Vì sao cơ thể bạn tích mỡ?

1. Tuổi:Tuổi càng cao thì tỷ lệ mỡ trong cơ thể càng nhiều do chuyển hoá cơ bản giảm dần, trọng lượng cơ thể tăng đồng thời với tỷ lệ mỡ.

2. Giới:Nếu tính theo trọng lượng cơ thể thì phụ nữ có nhiều mỡ hơn nam giới. Điều này liên quan đến chức năng sinh sản, duy trì nòi giống của nữ giới.

3. Di truyền:Khoa học đã chứng minh được rằng gen đóng vai trò quan trọng trong cơ chế bệnh sinh của béo phì. ở những gia đình mà cả bố và mẹ đều bị béo phì thì 75% con của họ cũng bị bệnh, ở những gia đình chỉ có bố hoặc mẹ thì tỷ lệ này là 40% và 10% ở những gia đình bố mẹ bình thường.

4. Hoạt động thể lực:đóng vai trò rất quan trọng đến sự tích mỡ của cơ thể. Lượng mỡ trong cơ thể sẽ giảm đi nếu tăng cường hoạt động thể lực và ngược lại, cơ thể sẽ tăng tích mỡ nếu ít hoạt động thể lực, sống tĩnh tại.

5. Yếu tố nội tiết:Hormon của tuyến yên, tuyến giáp, tuyến thượng thận có ảnh hưởng đến điều hoà chuyển hoá mỡ của cơ thể, do đó khi những tuyến này hoạt động không bình thường đều ảnh hưởng đến lượng mỡ của cơ thể. Vùng dưới đồi bị tổn thương như u bướu hoặc chấn thương cũng ảnh hưởng đến chuyển hoá mỡ trong cơ thể.

6. Yếu tố sinh lý:Khi có thai, lượng mỡ trong cơ thể sẽ tăng lên để dự trữ tiết sữa, nuôi con sau này. Lượng mỡ đó sẽ mất dần khi mẹ cho con bú. Nếu vì một lý do nào đó mà người mẹ không nuôi con bằng sữa mẹ thì lượng mỡ tích luỹ từ khi có thai có thể được duy trì nếu người mẹ không tăng cường hoạt động thể lực.

7. Bệnh tật:Các bệnh nhiễm trùng, ung thư, AIDS giảm cảm giác ngon miệng, do đó giảm sự tích mỡ của cơ thể.

8. Tinh thần:cảm xúc của cơ thể có ảnh hưởng đến cảm giác ngon miệng.

9. Khẩu phần ăn và tập quán dinh dưỡng:ăn nhiều năng lượng hơn so với nhu cầu cơ thể sẽ dẫn đến tăng cân, tăng tích mỡ, ngược lại ăn không đủ năng lượng sẽ làm cơ thể bị sụt cân. Sự tích mỡ trong cơ thể là do ăn nhiều tinh bột, đường ngọt, đạm hoặc béo.Như vậy không chỉ ăn mỡ mà ngay cả ăn nhiều thịt, bánh kẹo, tinh bột đều có thể gây béo.

- Tập quán ăn, thói quen ăn uống cũng ảnh hưởng đến sự tích mỡ của cơ thể. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng nếu năng lượng đưa vào cơ thể là như nhau nhưng chia nhỏ bữa ăn thì sẽ ít có nguy cơ bị béo phì hơn là ăn ít bữa, nhất là ăn nhiều vào bữa tối.

- Cách chế biến thức ăn cũng ảnh hưởng đến sự tích mỡ của cơ thể. Nếu ăn nhiều món xào, rán và nhiều ngọt thì có nhiều nguy cơ của béo phì hơn so với ăn các món chế biến bằng luộc hoặc nấu.

- Ngoài ra, tính hấp dẫn của thức ăn (màu sắc, mùi vị) cũng đóng vai trò quan trọng. Người ta có thể ăn nhiều hơn nếu có nhiều món ăn hấp dẫn, ngon, trình bày đẹp mắt và ngược lại sẽ ăn ít hơn nếu các món ăn đơn điệu cho dù đó là món họ ưa thích.

Tóm lại một chế độ ăn cân đối, hợp lý giữa các thành phần dinh dưỡng sẽ hạn chế sự tích mỡ.

10. Yếu tố kinh tế xã hội:Điều kiện kinh tế xã hội cũng ảnh hưởng đến sự tích mỡ của cơ thể. Quan sát cho thấy ở các nước đang phát triển, tỷ lệ béo phì thường tập trung ở những người có thu nhập cao hơn những người nghèo và béo phì thường được xem là biểu hiện của sự khoẻ mạnh, giàu có. Ngược lại, béo phì ở những nước phát triển thường tập trung ở những người nghèo, có thu nhập thấp và béo phì được coi như là biểu hiện của kém thông minh, chậm chạp và thiếu sự kiềm chế.

Nguồn: KH&ĐS Số 36 Thứ Sáu 5/5/2006