Vi khuẩn kháng - kháng sinh
Hạn chế sử dụng
Ngay từ 1944, Alexander Fleming – người tìm ra penicillin, đã lưu ý: “vài gốc tụ cầu vàng có thể tồn tại”.
Vincent Jalier, phụ trách giám sát chương trình vi khuẩn đa kháng giải thích: “nhiều gốc vi khuẩn kháng thuốc đã xuất hiện ngay từ lúc ban đầu sử dụng kháng sinh ở Mỹ”. Hệ vi khuẩn rất phong phú và đa dạng: mỗi người có trong cơ thể nhiều vi khuẩn hơn số tế bào. Khi sử dụng kháng sinh, người ta loại trừ những vi khuẩn nhạy cảm, nhưng vẫn tồn tại những vi khuẩn kháng thuốc. Đó là nguyên tắc chọn lọc tự nhiên. Hơn nữa, những vi khuẩn không kháng thuốc co thể trở thành kháng, khi chúng nhận gen – kháng của những vi khuẩn khác. Chúng có thể tích tụ 1, 2, 3… cả đến 10 gen có tính kháng thuốc khác nhau và những gốc đa kháng phát triển từ đó.
![]() |
Ngày nay, người ta biết khó có thể loại trừ những gốc kháng thuốc. Điều có thể làm được là giảm tiêu thụ kháng sinh, để tránh khuếch tán trong cộng đồng và hạn chế sự trỗi dậy những tính kháng mới.
Cũng lần đầu tiên, trong y học, người ta bắt đầu đề cập đến “phát triển bền vững” và quản lý nguồn kháng sinh. Từ vài năm nay, một hệ thống giám sát được đặt ra để theo dõi phạm vi vi khuẩn kháng thuốc và đánh giá thói quen tiêu thụ thuốc kháng sinh.
Biện pháp ngăn ngừa kháng – kháng sinh
![]() |
Có 30% kháng sinh được kê toa cho các trường hợp bệnh do virus… không thuộc trị liệu của kháng sinh.
Từ 10 năm nay, Tổ chức y tế thế giới (OMS), yêu cầu giảm bớt sử dụng kháng sinh như yếu tố tăng trưởng ở súc vật.
![]() |
Tụ cầu khuẩn Staphylococcus aureus |
Theo OMS, nếu không có biện pháp hữu hiệu, những bệnh như viêm họng, viêm tai hay lao sẽ không chữa trị lành được từ nay đến 10 hay 20 năm nữa.
![]() |
Lậu cầu khuẩn Neisseria gonorrhoeae |
Bằng cách nào vi khuẩn kháng – kháng sinh 1/ Vi khuẩn có gen – kháng Vi khuẩn có gen kháng với kháng sinh, đặc biệt là nằm trên plasmid, phân từ DNA vòng. Chúng tiêu hủy kháng sinh (1), thải trừ kháng sinh qua màng vi khuẩn (2) hay bất hoạt kháng sinh (3). 2/ Vi khuẩn trao đổi gen vi khuẩn khác Các vi khuẩn trở nên kháng với nhiều kháng sinh khi chúng tiếp cận DNA của vi khuẩn kháng thuốc, hoặc chúng sử dụng gen kháng của vi khuẩn chết, hoặc chúng trao đổi gen qua các plasmid, hoặc chúng thu nhận gen kháng thuốc trong bệnh nhiễm virus.
Phế cầu, vi trùng gây viêm phổi, gây tử vong 1 triệu trẻ em trên thế giới. 50% các gốc là đa kháng ở Pháp. Bệnh lậu là một bệnh lây qua đường tình dục, cấp tính hay kinh niên, do vi khuẩn Neisseria gônrhoeae gây ra. Năm 2004, ở Mỹ 30,2% có gốc vì khuẩn này kháng với kháng sinh chính (ciprofloxacin). Cầu khuẩn vàng gây ngộ độc thực phẩm, nhiễm khuẩn ở phổi, da, hay bệnh nhiễm khuẩn máu. 30% các gốc là đa kháng. Người ta tưởng bệnh lao đã được diệt trừ. Nhưng nhiều trường hợp đa kháng đã gây lo lắng cho mọi người. |













