Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 10/01/2007 00:54 (GMT+7)

12 sự kiện vật lý nổi bật năm 2006

1. Tháng Giêng: Sự rối lượng tử giữa ánh sáng và các nguyên tử.Sự rối là một nền tảng quan trọng của lý thuyết thông tin lượng tử và là một trong những cơ sở cho các máy tính lượng tử.  Những nghiên cứu mang tính đột phá của nhóm các nhà khoa học ở Viện Công nghệ Georgia (Hoa Kỳ) đã mở ra triển vọng hiện thực hoá việc ứng dụng những hiện tượng rối vốn rất không bền này.     

2. Tháng Hai:Những quả sét hòn lớn.Sét hòn là một hiện tượng tự nhiên kỳ thú hay chỉ thuần tuý là sản phẩm của trí tưởng tượng? Các nhà vật lý ở Israel đã thực hiện một nghiên cứu đáng chú ý để trả lời câu hỏi này. Họ đã sử dụng một loại lò vi sóng đặc biệt để mô phỏng xem làm thế nào mà những tia sét thông thường được tin là có thể tạo rasét hòn. Họ đã thu được những quả cầu lửa được mô tả là "bùng nhùng và trôi nổi trong không khí."

3. Tháng Ba:Cường độ bão có liên quan đến những đại dương đang ấmlên.Các nhà vật lý khí hậu hàng đầu thế giới đã đưa ra cảnh báo rằng, sự tăng lên của nhiệt độ mặt nướcbiển đang làm tăng số những trận bão có cường độ rất lớn trên khắp hành tinh.

4. Tháng Tư.Fermilab phát hiện những chuyển tiếp vật chất-phản vật chất.Một nhóm hợp tác quốc tế ở Fermilab đã thực hiệnmột phép đo chính xác nhất từ trước đến giờ đối với những chuyển tiếp nhanh giữa vật chất và phản vật chất, đem lại những cơ sở mới để nghiên cứu về sự vi phạm đối xứng CP. Thí nghiệm đã cho thấy, cónhững meson B nhất định được quan sát là có thể biến đổi tự phát thành các phản hạt tương ứng của chúng. Và các phản meson B lại biến đổi trở lại thành các meson B tương ứng. Sự biến đổi qua lại nàyxảy ra ở tốc độ ba nghìn tỷ lần mỗi giây.

5. Tháng Năm.Các khí lượng tử ba chiều.Mạng quang học là một hệ thống các tia laser dùng để bẫy các nguyên tử sắp xếptheo những quy tắc nhất định. Hai nhóm các nhà vật lý độc lập với nhau đã lần đầu tiên thành công trong việc bẫy cùng một lúc cả các hạt boson và fermion trong một mạng quang học ba chiều. Đột phánày đã đem lại một hệ thống mô hình hiệu quả để nghiên cứu tương tác giữa các electron (fermion) và phonon (boson) trong vật liệu.

6. Tháng Sáu.Cái nhìn mới về thủy tinh.Các nhà khoa học Mỹ đã báo cáo rằng, thuỷ tinh có thể chuyển hoàn toàn về trạngthái ban đầu của nó sau khi bị bắn phá bởi các electron năng lượng cao. Mức độ cao của tính bền nhiệt động này là hoàn toàn không được ngờ tới với cấu trúc nguyên tử hỗn độn của thuỷ tinh. Kết quảnày có thể được ứng dụng hiệu quả trong việc xử lý những chất thải hạt nhân.

7. Tháng Bảy.Vật liệu Graphene.Là loại màng carbon hai chiều có chiều dày chỉ cỡ một nguyên tử, nó là loại vật liệu cónhiều tính chất đặc biệt. Các nhà khoa học Mỹ đã phát triển một kỹ thuật xử lý graphene bằng việc bao phủ nó trong một ma trận polymer có độ bền cao. Bước tiến này mở ra cánh cửa cho sự phát triểncác loại transitor và linh kiện mới khai thác những tính chất hai chiều ưu việt của graphene.

