Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 15/07/2009 16:20 (GMT+7)

Mặt trái của “thần dược” từ Bạc

Sự “nguy hiểm” của bạc

Trong lịch sử y học, việc chữa bệnh bằng bạc chưa ghi nhận một vụ tử vong nào nếu bệnh nhân chỉ chữa bằng “thuốc” bạc đơn thuần.

Trầm trọng nhất người ta chỉ nói tới bệnh argyria (ngộ độc muối bạc). Đó là bệnh sử dụng quá liều lượng trong thời gian dài các hợp chất của bạc khiến chúng tích tụ ở da, mắt và các cơ quan nội tạng.

Dưới ánh sáng mặt trời, các hợp chất của bạc bị phân huỷ thành bạc mịn, có màu đen (giống với hiện tượng phân huỷ muối bạc đưa đến ứng dụng trong ngành quay phim chụp ảnh đen trắng) khiến da người bệnh trở nên xanh xám (gọi là hiện tượng cường sắc tố - hyperpigmentation).

Tuy nhiên, cho tới nay số người mắc bệnh argyria chủ yếu nằm trong số những người già điều trị bằng bạc cách nay khoảng 60 năm, trước khi phát minh ra kháng sinh. Song những người này đã dùng muối bạc để trị bệnh, chứ không phải bạc keo hay bạc nano (Khi “phe” phản đối dùng bạc chữa bệnh đưa một người mắc bệnh da xanh lên đoạn clip để tố cáo sự nguy hiểm, “phe” ủng hộ bạc đã phản bác lại rằng bệnh nhân đó đã gần 90, chứng tỏ bệnh da xanh chỉ là hiện tượng mà không ảnh hưởng đến sức khoẻ vì ông đã “sống chung” với bệnh argyria trên 60 năm mà vẫn khoẻ mạnh).

Bạc rất phân tán nhưng trong thiên nhiên nó vẫn có trong các nguồn nước thiên nhiên và cơ thể động thực vật. Mỗi ngày bằng nguồn thức ăn, nước uống, chúng ta thu nhận và thải ra chừng 300 microgam bạc. Như vậy tuy không phải vi chất cần thiết của sự sống, nhưng bạc cũng quá “quen thuộc” với cơ thể.

Ngoài bệnh argyria, có những hiệu ứng phụ khi uống trực tiếp dung dịch bạc như: đau đầu, mệt mỏi, khó tiêu. Người ta còn cho rằng có thể dẫn đến các bệnh về thận và gan. Nếu dùng bạc đồng thời với các chất kháng sinh tổng hợp (CKSTH) khác như quinolon, tetraxyclin, penixilamin thì do tương tác, nó giảm hiệu quả của những CKSTH này.

Để đánh giá sự nguy hiểm của các “thuốc” bạc, không gì hơn là lấy những số liệu so sánh với “đồng đẳng” của chúng là CKSTH.

Trong một bài báo mang tiêu đề gay gắt “Bạc keo, có hại mà không có lợi” (Colloidal Silver: Risk without benefits), tác giả chỉ phê phán những nhà sản xuất bạc keo không đúng chất lượng, mất vệ sinh và lẫn tạp chất, bán giá quá cao và quảng cáo phóng đại không đúng sự thật (nghĩa là về mặt xã hội chứ không phải về mặt khoa học). Bài báo cũng nêu ra 11 trường hợp người vì sử dụng chế phẩm bạc mà bị bệnh argyria, trong đó một người già 71 tuổi bị tử vong do... động kinh.

Thuốc chữa bỏng có thành phần là bạc.
Thuốc chữa bỏng có thành phần là bạc.
Những người ủng hộ bạc trong y học chứng minh (qua phỏng vấn) đó là những người dùngkhông đúng chỉ dẫn. Họ dẫn ra cứ liệu để so sánh: cùng thời gian đó, có 13.000 bệnh nhân điều trị tại các bệnh viện Hoa Kỳ đã chết vì dùng CKSTH trong khi vi trùng đã bị nhờn thuốc (Theo Newsweek, số28/2/1994)

Bao nhiêu bạc thì bắt đầu có hại? 

Chưa có sự trả lời dứt khoát cho câu hỏi này mà chỉ có những thông tin cho phép dự báo (Đây cũng là nhược điểm của y học dân gian như những người ủng hộ việc dùng bạc trong y học thừa nhận).

Những số liệu hiện có (do “y học hiện đại” đưa ra) chỉ đề cập đến muối bạc và bạc proteinat có hàm lượng bạc trong đó cao hơn nhiều so với bạc keo và bạc nano trong dung dịch nên không thể coi là “chuẩn” để đưa ra “độ độc” theo khái niệm của ngành dược. Độ độc ấy chính là độ độc mà nhẹ là bệnh argyria nói trên, nặng hơn là có hại với hệ thần kinh, các cơ quan nội tạng và hệ tim mạch nhưng không xác định được các “ngưỡng” bằng số đo.

Trong một công trình nghiên cứu trên loài vật, liều lượng gây tử vong khi tiêm cho chó “thuốc” bạc dưới dạng proteinat là 500mg đến 1,9 gam. Nếu quy ra dung dịch bạc keo trên người thì tương ứng sẽ là 150 đến 570 lít dung dịch bạc keo 10 ppm (hoặc 75 đến 285 lit bạc keo 20 ppm hoặc 50 đến 190 lit bạc keo 30 ppm) đối với một người đàn ông nặng 70kg. Theo các tác giả Goodman và Gillman, liều gây chết đối với người là 10 gam, là hàm lượng chứa trong 1.000 lít bạc keo 10 ppm. 1.000 lít là một lượng không ai có thể sử dụng nổi.

