Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 10/01/2007 00:54 (GMT+7)

12 sự kiện vật lý nổi bật năm 2006

1. Tháng Giêng: Sự rối lượng tử giữa ánh sáng và các nguyên tử.Sự rối là một nền tảng quan trọng của lý thuyết thông tin lượng tử và là một trong những cơ sở cho các máy tính lượng tử.  Những nghiên cứu mang tính đột phá của nhóm các nhà khoa học ở Viện Công nghệ Georgia (Hoa Kỳ) đã mở ra triển vọng hiện thực hoá việc ứng dụng những hiện tượng rối vốn rất không bền này.     

2. Tháng Hai:Những quả sét hòn lớn.Sét hòn là một hiện tượng tự nhiên kỳ thú hay chỉ thuần tuý là sản phẩm của trí tưởng tượng? Các nhà vật lý ở Israel đã thực hiện một nghiên cứu đáng chú ý để trả lời câu hỏi này. Họ đã sử dụng một loại lò vi sóng đặc biệt để mô phỏng xem làm thế nào mà những tia sét thông thường được tin là có thể tạo rasét hòn. Họ đã thu được những quả cầu lửa được mô tả là "bùng nhùng và trôi nổi trong không khí."

3. Tháng Ba:Cường độ bão có liên quan đến những đại dương đang ấmlên.Các nhà vật lý khí hậu hàng đầu thế giới đã đưa ra cảnh báo rằng, sự tăng lên của nhiệt độ mặt nướcbiển đang làm tăng số những trận bão có cường độ rất lớn trên khắp hành tinh.

4. Tháng Tư.Fermilab phát hiện những chuyển tiếp vật chất-phản vật chất.Một nhóm hợp tác quốc tế ở Fermilab đã thực hiệnmột phép đo chính xác nhất từ trước đến giờ đối với những chuyển tiếp nhanh giữa vật chất và phản vật chất, đem lại những cơ sở mới để nghiên cứu về sự vi phạm đối xứng CP. Thí nghiệm đã cho thấy, cónhững meson B nhất định được quan sát là có thể biến đổi tự phát thành các phản hạt tương ứng của chúng. Và các phản meson B lại biến đổi trở lại thành các meson B tương ứng. Sự biến đổi qua lại nàyxảy ra ở tốc độ ba nghìn tỷ lần mỗi giây.

5. Tháng Năm.Các khí lượng tử ba chiều.Mạng quang học là một hệ thống các tia laser dùng để bẫy các nguyên tử sắp xếptheo những quy tắc nhất định. Hai nhóm các nhà vật lý độc lập với nhau đã lần đầu tiên thành công trong việc bẫy cùng một lúc cả các hạt boson và fermion trong một mạng quang học ba chiều. Đột phánày đã đem lại một hệ thống mô hình hiệu quả để nghiên cứu tương tác giữa các electron (fermion) và phonon (boson) trong vật liệu.

6. Tháng Sáu.Cái nhìn mới về thủy tinh.Các nhà khoa học Mỹ đã báo cáo rằng, thuỷ tinh có thể chuyển hoàn toàn về trạngthái ban đầu của nó sau khi bị bắn phá bởi các electron năng lượng cao. Mức độ cao của tính bền nhiệt động này là hoàn toàn không được ngờ tới với cấu trúc nguyên tử hỗn độn của thuỷ tinh. Kết quảnày có thể được ứng dụng hiệu quả trong việc xử lý những chất thải hạt nhân.

7. Tháng Bảy.Vật liệu Graphene.Là loại màng carbon hai chiều có chiều dày chỉ cỡ một nguyên tử, nó là loại vật liệu cónhiều tính chất đặc biệt. Các nhà khoa học Mỹ đã phát triển một kỹ thuật xử lý graphene bằng việc bao phủ nó trong một ma trận polymer có độ bền cao. Bước tiến này mở ra cánh cửa cho sự phát triểncác loại transitor và linh kiện mới khai thác những tính chất hai chiều ưu việt của graphene.

8. Tháng Tám.Bình chọn nhà vật lý sáng tạo nhất thế giới.Theo Physics Web, nhà lý thuyết Philip Anderson (Giải Nobel)được bình chọn là nhà vật lý đương thời sáng tạo nhất thế giới. Steven Weinberg đứng ở vị trí thứ hai. Vị trị thứ ba thuộc về nhà lý thuyết dây Eduard Witten. Cả ba nhà khoa học này đều có mối liênhệ với Đại học Princeton và Physic Web cũng coi New Jersey là nơi sáng tạo nhất về vật lý.

9. Tháng Chín.Ngưng tụ Bose-Einstein ở nhiệt độ cao.Có hai nhóm nghiên cứu đã công bố về
hiện tượng ngưng tụ Bose-Einstein (BEC) ở nhiệt độ cao hơn so với trước đây người ta vẫn nghĩ.
BEC là hiện tượng mà một số lớn các boson trở về cùng một trạng thái nền khi nhiệt độ hạ xuống
gần độ không tuyệt đối. Nhưng một nhóm nghiên cứu đã nói rằng họ quan sát thấy BEC ở 19K, còn
nhóm kia thì tuyên bố rằng họ đã chứng kiến hiện tượng này ở nhiệt độ phòng. Một số người vẫn
còn đặt câu hỏi là không biết những hiện tượng này có thực sự được coi là BEC hay không.

