Trồng rau không cần... đất

Vườn sạch như nhà

Khi bước chân vào khu vườn trồng rau của Bộ môn Rau-hoa-quả tại Trường Đại học Nông nghiệp 1 Hà Nội, chúng tôi không khỏi ngạc nhiên vì một vườn chuyên trồng rau, nhưng lại sạch sẽ như ở trong nhà, muốn vào tham quan, khách phải bỏ hết giày dép ở ngoài. Trong vườn không hề sử dụng tới một lượng đất nào, mặt nền được trải một thảm nilon trắng, hàng ngày được làm vệ sinh sạch sẽ.

TS Hồ Hữu An - Chủ nhiệm công trình, cho biết: "Khu vườn trồng rau này được xây dựng và bắt đầu sản xuất từ năm 2003, phát triển từ một đề tài nghiên cứu khoa học cấp nhà nước do Bộ Khoa học và Công nghệ đầu tư với công nghệ của Mỹ".

Khác với các mô hình trồng rau an toàn bằng nhà kính có dùng đất thông thường, ngoài hệ thống kính, mái che với đầy đủ các tiêu chuẩn về nhiệt độ, ẩm độ, ánh sáng, dụng cụ để trồng rau tại đây rất gọn nhẹ như tấm xốp và giá thể để trồng cây. Bên cạnh đó là các bình chứa dung dịch được đặt sẵn trong vườn, hệ thống đường ống dẫn nước tới từng gốc cây. Dung dịch trồng rau được pha chế từ 10 nguyên tố đa, vi lượng khác nhau cung cấp cho rau từ lúc cây con đến giai đoạn trưởng thành. Nguồn nước tưới rau lấy từ giếng khoan đã được xử lý và làm sạch trước khi đưa vào sử dụng.

TS. Hồ Hữu An cho biết: "So với Mỹ, công nghệ của ta đã tương đối hoàn thiện, chỉ khác ở một điểm là tại Mỹ họ dùng máy tính để pha dung dịch, còn ở ta phải pha bằng phương pháp thủ công cho phù hợp. Tuy nhiên, toàn bộ khâu chăm sóc rau được cài đặt và lập trình sẵn từ trước, sau đó dung dịch được tưới theo thời gian và lưu lượng nước đồng đều nhất định theo hình thức tưới nhỏ giọt".

Rau sạch tuyệt đối

Theo TS. An, công nghệ này có rất nhiều ưu điểm như rau không bị ô nhiễm và có thể nói sản phẩm rau ở đây gần như sạch tuyệt đối. Hơn nữa, người trồng rau luôn chủ động được về thời vụ, điều chỉnh chính xác được độ pH và EC, đặc biệt là tiết kiệm sức lao động của con người... Thêm vào đó, do được bảo vệ bằng lớp nhà kính, nên trong quá trình trồng rau không hề phải sử dụng tới các loại thuốc hóa học để phòng trừ sâu bệnh.

Hiện tại các loại rau được trồng ở đây đã cho thu hoạch, trong đó cà chua và dưa chuột là hai cây có giá trị và năng suất cao nhất. Trung bình mỗi cây cà chua cao 4-5m và ra quả rải đều khắp cây theo từng đốt với mức phổ biến 15-20 quả/chùm, cá biệt có chùm có tới gần 50 quả, tổng năng suất 1ha ước đạt 60 tấn/năm. Còn năng suất của dưa chuột cũng đạt tới 100-120 tấn/ha/vụ (hai tháng) do số lượng quả được phân bổ dày đặc trên cây. Sau thu hoạch, chúng ta có thể làm tiếp ngay vụ khác bằng cách thay các loại cây giống mới lên các giá thể.

Công nghệ sẽ đến tay nông dân

Ngoài loại công nghệ hiện đại trên, hiện Bộ môn Rau-hoa-quả đã sản xuất thử nghiệm trên hai loại mô hình khác ở quy mô đơn giản và trung bình. Theo TS. An, mục đích của việc xây dựng các mô hình này là để cho người nông dân cũng có thể làm và sản xuất được, bởi dụng cụ và thiết bị dùng để làm rất đơn giản, giá thành rẻ như có thể dùng vật liệu là tre, nứa, gạch xây dựng nhà lưới. Ở các quy mô này có thể trồng các loại rau như xà lách, xúp lơ, cải bắp. Theo tính toán, chi phí trung bình để sản xuất 20 cây xà lách chỉ hết khoảng 600 đồng tiền dung dịch, còn xúp lơ, cải bắp, rau xanh có thể sản xuất quanh năm với thời gian 2 tháng/vụ với hiệu quả kinh tế rất cao.

TS. Hồ Hữu An khẳng định: "Chúng tôi sẽ tiếp tục mở rộng quy mô sản xuất, không chỉ dừng lại ở việc nghiên cứu mà trong tương lai sẽ đưa công nghệ tới tận tay người nông dân, bởi tất cả các công nghệ đã được "Việt hóa", các trang thiết bị đều được sản xuất ở trong nước, không cần phải thuê chuyên gia nước ngoài".

Được biết, tại Hội chợ thiết bị và công nghệ Hà Nội-Hải Phòng năm 2004 vừa qua, công nghệ này đã được trưng bày và có 5-6 bản hợp đồng chuyển giao ghi nhớ và hiện cũng có rất nhiều địa phương đang có nhu cầu xin chuyển giao. Với kết quả này, TS. An cho rằng, chỉ một thời gian ngắn nữa công nghệ này sẽ tới tận tay người nông dân.

Địa phương nào có nhu cầu xin liên hệ TS. Hồ Hữu An - Bộ môn Rau-hoa-quả, khoa Nông học (Trường đại học Nông nghiệp 1 Hà Nội). Địa chỉ Trâu Quỳ, Gia Lâm, Hà Nội. ĐT: 0912329798.

Nguồn: www.nhandan.com.vn ngày 02/11/2004