Tuyên truyền đúng chính là yêu nước
Điều khiến tôi tâm đắc nhất trong buổi trò chuyện với ông, đó là tính thức thời, không ngừng tìm tòi tư duy mới, bởi ông quan niệm: “Cái mới tuy không phải lúc nào cũng đúng, nhưng giúp người ta không ngừng suy nghĩ và hoàn thiện mình”.
Nếu để nói ngắn gọn và chính xác về vai trò của Báo Kinh tế nông thôn trong nhiệm vụ tuyên truyền, thúc đẩy kinh tế VAC phát triển, ông có thể đánh giá như thế nào?
Đây thực sự là câu hỏi thú vị. Với nhiều người, tuyên truyền phát triển kinh tế VAC có thể là câu chuyện về các Hội cơ sở, Hội đặc thù hay về các gương điển hình, các mô hình làm kinh tế giỏi... Nhưng theo tôi, công tác tuyên truyền không đơn giản như thế, nó còn bao hàm cả những vấn đề vĩ mô như chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn nói chung, kinh tế vườn nói riêng, đó chính là kim chỉ nam, định hướng xuyên suốt quá trình phát triển. Nếu không có định hướng đúng, không có chủ trương đúng, chúng ta rất khó có mô hình hay.
Nói rộng ra một chút để khẳng định, Báo Kinh tế nông thôn không chỉ làm tốt vai trò tuyên truyền của mình, mà còn là tờ báo mang tính định hướng và gợi mở cách làm giàu, các hướng đi cho nông dân ở mỗi vùng miền khác nhau. Là người công tác ở Hội lâu năm, tôi cũng khá sát sao và thường xuyên theo dõi “nhất cử nhất động” của báo, tôi nhận thấy báo có những bước phát triển qua từng giai đoạn rất rõ rệt:
Giai đoạn mới thành lập, khi đó kinh tế vườn, kinh tế hộ gia đình được cho là trọng tâm để bắt nguồn nền kinh tế mới tự chủ hơn, báo đã đi sâu hướng dẫn các mô hình sản xuất với chi phí rẻ, đơn giản, nhưng đáp ứng được nhu cầu thực phẩm của hộ gia đình, đặc biệt là những gia đình dân tộc thiểu số ở miền núi, vùng sâu, vùng xa..., những nơi điều kiện sống còn khó khăn, bà con ít tiếp cận được thông tin làm giàu.
Giai đoạn phát triển tiếp theo, khi đất nước bước vào nền kinh tế mở, các mô hình kinh tế trên báo cũng đa dạng hơn, nhiều cách làm hay được chia sẻ nhưng chưa tạo được bước đột phá.
Và giai đoạn hiện nay, khi công nghệ sinh học phát triển, các thành tựu tiên tiến trong khoa học kỹ thuật cũng được ngành nông nghiệp tiếp thu và ứng dụng thì kinh tế nông nghiệp không chỉ đơn thuần là cho ra sản phẩm đúng mùa, đúng vị nữa, mà là trái mùa, năng suất tăng, chất lượng vượt trội. Thậm chí, trên một diện tích nhỏ, người ta vẫn đủ sức để canh tác những sản phẩm mang lại giá trị kinh tế khổng lồ. Thích ứng nhanh nhạy với những đổi thay ấy, Báo Kinh tế nông thôn cũng liên tục cập nhật các mô hình đi đầu trong cả nước, chia sẻ cách làm hay của nông dân trên toàn thế giới.
Đây cũng chính là hướng đi tất yếu mà thời gian tới báo cần tiếp tục phát huy và đẩy mạnh tuyên truyền sâu hơn, rộng hơn bởi nông dân chúng ta rất ít có cơ hội tiếp cận thông tin mới, vì thế, tuyên truyền sâu rộng, mạnh mẽ chính là cách tốt nhất để giúp bà con thay đổi tư duy, nhận thức, dần dần thay đổi cách làm, cách canh tác, cách kinh doanh...
Nhân câu chuyện của ông về các mô hình đem lại hiệu quả cao nhờ ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, xin hỏi ông một câu, năng suất, chất lượng cao là điều ai cũng mong muốn, nhưng gìn giữ và bảo vệ môi trường cũng là yếu tố đang được đặt lên hàng đầu. Trong quá trình xây dựng các mô hình kinh tế VAC giai đoạn mới, Hội Làm vườn chú trọng công tác này như thế nào, thưa ông?
Với tình hình thực tế hiện nay thì đúng là yếu tố thân thiện với môi trường đang được coi trọng, thậm chí ở nhiều quốc gia, nó còn được đề cao hơn cả bài toán về năng suất, chất lượng. Không nằm ngoài xu hướng chung, Hội Làm vườn Việt Nam luôn khuyến khích hội viên, nông dân chú trọng nâng cao năng suất, chất lượng nhưng phải lưu ý bảo vệ môi trường. Bởi vì không chỉ gìn giữ môi trường xanh - sạch - đẹp, mà nếu làm tốt còn góp phần bảo vệ hoặc cải tạo đất, giúp cho việc canh tác lâu dài và bền vững hơn.
