Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 07/01/2008 15:32 (GMT+7)

Một thành công mới: Tạo tế bào gốc từ da

Các nhà nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã cùng tiến hành công trình nghiên cứu này. Tiến sĩ Shinya Yamanaka thuộc Trường Đại học Tokyo, Nhật Bản, đã đăng kết quả nghiên cứu của họ trên tạp chí Cell,còn các tiến sĩ James Thomson và Junying Yu thuộc Trường Đại học Wissconssin, Madison, Mỹ, đã cho đăng công trình nghiên cứu của họ trên tạp chí Science.

Sau thành công mới nhất này về việc nghiên cứu và hoàn tất quá trình tạo thành tế bào gốc từ da, một nhà nghiên cứu người Anh đã cho biết “Đây là một kết quả nghiên cứu rất tốt đẹp, được cho là vẹn cả đôi đường khi các nhà khoa học vừa đạt được mục tiêu của mình vừa không đi ngược lại những tắc đạo đức cơ bản của con người”.

Từ lâu nay, các nhà khoa học trên thế giới đã tích cực nghiên cứu và tiến hành rất nhiều các thuộc tính thí nghiệm để tạo ra tế bào gốc. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã chỉ ra được các tế bào gốc từ phôi thai mà thôi.

Nhưng với thành tựu mới nhất này thì không cần phải dùng đến các tế bào của phôi thai, mà thay vào đó, các nhà nghiên cứu chỉ cần sử dụng các tế bào da cũng có thể tạo thành tế bào gốc.

Cả hai nhóm nghiên cứu của Mỹ và Nhật Bản đã tìm được hơn 1000 gen có khả năng và sau đó họ đã loại bỏ dần và cuối cùng chỉ còn lại 4 gen chủ yếu. 4 gen này có các chức năng tương tự nhau và đều được coi là các gen điều chỉnh chính là nhiệm vụ tắt hoặc bật các gen khác.

Phương pháp mà các nhà nghiên cứu tiến hành chỉ là cấy 4 gen cần thiết này vào các tế bào da. Các gen này sau đó sẽ tái cấu trúc các nhiễm sắc thể trong các tế bào da để biến chúng thành các tế bào gốc. Các tế bào gốc này có khả năng biến thành hầu hết các loại tế bào khác của cơ thể như thể như thần kinh, tim, gan, máu, xương...

Theo các nhà nghiên cứu, phương pháp biến tế bào da thành tế bào gốc tương đối đơn giản và ít tốn kém hơn nhiều so với phương pháp nhân bản (kỹ thuật chuyển nhân clonning) đã tạo ra con cừu Dolly vào năm 1996.

Có đầy đủ các chức năng của một tế bào gốc

Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Nhà nghiên cứu Mỹ James Thomson.
Các tế bào gốc được tạo thành từ tế bào da có khả năng thích ứng hoàn hảo. Theo nhận xét của tiến sĩ James Thomson: “Các tế bào do chúng ta tái tạo ra có tất cả các chức năng của một tế bàogốc được tạo thành từ phôi thai. Đây là một thay đổi rất khả quan”.

Các nhà nghiên cứu trên cũng đã gặt hái được thành công trong việc tái tạo một số mô, kể cả mô tim từ tế bào gốc. Và như vậy, chúng ta có quyền hi vọng là những căn bệnh nan y trong tương lai không xa sẽ có cách điều trị.

Thành công to lớn naà chắc chắn sẽ được một sự thúc đẩy rất khả quan để có thể hình thành nhanh chóng hoàn tất các công trình nghiên cứu liên quan đến các căn bệnh nan y như ung thư, sa sút trí tuệ (Alzheimer) và Parkinson, vì từ nay các nhà nghiên cứu đã có được phương tiện đầy đủ và nhanh chóng trong việc tạo thành các tế bào gốc.

Các nhà khoa học cho biết, các tế bào gốc này khi được sử dụng để thay thế mô cho bệnh nhân sẽ không có, hoặc rất ít, nguy cơ bị đào thải bởi hệ miễn dịch.

Cha đẻ của cừu Dolly muốn thay đổi

Một trong những nhà nghiên cứu vừa tuyên bố sẽ tích cực hợp tác với quá trình kỹ thuật mới về sự tái tạo tế bào gốc này chính là nhà nghiên cứu tiên phong về tế bào gốc – giáo sư tiến sĩ lan Wilmut thuộc Trường đại học Endinburg, Xcotlen, Anh. Wilmut là cha đẻ của cừu Dolly nổi tiếng, một nhân bản được sáng tạo khoảng thời gian 11 năm trước đây từ kỹ thuật nhân bản (cloning). Ông đã ra tuyên bố rằng bắt đầu từ bây giờ sẽ sử dụng kỹ thuật tạo thành tế bào gốc từ da.