10. Tháng Mười."Áo tàng hình".Các nhà khoa học Mỹ đã phát triển một loại thiết bị có thể
khiến một vật trở nên vô hình trong bức xạ vi sóng, loại sóng được sử dụng trong một số hệ thống
rađa. Chiếc "áo tàng hình" này làm từ một loại siêu vật liệu có khả năng bẻ cong bức xạ vi sóng và
làm nó đi vòng quanh vật thể, giống như dong nước chảy qua một hòn đá trơn.

11. Tháng Mười một.Đo spin mà không làm phá hủy trạng thái.Các nhà vật lý Mỹ lần đầu tiên sử dụng một tia laser để đọctrạng thái spin mà không phá hủy trạng thái đó. Đây là một bước đột phá về nguyên tắc để có thể ứng dụng các tính chất lượng tử của các electron độc thân và các photon trong việc truyền thôngtin.

12. Tháng Mười hai.Những mạch nước trên Hoả tinh.Bằng chứng thuyết phục đầu tiên về hoạt động bồi tích gần đây trên Hỏatinh đã được các nhà khoa học Mỹ đưa ra. Họ đã quan sát những hình ảnh chụp bề mặt hành tinh đỏ bởi tàu thăm dò của NASA và chỉ ra những dấu vết cho thấy rằng, từ bảy năm trước đã có những mạch nướclỏng chảy ở hai trị trí khác nhau. Sự kiện này ủng hộ cho những liên tưởng về khả năng tồn tại sự sống trên Hỏa tinh.

Nguồn: T/c Tia sáng, số 1, tháng 1/2007, tr 8-10

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố: Phát huy hiệu quả nguồn lực trí tuệ giải quyết các bài toán thực tiễn tại địa phương
Hoạt động của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật các tỉnh, thành phố thời gian qua ngày càng bám sát yêu cầu phát triển và những vấn đề đặt ra từ thực tiễn. Thông qua tư vấn, phản biện chính sách, chuyển giao khoa học công nghệ, phổ biến kiến thức, đội ngũ trí thức đã có nhiều đóng góp thiết thực, góp phần đưa tri thức khoa học vào đời sống, phục vụ phát triển KH-XH tại địa phương.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất mạng lưới “Không gian vì Phát triển và Khả năng chống chịu”
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nêu 5 nguyên tắc quản trị đa phương với không gian vũ trụ, kêu gọi không đe dọa hoặc sử dụng vũ lực, đặt con người và Trái Đất ở trung tâm, đồng thời sẵn sàng làm điểm kết nối cho Đông Nam Á trong hợp tác quốc tế về không gian vũ trụ.
Bắc Ninh: Tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức các hội thi, cuộc thi
Ngày 08/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh đã tổ chức Tọa đàm “Nghị quyết số 25/2026/NQ-HĐND – Từ quy định đến thực tiễn tổ chức các hội thi, cuộc thi sáng tạo do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Bắc Ninh tham mưu, chủ trì”. Ông Nguyễn Hồng Sơn- Phó Chủ tịch Liên hiệp hội tỉnh chủ trì hội nghị.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga
Theo đặc phái viên TTXVN, tối 9/9 (giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời thủ đô Moskva kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga (từ ngày 7-9/9/2026) và tiếp tục thăm chính thức Cộng hòa Pháp, dự Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ tại Paris từ ngày 9 -12/9/2026.
Tuyên bố chung về củng cố hơn nữa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam- Nga
Nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn Đại biểu cấp cao Việt Nam tới Liên bang Nga từ ngày 7-9/9, hai bên đã ra Tuyên bố chung về việc củng cố hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nga trong giai đoạn mới. Ban Biên tập vusta.vn trân trọng giới thiệu toàn văn Tuyên bố chung:
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin
Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Liên bang Nga, ngày 9/9/2026, tại Điện Kremlin, sau Lễ đón trọng thị với nghi thức cấp nhà nước, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm đã hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin.
Hải Phòng: Sáp nhập Hội Làm vườn và Hội Kế hoạch hóa gia đình về Liên hiệp hội Thành phố
Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng vừa ban hành Quyết định số 3494/QĐ-UBND ngày 29/8/2026 về việc cho phép sáp nhập Hội Làm vườn thành phố Hải Phòng và Hội Kế hoạch hóa gia đình thành phố Hải Phòng vào Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) thành phố Hải Phòng.
Thanh Hoá: Tập huấn công nghệ số và ứng dụng số trong sản xuất và đời sống
Ngày 08/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Thanh Hóa (Liên hiệp hội tỉnh) đã phối hợp với Hội Tin học Thanh Hóa và Trường Đại học Hồng Đức tổ chức Hội nghị tập huấn với chủ đề “Công nghệ số và ứng dụng số cho công dân xuất sắc và tiêu biểu trong lao động và sản xuất trên địa bàn tỉnh”.