án Nhà máy điện gió E&M Đắk Lắk tại xã Ea Knốp và xã Cư Prao; Dự án Nhà máy điện mặt trời Jang Pông 2 tại xã Ea Wer.
Góp ý Luật luật An toàn, vệ sinh lao động: Lấy bảo vệ con người và quản trị rủi ro làm trung tâm
Ngày 30/10/2026, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp Hội Khoa học Kỹ thuật An toàn Vệ sinh Lao động Việt Nam (VOSHA) tổ chức Hội thảo "Góp ý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật An toàn, vệ sinh lao động". Hội thảo do PGS.TS Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch VUSTA và GS.TS Lê Vân Trình, Chủ tịch VOSHA đồng chủ trì.
VUSTA công bố các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt
Ngày 30/10/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã trang trọng tổ chức Hội nghị công bố các quyết định quan trọng về công tác cán bộ. Lãnh đạo VUSTA đã trao quyết định nghỉ hưu hưởng chế độ cho 02 cán bộ, chuyên viên, đồng thời trao các quyết định điều động, bổ nhiệm cán bộ chủ chốt nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.