Trong những thí nghiệm nói trên, các tác giả đã tiêm cho một con chó nặng 23kg với liều 500mg Collargol, chứa 87% bạc và 12 giờ sau, con chó chết. Theo họ, nó vẫn không chết nếu tiêm đến liều lượng 1,3–1,5 gam làm nhiều lần trong thời gian 3 đến 7 ngày. Họ cũng suy ra người sẽ chết sau 2 giờ nếu tiêm vào tĩnh mạch 50mg Collargol.

Trong khi đó Cục Bảo vệ môi trường Mỹ EPA cũng đưa ra giới hạn tối đa của bạc trong nước uống là dưới 0,1 mg/l (tương đương dưới 0,1ppm). Cũng cần nói thêm rằng do cơ địa, có những người dị ứng với một kim loại nào đó và tất nhiên cũng có người dị ứng với bạc.

Nói chung, các số liệu về độ độc gây chết do các cơ quan chức năng Hoa Kỳ đưa ra đều nằm trên rất xa liều lượng khuyến cáo sử dụng của những người chủ trương đưa bạc vào sử dụng trong y học. 

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

GS.VS. Châu Văn Minh được trao tặng Huân chương Độc lập
Chiều ngày 3/4, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chủ trì buổi Lễ trao tặng các danh hiệu cao quý của Đảng và Nhà nước. GS.VS. Châu Văn Minh, Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII, Bí thư Đảng ủy VUSTA đã được trao tặng Huân chương Độc lập hạng Ba. Đây là phần thưởng cao quý ghi nhận những đóng góp đặc biệt xuất sắc của ông cho sự nghiệp khoa học và xây dựng đất nước.
Hội Tự động hóa Việt Nam tham dự CMES Shanghai 2026, tăng cường kết nối giao thương quốc tế
Từ ngày 23 đến 26/3/2026, tại Thượng Hải, Trung Quốc, Triển lãm Quốc tế Máy công cụ và Công nghệ chế tạo CMES Shanghai 2026 đã diễn ra sôi động, thu hút sự tham gia của đông đảo doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực cơ khí chế tạo, tự động hóa và sản xuất thông minh trên toàn cầu.
Công bố Quyết định của Bộ Chính trị về công tác tổ chức và cán bộ
Sáng 1/4, tại Hà Nội, Bộ Chính trị tổ chức hội nghị công bố Quyết định của Bộ Chính trị về công tác tổ chức và cán bộ đối với 5 cơ quan. Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự hội nghị. Đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư trao các quyết định và phát biểu ý kiến chỉ đạo.
Tổng Bí thư Tô Lâm trao Huân chương Quân công hạng nhất và Huy hiệu Đảng tặng các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo
Chiều 30/3, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã dự lễ trao Huân chương Quân công hạng nhất và Huy hiệu Đảng tặng Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ.
Đổi mới công tác tư vấn, phản biện: “Chìa khóa” để phát huy vai trò của đội ngũ trí thức
Giới chuyên môn nhận định, chuyển đổi số và AI sẽ tạo bước đột phá cho công tác tư vấn, phản biện nhờ sự giao thoa giữa trí tuệ chuyên gia, sức mạnh dữ liệu cùng các công cụ phân tích hiện đại. Tuy nhiên, thực tế hoạt động tư vấn phản biện hiện chưa theo kịp yêu cầu, đòi hỏi cấp thiết phải làm chủ các nền tảng số và phương pháp phân tích hiện đại để thu hẹp khoảng cách giữa tiềm năng và thực tiễn.
Hội thảo khoa học quốc gia “Phát triển kinh tế tư nhân ở Hải Phòng trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước”
Ngày 27/3/2026, tại Trường Đại học Hải Phòng đã diễn ra Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề: “Phát triển kinh tế tư nhân ở Hải Phòng trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước”. Hội thảo do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố, Trường Đại học Hải Phòng, Đại học Phenikaa, Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng đồng tổ chức.
Phú Thọ: Hội nghị tuyên truyền pháp luật và kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp
Ngày 28/3/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Phú Thọ phối hợp với Hội Luật gia tỉnh tổ chức Hội nghị tuyên truyền pháp luật và kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Đắk Lắk: Ths. Đoàn Văn Thanh và Ths. Lê Văn Dần được bầu giữ chức Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội
Chiều ngày 26/3/ 2026, tại Hội trường cơ quan, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh (Liên hiệp Hội) Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) với ba nội dung: Thực hiện quy trình công tác cán bộ; Sơ kết công tác quý I, triển khai nhiệm vụ công tác quý II và Trao quyết định công nhận tổ chức thành viên mới.
Gia Lai: Đánh giá kết quả bước đầu thực hiện Dự án Sa nhân tím
Ngày 25/3/2026, xã Bình Phú, tỉnh Gia Lai, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Gia Lai phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức Hội nghị sơ kết giữa kỳ Dự án “Hỗ trợ phát triển vùng nguyên liệu cây dược liệu sa nhân dưới tán rừng cho cộng đồng dân tộc thiểu số góp phần cải thiện sinh kế người dân, bảo tồn hệ sinh thái rừng, thích ứng biến đổi khí hậu tại xã Bình Phú, tỉnh Gia Lai”.
Hội Điều dưỡng Hải Phòng nâng cao chất lượng điều dưỡng, hướng tới sự hài lòng người bệnh
Ngày 25/3/2026, tại Bệnh viện Kiến An, Hội Điều dưỡng thành phố Hải Phòng tổ chức Đại hội Đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031. Đại hội đánh dấu bước chuyển quan trọng sau khi hợp nhất Hội Điều dưỡng Hải Phòng và Hội Điều dưỡng Hải Dương trước đây, tạo nền tảng thống nhất, đồng bộ trong phát triển công tác điều dưỡng trên địa bàn thành phố.