Hiện, nhiều chi Hội cơ sở đã hướng dẫn hội viên phát triển các mô hình kinh tế thân thiện với môi trường. Đơn cử như ở xã Tiến Hưng, thị xã Đồng Xoài (Bình Phước), các hộ đã cùng nhau trồng điều theo quy trình an toàn, thân thiện với môi trường. Theo đó, trong quá trình thực hiện phải đảm bảo 4 tiêu chí gồm: Phát triển xã hội, phát triển kinh tế, phát triển môi trường và điều kiện lao động. Thân thiện với môi trường được xem là tiêu chí hàng đầu được quan tâm thực hiện tốt tại nhóm. Các hộ sản xuất điều trong nhóm phải hướng đến sản xuất điều sạch, nghĩa là không sử dụng các hóa chất độc hại, hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón hóa học trong sản xuất, không để tồn tại dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trên nông sản. Việc sản xuất này thực hiện dưới sự giám sát chặt chẽ của Tổ chức quốc tế về dán nhãn và thương mại công bằng. Mặc dù cách sản xuất này còn khá mới mẻ nhưng do được cán bộ khuyến nông nhiệt tình hướng dẫn, tập huấn kỹ thuật nên hội viên trong nhóm yên tâm sản xuất. Số lượng thành viên trong nhóm không ngừng gia tăng. Ban đầu nhóm thành lập với 49 hội viên tại Tiến Hưng, đến nay số lượng hội viên trong nhóm lên đến trên 200 hộ với diện tích hơn 1.000ha điều tại địa bàn thị xã Đồng Xoài, các huyện Bù Đăng, Bù Gia Mập...
Tuyên truyền về điển hình, nhân tố mới là một trong những mảng luôn được Báo Kinh tế nông thôn chú trọng, ông có nhận xét gì về công tác này của Báo?
Có thể khẳng định, đây là một trong những lĩnh vực mà báo làm khá tốt, trên số báo nào cũng xuất hiện những gương mặt mới, những cách làm hay trên khắp cả nước. Gương điển hình nhân tố mới cũng đa dạng trong nhiều lĩnh vực, kể cả các lĩnh vực ngoài nông nghiệp.
Tuy nhiên, việc tuyên truyền vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập. Lượng bài viết về nhân tố mới, điển hình tiên tiến chưa nhiều. Hình thức thể hiện trong bài viết nhân tố mới, điển hình tiên tiến chưa phong phú, chưa sinh động, chưa lôi cuốn người đọc, do vậy sức lan toả chưa lớn, hiệu quả tuyên truyền chưa cao. Các nhà báo còn ngại đi vào một số khía cạnh còn khuất lấp trong đời sống xã hội để tìm ra nguyên nhân, đề xuất giải pháp. Những bài viết về người tốt việc tốt, nhân tố mới, điển hình tiên tiến chưa được một số cơ quan báo chí quan tâm, chủ động tổ chức thành chuyên trang, chuyên mục định kỳ, có nề nếp, vì vậy chưa thấy rõ được vai trò, vị trí của loại bài này.
Theo ông, làm cách nào để khắc phục những hạn chế này?
Để đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nhân rộng gương người tốt việc tốt, nhân tố mới, điển hình tiên tiến trên báo chí, trước hết, các cấp ủy, ngành, địa phương cần thường xuyên định hướng và cung cấp thông tin cho báo chí về những hiện tượng mới nảy sinh; có sự phối hợp chặt chẽ với cơ quan báo chí trong việc giới thiệu nhân tố mới trên các lĩnh vực. Các điển hình tiên tiến được lựa chọn giới thiệu để tuyên truyền cần phải được chọn lọc kỹ lưỡng theo các tiêu chí đã đề ra, phải thực sự là tấm gương sáng, có tác dụng lan tỏa mạnh mẽ để mọi người học tập, noi theo. Đối với các cơ quan báo chí, cần đổi mới nhận thức, đổi mới cách thể hiện bài viết về nhân tố mới, điển hình tiên tiến; có sự phối hợp giới thiệu nhiều hơn, tạo sự đồng thuận cao trong dư luận xã hội. Cùng với đó, Ban Thi đua khen thưởng Trung ương, Hội Nhà báo Việt Nam có thể phối hợp với các ngành kinh tế, xã hội đầu tư kinh phí, tổ chức thêm nhiều cuộc thi viết về người tốt việc tốt, nhân tố mới, điển hình tiên tiến trong giai đoạn mới trên các lĩnh vực; phát động thi đua mang tính chuyên đề, chuyên ngành, liên ngành, lấy đó là nguồn đề tài cho báo chí khai thác, để thu hút, khuyến khích các cơ quan báo chí, người viết báo hăng hái tham gia, để công tác tuyên truyền người tốt việc tốt, nhân tố mới, điển hình tiên tiến trong thời gian tới trên báo chí nâng lên một tầm cao mới về chất.
Việc phát hiện, bồi dưỡng, tuyên truyền nhân rộng các nhân tố mới, điển hình tiên tiến là nội dung quan trọng trong tổ chức phong trào thi đua yêu nước. Làm tốt công tác tuyên truyền, nhân rộng điển hình tiên tiến trên báo chí sẽ góp phần cổ vũ, động viên mọi miền, mọi ngành, mọi nhà tự giác, hăng hái thi đua thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, góp phần thiết thực xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc, đó cũng là cách thể hiện lòng yêu nước thiết thực và hiệu quả.
Xin chân thành cảm ơn ông!