8. Tháng Tám.Bình chọn nhà vật lý sáng tạo nhất thế giới.Theo Physics Web, nhà lý thuyết Philip Anderson (Giải Nobel)được bình chọn là nhà vật lý đương thời sáng tạo nhất thế giới. Steven Weinberg đứng ở vị trí thứ hai. Vị trị thứ ba thuộc về nhà lý thuyết dây Eduard Witten. Cả ba nhà khoa học này đều có mối liênhệ với Đại học Princeton và Physic Web cũng coi New Jersey là nơi sáng tạo nhất về vật lý.

9. Tháng Chín.Ngưng tụ Bose-Einstein ở nhiệt độ cao.Có hai nhóm nghiên cứu đã công bố về
hiện tượng ngưng tụ Bose-Einstein (BEC) ở nhiệt độ cao hơn so với trước đây người ta vẫn nghĩ.
BEC là hiện tượng mà một số lớn các boson trở về cùng một trạng thái nền khi nhiệt độ hạ xuống
gần độ không tuyệt đối. Nhưng một nhóm nghiên cứu đã nói rằng họ quan sát thấy BEC ở 19K, còn
nhóm kia thì tuyên bố rằng họ đã chứng kiến hiện tượng này ở nhiệt độ phòng. Một số người vẫn
còn đặt câu hỏi là không biết những hiện tượng này có thực sự được coi là BEC hay không.

10. Tháng Mười."Áo tàng hình".Các nhà khoa học Mỹ đã phát triển một loại thiết bị có thể
khiến một vật trở nên vô hình trong bức xạ vi sóng, loại sóng được sử dụng trong một số hệ thống
rađa. Chiếc "áo tàng hình" này làm từ một loại siêu vật liệu có khả năng bẻ cong bức xạ vi sóng và
làm nó đi vòng quanh vật thể, giống như dong nước chảy qua một hòn đá trơn.

11. Tháng Mười một.Đo spin mà không làm phá hủy trạng thái.Các nhà vật lý Mỹ lần đầu tiên sử dụng một tia laser để đọctrạng thái spin mà không phá hủy trạng thái đó. Đây là một bước đột phá về nguyên tắc để có thể ứng dụng các tính chất lượng tử của các electron độc thân và các photon trong việc truyền thôngtin.

12. Tháng Mười hai.Những mạch nước trên Hoả tinh.Bằng chứng thuyết phục đầu tiên về hoạt động bồi tích gần đây trên Hỏatinh đã được các nhà khoa học Mỹ đưa ra. Họ đã quan sát những hình ảnh chụp bề mặt hành tinh đỏ bởi tàu thăm dò của NASA và chỉ ra những dấu vết cho thấy rằng, từ bảy năm trước đã có những mạch nướclỏng chảy ở hai trị trí khác nhau. Sự kiện này ủng hộ cho những liên tưởng về khả năng tồn tại sự sống trên Hỏa tinh.

