Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 15/08/2005 13:51 (GMT+7)

Cụ “Ké” về mật khu Tân Trào

Ai cũng ngỡ ngàng. Từ ngày khai thông con đường Namtiến: châu Nguyên Bình, Ngân Sơn, Chợ Rã, Chợ Đồn… chỉ nghe và đón “Cứu quốc quân”, “Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân”… Nay lại có “bộ đội cụ Ké” là bộ đội nào? Các trạm đều lo chuẩn bị chu đáo, bảo vệ kỹ càng lắm. Chỉ háo hức chờ thôi.

Khi “bộ đội cụ Ké” tới mọi người mới hay là đón cụ già “thượng cấp” của cách mạng. Ông cụ cao gầy, mặc quần áo Nùng, cũng nói cái tiếng như các già Tày-Nùng, nhưng dễ nghe, dễ hiểu hơn nhiều lắm. Cái miệng cụ cười tươi rất hiền, đôi mắt sáng lạ thường, nhìn ai cũng như thăm hỏi trìu mến, khiến ai có điều gì cũng muốn thổ lộ hết.

Một ngày giữa tháng 5, “bộ đội cụ Ké” về đến làng Hồng Thái thuộc châu Sơn Dương cũ mới đổi tên là châu Tự Do từ khi cách mạng giải phóng (3-1945). Cụ Ké dừng lại sân ngắm phong cảnh, tỏ ý rất vừa lòng. Ông cụ lững thững bước vào gian đình rộng thênh thang, ngẩng xem hai vế câu đối khắc lên cột.

- Thưa cụ! Câu đối nói gì ạ? - Anh giao thông người Tày lễ phép hỏi.

Cụ Ké đọc to mọi người cùng nghe:

- Để giang tả bão linh nguyên hội/ Ngọc tỉnh hữu triều thụy khí chung. (Đại ý là: Dòng sông bên trái như hợp nguồn thiêng lại, giếng ngọc bên phải tựa khí đẹp đúc về).

Đoàn người đi theo nghe thế ai cũng trầm trồ câu diễn không chỉ tả cảnh mà còn tả ý tình sâu sắc. Có anh thốt lên:

- Có lẽ các cụ xưa kia ở đây đã tiên đoán thế đất này sẽ là chỗ hội tụ những sự kiện đổi đời cho dân tộc ta…

Cụ Ké mỉm cười nhìn người vừa nói, khẽ nhắc:

- Thôi nhỉ! Ta về chỗ ở cho bà con khỏi đợi chứ.

Cán bộ địa phương dẫn đường cụ Ké qua sông Đáy, ngòi Thia đến làng Kim Long, làng người Tày. Ở đây bốn mùa xanh, hoa nở trắng rừng. Dân ở đây truyền tụng câu ca mượt mà:

“Kim Long cảnh tựa non tiên/ Ai đà tới đó ắt quên đường về…”.

Nhưng từ năm 1944, đây đã thành an toàn khu của cách mạng. Kim Long được đổi tên thành xã Tân Trào. Kẻ địch nhiều lần sục vào đều không thoát khỏi thảm hại. Bà con lại có câu ca: “Tân Trào rừng hiểm núi cao/ Giặc kia muốn chết hãy vào nơi đây!”.

Cụ Ké đến Kim Long, tạm ở nhà một cán bộ hội cứu quốc. Mấy hôm sau, bà con dựng xong chiếc lán trên sườn đồi Nà Lừa. Chiếc lán được ngăn đôi, một nửa cụ Ké làm việc và tiếp khách, một nửa để cụ nghỉ.

Ở nơi khuất nẻo vậy mà ngày nào cũng có người lui tới bàn việc với cụ Ké. Hết họp, ông cụ lại xem sách viết tài liệu đến khuya, sáng dậy thật sớm luyện võ rồi cuốc đất tưới cây… Thỉnh thoảng ông cụ lại vào xóm nói chuyện với bà con. Có ai đau ốm, thế nào ông cụ cũng tìm đến thăm hỏi. Ông cụ nói đến hay và rất dễ nhận ra cái lẽ nên làm.

Tiếng đồn bay xa: “Có cụ Ké mới về! Gương mặt hiền hậu, mắt sáng như sao, giọng ấm như bếp than hồng, quý già, yêu trẻ…”.

“Cụ Ké là ai?”. Không ai trả lời được. Nhưng ai cũng biết cụ Ké hết lòng hết sức vì dân, vì nước lắm.

Tình hình khắp nơi đã sôi sục. Trong mật khu Tân Trào, cụ Ké cũng bận việc tối ngày, đêm chong đèn tới sáng.

Bỗng dưng nhiều cuộc họp liên tiếp. Rồi có cuộc họp to lắm, đông lắm, gọi là Đại hội Tân Trào do cụ Ké chủ trì. Đại hội biểu quyết cả nước nổi lên Tổng khởi nghĩa và định ra mười chính sách ích nước, lợi dân... Đại hội bầu Ủy ban dân tộc giải phóng Việt Nam , bầu Cụ Hồ Chí Minh làm Chủ tịch.

Ôi! Cụ Ké là Hồ Chủ tịch! Người tài trí thế, nhân hậu là thế… Đúng chiều ngày 16-8, Quốc dân đại hội dự lễ hạ quân lệnh của Ủy ban khởi nghĩa cho bộ đội giải phóng. Người nói: Thắng lợi hoàn toàn nhất định sẽ về ta.

