Thắt dạ dày giảm cân
Giảm ăn nhờ cơ chế no giả tạo
Chị LMT, cao 1,65m, nặng 95kg ở TP HCM là bệnh nhân đầu tiên được ứng dụng kỹ thuật thắt dạ dày tại Việt Nam. Chị T mắc bệnh béo phì với chỉ số BMI > 38, lại thêm chứng thấp khớp hành hạ. Muốn chữa trị những cơn đau nhức khớp vai, gáy, cổ tay, không còn cách nào khác là phải giảm cân.
Để tiến hành mổ nội soi thắt dạ dày, chị T được tiến hành những xét nghiệm kiểm tra toàn thân như những cuộc mổ thông thường. Trước khi mổ 1 ngày chị T phải nhịn ăn. Sau khi gây mê toàn thân, TS Trần Bình Giang, Phó Giám đốc Bệnh viện Việt - Đức cùng các bác sĩ vừa được Bộ Y tế cử đi học kỹ thuật này tại Pháp, rạch 4 vết nhỏ trên bụng để đưa các thiết bị nội soi vào ổ bụng. Sau khoảng 15 – 20 phút ca mổ hoàn thành. Đai thắt là một thiết bị silicone nhựa dẻo có đường dây dẫn ra ngoài đặt ngay dưới da, tiện cho việc điều chỉnh mức độ lỏng hay chặt khi cần thiết. Sau khi thắt, dạ dày của chị T đã được chia thành 2 túi đựng thức ăn. “Túi nhỏ” phía trên có dung tích khoảng 15ml (khoảng 3 thìa thức ăn). Sau khi ca mổ kết thúc, chị T nhịn ăn 1 ngày (lúc này không có cảm giác đói vì dạ dày đã bị thắt) nhưng không có cảm giác khó chịu trong cơ thể. Ngày thứ 2 sau khi chụp phim kiểm tra sự thông thoát trong dạ dày, chị T đã được xuất viện.
TS Giang cho biết, cơ chế giảm béo theo phương pháp này là tác động đến thần kinh của người bệnh. Khi thức ăn đưa vào dạ dày, nhờ đai thắt nên mới ở phần túi nhỏ đã báo no nên bệnh nhân không có nhu cầu ăn tiếp nữa. Khi đó cơ thể vẫn cần năng lượng để tồn tại nên huy động lượng mỡ thừa để đáp ứng nhu cầu. Nhờ vậy, người bệnh tiêu hao được phần năng lượng và mỡ thừa khiến trọng lượng giảm đi nhanh chóng. Trong 2 ngày nằm viện, bệnh nhân đã giảm được 3kg.
Chỉ áp dụng khi mọi biện pháp chữa béo phì không hiệu quả
Trước tình hình một số người Việt Nam ra nước ngoài cắt dạ dày giảm béo, TS Trần Bình Giang khẳng định, thắt đai giảm béo là một phương pháp đơn giản và an toàn hơn cắt dạ dày. Do mổ bằng phương pháp nội soi nên vết rạch rất nhỏ, không gây chảy máu, tránh được nguy cơ nhiễm trùng so với mổ mở, ít biến chứng. Còn khi cắt bỏ hẳn dạ dày vĩnh viễn ra khỏi đường tiêu hóa nối thẳng ruột thì thức ăn đi vào được đào thải ra luôn, nếu bệnh nhân gầy quá sẽ không phục hồi lại được. Tuy nhiên, TS Giang nhấn mạnh, chỉ nên thắt dạ dày khi mọi biện pháp chữa béo phì (loại trừ biện pháp cắt dạ dày) không có hiệu quả. Bởi sau phẫu thuật là quá trình lâu dài và gian khổ. Người bệnh phải có chế độ sinh hoạt riêng, ăn nhiều bữa, một bữa một ít, ăn chậm, hạn chế thức ăn gây béo... và phải kiểm tra.
Đương nhiên, thắt đai giảm béo cũng có một số biến chứng. Đai thắt quả lỏng khiến dạ dày trượt lên trên có thể gây cơn đau thắt hoặc nôn. Nếu đai thắt quá chặt, túi trên quá nhỏ thì bệnh nhân ăn vào cũng nôn ra. Với những biến chứng này, chỉ cần điều chỉnh nới lỏng hoặc thắt chặt lại đai thắt từ đầu dẫn ngay dưới da là được.
Chi phí cho một ca thắt đai giảm béo tại Pháp là 6.500 euro. Tại Việt Nam, giá một ca này cũng trên dưới 50 triệu đồng vì giá thành của đai giảm béo nhập từ nước ngoài về khá cao. Đây là bệnh mới nên hiện nay chưa có trong danh mục bảo hiểm. Hiện ca đầu tiên được bệnh viện Việt Đức miễn phí hoàn toàn.
Béo phì được căn cứ dựa vào chỉ số khối cơ thể BMI (Body Mass Index) [BMI (kg/m 2) = cân nặng (kg)/ bình phương chiều cao (m 2)]. Theo tiêu chuẩn thế giới BMI từ 30 được coi là béo; > 40 được gọi là bệnh béo phì. Trên thế giới, những người có chỉ số BMI từ 40 trở lên mới đủ tiêu chuẩn phẫu thuật. Những người có chỉ số BMI từ 35 trỏe lên nhưng mắc thêm một trong những biến chứng của bệnh béo phì như tim mạch, huyết áp cao, đái tháo đường... cũng được chỉ định tiến hành phẫu thuật này. Tuy nhiên, với người Việt Nam chỉ số này sẽ thấp hơn do thể trạng người Việt khác với người châu Âu.