Nguồn: T/c Tia sáng, số 1, tháng 1/2007, tr 8-10

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

GS.VS. Châu Văn Minh được trao tặng Huân chương Độc lập
Chiều ngày 3/4, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chủ trì buổi Lễ trao tặng các danh hiệu cao quý của Đảng và Nhà nước. GS.VS. Châu Văn Minh, Ủy viên Trung ương Đảng khóa XIII, Bí thư Đảng ủy VUSTA đã được trao tặng Huân chương Độc lập hạng Ba. Đây là phần thưởng cao quý ghi nhận những đóng góp đặc biệt xuất sắc của ông cho sự nghiệp khoa học và xây dựng đất nước.
Hội Tự động hóa Việt Nam tham dự CMES Shanghai 2026, tăng cường kết nối giao thương quốc tế
Từ ngày 23 đến 26/3/2026, tại Thượng Hải, Trung Quốc, Triển lãm Quốc tế Máy công cụ và Công nghệ chế tạo CMES Shanghai 2026 đã diễn ra sôi động, thu hút sự tham gia của đông đảo doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực cơ khí chế tạo, tự động hóa và sản xuất thông minh trên toàn cầu.
Công bố Quyết định của Bộ Chính trị về công tác tổ chức và cán bộ
Sáng 1/4, tại Hà Nội, Bộ Chính trị tổ chức hội nghị công bố Quyết định của Bộ Chính trị về công tác tổ chức và cán bộ đối với 5 cơ quan. Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự hội nghị. Đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư trao các quyết định và phát biểu ý kiến chỉ đạo.
Tổng Bí thư Tô Lâm trao Huân chương Quân công hạng nhất và Huy hiệu Đảng tặng các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo
Chiều 30/3, tại trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã dự lễ trao Huân chương Quân công hạng nhất và Huy hiệu Đảng tặng Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ.
Đổi mới công tác tư vấn, phản biện: “Chìa khóa” để phát huy vai trò của đội ngũ trí thức
Giới chuyên môn nhận định, chuyển đổi số và AI sẽ tạo bước đột phá cho công tác tư vấn, phản biện nhờ sự giao thoa giữa trí tuệ chuyên gia, sức mạnh dữ liệu cùng các công cụ phân tích hiện đại. Tuy nhiên, thực tế hoạt động tư vấn phản biện hiện chưa theo kịp yêu cầu, đòi hỏi cấp thiết phải làm chủ các nền tảng số và phương pháp phân tích hiện đại để thu hẹp khoảng cách giữa tiềm năng và thực tiễn.
Hội thảo khoa học quốc gia “Phát triển kinh tế tư nhân ở Hải Phòng trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước”
Ngày 27/3/2026, tại Trường Đại học Hải Phòng đã diễn ra Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề: “Phát triển kinh tế tư nhân ở Hải Phòng trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước”. Hội thảo do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố, Trường Đại học Hải Phòng, Đại học Phenikaa, Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng đồng tổ chức.
Phú Thọ: Hội nghị tuyên truyền pháp luật và kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp
Ngày 28/3/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Phú Thọ phối hợp với Hội Luật gia tỉnh tổ chức Hội nghị tuyên truyền pháp luật và kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.
Đắk Lắk: Ths. Đoàn Văn Thanh và Ths. Lê Văn Dần được bầu giữ chức Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội
Chiều ngày 26/3/ 2026, tại Hội trường cơ quan, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh (Liên hiệp Hội) Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) với ba nội dung: Thực hiện quy trình công tác cán bộ; Sơ kết công tác quý I, triển khai nhiệm vụ công tác quý II và Trao quyết định công nhận tổ chức thành viên mới.
Gia Lai: Đánh giá kết quả bước đầu thực hiện Dự án Sa nhân tím
Ngày 25/3/2026, xã Bình Phú, tỉnh Gia Lai, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Gia Lai phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức Hội nghị sơ kết giữa kỳ Dự án “Hỗ trợ phát triển vùng nguyên liệu cây dược liệu sa nhân dưới tán rừng cho cộng đồng dân tộc thiểu số góp phần cải thiện sinh kế người dân, bảo tồn hệ sinh thái rừng, thích ứng biến đổi khí hậu tại xã Bình Phú, tỉnh Gia Lai”.
Hội Điều dưỡng Hải Phòng nâng cao chất lượng điều dưỡng, hướng tới sự hài lòng người bệnh
Ngày 25/3/2026, tại Bệnh viện Kiến An, Hội Điều dưỡng thành phố Hải Phòng tổ chức Đại hội Đại biểu lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031. Đại hội đánh dấu bước chuyển quan trọng sau khi hợp nhất Hội Điều dưỡng Hải Phòng và Hội Điều dưỡng Hải Dương trước đây, tạo nền tảng thống nhất, đồng bộ trong phát triển công tác điều dưỡng trên địa bàn thành phố.