Nguồn: cpv.org.vn   3/9/2004

Xem Thêm

Kỷ niệm 5 năm thành lập báo điện tử Tầm nhìn
Tại Lễ kỷ niệm thay mặt Đoàn Chủ tịch Liên hiệp các Hội khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, ông Phan Tùng Mậu đã chúc mừng tập thể cán bộ, phóng viên báo điện tử Tầm Nhìn nhân dịp 5 năm thành lập, ghi nhận những thành quả mà...
Chiến thắng vĩ đại mùa Xuân 1975
Chiến dịch lịch sử  Lúc này, tập đoàn phòng ngự lớn của địch ở Sài Gòn - Gia Định tuy số lượng còn đông nhưng đã bị chia cắt, cô lập cao độ và sức chiến đấu đã giảm sút hẳn. 
Vẻ đẹp đặc hiệu của nhà trí thức
Vàng là đẹp, là quý giá. Nhưng không phải vàng nào cũng giá trị như nhau? Có vàng thật, có vàng giả, có cả mạ vàng như thật. Học thức và bằng cấp cũng vậy. Có học thật, có học giả, có bằng thật, có bằng giả như thật. Đại...
Mùa Xuân là Tết trồng cây
Chủ tịch Hồ Chí Minh là người đã đề xướng, tổ chức, xây dựng Tết trồng cây trở thành một phong trào quần chúng rộng rãi, sôi nổi và bền vững. Tháng 11-1959, nhân đợt thi đua lấy thành tích mừng Đảng ta 30 tuổi, Chủ tịch Hồ Chí Minh...
Bác Hồ vui Tết đón Xuân trong lòng Tổ quốc
Tết Mậu Tý (1948) Tết mừng chiến thắng Thu Đông năm Đinh Hợi phá tan cuộc tấn công của giặc Pháp lên Việt Bắc và phấn khởi mừng thọ Bác Hồ 58 tuổi: Chính phủ họp nghe Bộ Quốc phòng báo cáo chiến thắng giặc Pháp tại An toàn khu.
Đại tướng Lê Trọng Tấn - Những ngày đầu cách mạng
Giữa năm 1942, tôi đến một cơ sở cách mạng ở làng Lương Yên. Đang nói chuyện thì một quân nhân trong bộ đồ nhà binh Pháp ở phía cổng đi vào. Tôi lánh sang buồng bên cạnh nói chuyện với các em đang học. Khi người ấy về, chủ...

Tin mới

Lâm Đồng: Hội thảo giải pháp quản lý lũ tổng hợp lưu vực sông Lũy
Sáng ngày 18/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Giải pháp quản lý lũ tổng hợp lưu vực sông Lũy, tỉnh Lâm Đồng”. Hội thảo có sự tham dự của đại diện các sở, ban, ngành, địa phương, các cơ quan chuyên môn, chuyên gia, nhà khoa học và các đơn vị có liên quan.
Hải Phòng: Liên hiệp hội làm việc với Viện Kinh tế phát triển và Quy hoạch
Sáng 17/11, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) thành phố đã làm việc với Đoàn công tác của Viện Kinh tế phát triển và Quy hoạch (IDEP), nhằm tăng cường mối quan hệ hợp tác trong hoạt động nghiên cứu khoa học, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, tư vấn, phản biện và giám định xã hội góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững trên địa bàn thành phố.
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại lễ chuyển giao vai trò chủ nhà APEC 2027
Sáng 19/11, tại Thâm Quyến, trong khuôn khổ Hội nghị các Nhà Lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 33, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chính thức tiếp nhận vai trò chủ nhà Năm APEC 2027 từ Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, đánh dấu thời khắc quan trọng, chính thức khởi động Năm APEC Việt Nam 2027.
49 năm của Voyager 1, một ngày của ánh sáng
Sau hoàng hôn ngày 17/11, NASA mời người dân khắp thế giới hướng đèn lên trời, nháy mã Morse “V-G-R” chào Voyager 1, vật thể nhân tạo đầu tiên đi tới khoảng cách một ngày ánh sáng. Con tàu thăm dò vừa chạm mốc một ngày ánh sáng lúc 5h 16 phút 7 giây sáng 18/11 theo giờ miền Đông nước Mỹ (EST).
Tăng cường năng lực, đổi mới cơ chế tài chính khoa học và công nghệ
Tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế tài chính, thủ tục hành chính và quản trị rủi ro sẽ tạo động lực mạnh mẽ để cộng đồng khoa học và công nghệ cả nước tự tin bước vào giai đoạn phát triển mới, góp phần thiết thực vào sự nghiệp đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk – Thành viên tích cực của Mặt trận trong giai đoạn mới
Trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Liên hiệp Hội tỉnh Đắk Lắk là tổ chức tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức KH&CN, làm cầu nối giữa trí thức với Đảng, Nhà nước và Nhân dân. Trong giai đoạn mới, phát huy vai trò thành viên của Mặt trận, Liên hiệp Hội tăng cường phối hợp, phát huy trí tuệ đội ngũ trí thức, góp phần củng cố khối đại đoàn kết và thúc đẩy tỉnh Đắk Lắk phát triển nhanh, bền vững.
VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.