Kỹ thuật chuyển nhân mà Wilmut sử dụng trước đây để tạo ra cừu Dolly là lấy một trứng và sau đó tách nhân (thông tin AND tạo nên sự sống) của nó ra. Nhân này sẽ được thay thế bằng nhân của một tế bào trưởng thành (chẳng hạn như tế bào da). Quả trứng được chuyển nhân này sau đó sẽ được phát triển giống như những quả trứng bình thường được thụ tinh. Sau đó ít ngày phôi bào xuất hiện trong đó có chứa các tế bào gốc.

Giáo sư Wilmut thực tế đã nhận được giấy phép của chính phủ Anh trong việc tạo thành tế bào gốc từ phôi thai, nhưng ông tuyên bố sẽ không sử dụng giấy phép này nữa.

Và như vậy, nhờ có kỹ thuật mới này mà việc tạo ra phôi người vô tính để có đươợ các tế bào gốc giờ đây có vẻ không còn cần thiết nữa.

Nguồn: Khoa học & Công nghệ, số 50, 13 - 12 - 2007, tr 21.

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Bắc Ninh: Tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức các hội thi, cuộc thi
Ngày 08/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đã tổ chức Tọa đàm “Nghị quyết số 25/2026/NQ-HĐND – Từ quy định đến thực tiễn tổ chức các hội thi, cuộc thi sáng tạo do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Bắc Ninh tham mưu, chủ trì”. Ông Nguyễn Hồng Sơn- Phó Chủ tịch Liên hiệp hội tỉnh chủ trì hội nghị.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga
Theo đặc phái viên TTXVN, tối 9/9 (giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời thủ đô Moskva kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga (từ ngày 7-9/9/2026) và tiếp tục thăm chính thức Cộng hòa Pháp, dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris từ ngày 9 -12/9/2026.
Tuyên bố chung về củng cố hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam- Nga
Nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn Đại biểu cấp cao Việt Nam tới Liên bang Nga từ ngày 7-9/9, hai bên đã ra Tuyên bố chung về việc củng cố hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nga trong giai đoạn mới. Ban Biên tập vusta.vn trân trọng giới thiệu toàn văn Tuyên bố chung:
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin
Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga, ngày 9/9/2026, tại Điện Kremlin, sau Lễ đón trọng thị với nghi thức cấp nhà nước, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm đã hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Hải Phòng: Sáp nhập Hội Làm vườn và Hội Kế hoạch hóa gia đình về Liên hiệp hội Thành phố
Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng vừa ban hành Quyết định số 3494/QĐ-UBND ngày 29/8/2026 về việc cho phép sáp nhập Hội Làm vườn thành phố Hải Phòng và Hội Kế hoạch hóa gia đình thành phố Hải Phòng vào Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) thành phố Hải Phòng.
Thanh Hoá: Tập huấn công nghệ số và ứng dụng số trong sản xuất và đời sống
Ngày 08/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Thanh Hóa (Liên hiệp hội tỉnh) đã phối hợp với Hội Tin học Thanh Hóa và Trường Đại học Hồng Đức tổ chức Hội nghị tập huấn với chủ đề “Công nghệ số và ứng dụng số cho công dân xuất sắc và tiêu biểu trong lao động và sản xuất trên địa bàn tỉnh”.
Tuyên Quang: Tổng kết dự án bảo tồn, phát huy giá trị di sản chè Shan tuyết
Ngày 04/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp hội) tỉnh Tuyên Quang đã phối hợp với Chương trình tài trợ các dự án nhỏ Quỹ Môi trường Toàn cầu (UNDP/GEF SGP) tổ chức hội nghị tổng kết dự án “Giải pháp thúc đẩy bảo tồn, phát huy giá trị quần thể cây di sản chè Shan tuyết cổ thụ gắn với cải thiện sinh kế tỉnh Tuyên Quang”.
Kỷ niệm 20 năm thành lập Trung tâm Dịch thuật, Dịch vụ Văn hóa và Khoa học công nghệ
Sáng 6/9 tại Hà Nội, Trung tâm Dịch thuật, Dịch vụ Văn hóa và Khoa học công nghệ (CTCS) thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam đã tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập. Tại sự kiện, công trình “Almanach Những nền văn minh thế giới” do Trung tâm thực hiện đã chính thức nhận Bằng xác lập Kỷ lục Việt Nam cho công trình “Almanach những nền văn minh thế giới”.