Trị ho bằng thuốc Nam

Bệnh dễ lây truyền

Có trên 120 loại siêu vi khuẩn gây viêm nhiễm đường hô hấp, kể cả cảm cúm, SARS. Cảm cúm bao giờ cũng xuất phát từ niêm mạc đường hô hấp trên: mũi, xoang mũi, miệng và họng hầu. Nêm mạc phản ứng lại sự nhiễm trùng bằng cách sưng lên và gia tăng xuất tiết chất nhờn, mạch máu ở đó cũng nở to hơn, tụ máu lại nên gây nghẹt mũi, chảy nước mũi... Họng viêm và sốt cao. Cảm cúm sẽ tự khỏi trong tuần đầu nếu cơ thể có sức đề kháng tốt. Khi cơ thể suy yếu (suy dưỡng, mới mất sức vì bệnh khác hay lao lực quá độ, đói, lạnh) thì cảm cúm ảnh hưởng nặng và những mầm bệnh khác có sẵn ở vùng mũi họng như tụ cầu khuẩn, liên cầu khuẩn, phế cầu khuẩn, não mô cầu... sẽ phát triển hay bội nhiễm và gây viêm họng cấp, viêm phổi hay phế quản, viêm xoang mũi viêm tai, viêm màng não... Nếu không điều trị cảm cúm sớm, để đến giai đoạn này thì sốt cao trên 38°C, thở nhanh, đau nhức mình mẩy, ho nhiều, ho dai dẳng và nhược sức (cần phải đưa đi bệnh viện điều trị gấp).

Để tránh bị bệnh, phải bảo vệ tốt niêm mạc bằng cách: uống đủ nước, ăn đủ chất béo (1g dầu mỡ/kg cơ thể/ngày) nhất là trong mùa mưa lạnh. Sinh tố A hay tiền sinh tố A trong rau quả tươi có màu lục đậm, vàng, cam, đỏ rất cần cho sự bảo vệ niêm mạc chống nhiễm trùng. Ngoài ra, cơ thể còn cần sinh tố C, sắt axit folic và sinh tố nhóm B khác để bảo vệ niêm mạc.

Lạnh cũng là yếu tố gây giảm sức đề kháng của cơ thể. Vì thế không nên để cơ thể bị lạnh, khi bị mưa ướt cần tắm và ủ ấm ngay.

Bí quyết tránh bệnh nặng

Khi bắt đầu cảm thấy ớn lạnh và các dấu hiệu bắt đầu bị cảm, cúm thì phải áp dụng ngay biện pháp phòng tránh: dùng một nắm lá bạch đàn, kinh giới, tía tô, sả, bưởi để nấu nước xông. Xông xong, ăn một tô cháo giải cảm (cháo lươn, cháo cá có thêm thật nhiều hành củ, hành lá, tỏi, tiêu giã nhỏ). Đắp chăn nằm nghỉ.

Khi nghẹt mũi, giọng nói khác lạ, phải lo giữ ấm cơ thể, ngậm một miếng nghệ tươi bằng ngón tay, hoặc 1 quả kha tử, mỗi ngày ngậm 2 lần. Trong bữa ăn, hai 1 – 2 tép tỏi tươi với thức ăn. Bữa ăn nên có nhiều rau thơm nhưg hành, ngò, húng quế, giấp cá, kinh giới... Ăn thêm chất béo hay đậu mè nấu (chứ không rang hay chiên xào).

Khi bị nghẹt mũi, chảy nước mũi và có ho húng hắng, áp dụng biện pháp trên triệt để hơn và ăn thêm canh rau má, rau ngót thêm nhiều hành, ngò, cần tây vào tô canh nóng... Giã 2 tép tỏi trong chén sạch rồi thêm 3 – 4 muỗng canh nước chín, đánh tan và lấy phần nước trong nhỏ mũi ngày 2 – 3 lần. Ngậm nghệ, kha tử, uống nước trà đường (3%) có vài lát gừng tươi giã nhỏ.

Thuốc uống: nhổ vài cây dền gai (cả cây luôn rễ độ 100g) và một nắm thân, lá sậy, rửa sạch, chặt ngắn, giã dập, thêm 1,5 lít nước, nấu sôi để uống thay trà. Có thể thêm một nắm nhỏ (30g) lá tràm, hoặc bạch đàn (khuynh diệp) vào cho thơm. Dền gai, tràm và khuynh diệp đều có tính kháng sinh trị bệnh đường hô hấp. Đối với trẻ con dưới 1 tuổi chỉ dùng dền gai và sậy thôi. Cũng trong nồi thuốc này có thể thêm rau ngò, kinh giới, mía lau, rễ tranh, mã đề, cam thảo nam, vừa thêm tác dụng vừa dễ uống hơn.

Ăn lòng heo, gà xào với lá hẹ và thật nhiều nghệ tươi giã nhỏ cũng trị ho tốt. Nên thường xuyên súc miệng với nước muối.

Khi bị đau ở họng, nuốt khó, sốt cao chứng tỏ nhiễm trùng nặng hơn, có thể bị bội nhiễm bởi liên cầu khuẩn nguy hiểm, cần đi khám bệnh.

Bệnh nặng thì dùng kinh giới 20g, tía tô 20g, hoàng cầm 30g, kim ngân hoa 30g, bạc hà 15g, cam thảo 8g, cát căn 20g (mua ở hiệu thuốc Đông y). Thêm 4 chén nước, sắc còn 2 chén, chia uống trong ngày. Dùng trong 3 - 4 ngày.

Ho dai dẳng có thể dùng 12 lá trầu không, rửa sạch, giã nát, cho vào ly cối, chế nước sôi vào hãm 20 phút. Có thể thêm 3% mật ong, đường cho dễ uống. Ngày uống 1 - 2 lần, trong 3 ngày.

Nếu ho kèm theo đau có sốt nóng, nhất là thở nhanh (thở khó và thở gấp, khi hít vào làm ngực lõm xuống) là triệu chứng viêm phế quản, viêm phổi cấp, cần đưa đi bệnh viện gấp. Nếu bị viêm họng do liên cầu khuẩn phải dùng kháng sinh đặc hiệu theo đơn của bác sĩ để tránh biến chứng thấp khớp cấp, suy tim sau này.