“Thần nông” xứ dừa

Đã bước qua tuổi xưa nay hiếm nhưng ông Hai vẫn còn rất khỏe mạnh. Bí quyết giữ được sức khỏe tốt của ông là lao động, hòa mình với thiên nhiên cỏ cây. Mỗi ngày, từ sáng tinh mơ ông đã chân đất ra chăm sóc vườn. Cuộc sống hôm nay đã đầy đủ nhưng ông không thể nào quên những ngày đầu khó khăn, vất vả. Khi lập gia đình, ông được cha mẹ cho mảnh vườn diện tích 5000m ².

Lúc đầu, vườn của ông trồng các loại cây như quýt, cam, chanh… có giá trị kinh tế cao song do chưa nắm được yêu cầu kỹ thuật canh tác, cách thức chăm sóc, vườn cây đã già cỗi, cho năng suất thấp nên cuộc sống gia đình với 6 người con khó khăn ngày càng chồng chất. Năm 1998, ông Hai đã mạnh dạn mày mò hướng thoát nghèo bằng cách chuyển đổi trồng giống bưởi da xanh ruột hồng.

Từ năm 2001, cây bắt đầu cho trái. Quan sát qua các đợt thu hoạch, ông Hai nhận thấy có sự khác biệt về mẫu mã, kích cỡ, chất lượng và có dấu hiệu suy giảm giữa các đợt trái. Không chùn bước trước khó khăn, ông miệt mài quan sát, so sánh, ghi chép, theo dõi hằng ngày diễn biến tăng trưởng của cây bưởi. Sự cần mẫn của người nông dân xứ dừa đã được đền đáp xứng đáng. Qua thời gian nghiên cứu từ thực tiễn, ông Hai nhận định vị trí trái bưởi từ các nhánh có tính ưu việt vượt trội so với các trái ngoài cành. Các trái này đều có mẫu mã đẹp, kích cỡ hợp lý, chất lượng tốt, thời gian thu hoạch ngắn.

Tiếp tục nghiên cứu, ông Hai áp dụng giải pháp xử lý ra hoa trên nhánh bằng cách phun thuốc kích thích ra hoa, tỉa bỏ lá. Với sáng kiến điều chỉnh vị trí ra hoa, đậu trái trên cây bưởi da xanh theo ý muốn, ông Hai đã được Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Bến Tre tặng giấy khen năm 2005, được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tặng bằng khen trong cuộc thi Sáng tạo kỹ thuật nhà nông toàn quốc lần thứ nhất năm 2004-2005.

Không dừng lại ở đó, ông Hai tiếp tục gây bất ngờ cho các nhà nghiên cứu khoa học nông nghiệp với sáng kiến “chụp lưới lên chùm hoa” giúp bưởi da xanh không có hạt. Giống bưởi da xanh vốn chất lượng ngon và không hạt. Tuy nhiên, do cơ chế thụ phấn chéo với các cây có múi có hạt ở các vườn lân cận nên bưởi có hạt làm giảm chất lượng, uy tín.

Qua quá trình tìm tòi nghiên cứu, áp dụng thí nghiệm trực tiếp trên cây bưởi của khu vườn, ông Hai đã xử lý thành công bưởi không hạt bằng kỹ thuật rất đơn giản. Khi chùm hoa bưởi ra có nụ trắng khoảng 3 ngày, dùng lồng kẽm chụp lên chùm hoa, lấy mảnh lưới bao quanh lồng kẽm, dùng dây cố định; trong vòng 24 giờ quan sát, chùm hoa trở thành trái non thì tháo lưới và lồng kẽm.

Mận An Phước là giống mận quý, có năng suất và chất lượng cao được bà con nông dân lựa chọn và phổ biến rộng rãi bởi mẫu mã trái to, vỏ có màu đỏ hồng bóng đẹp, trái không hạt, thịt giòn, ngọt, hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, chăm sóc, bảo vệ trái không phải là việc đơn giản. Trái mận có vỏ mỏng, ngọt nên rất dễ bị sâu, ruồi tấn công.

Để bảo vệ trái, người nông dân thường áp dụng phun xịt thuốc trừ sâu với liều lượng và tần suất cao. Điều này làm phát sinh trường hợp sâu, ruồi kháng thuốc, bắt buộc người nông dân phải tăng liều lượng, tần suất (cách khoảng 5-7 ngày phải phun xịt thuốc trừ sâu ít nhất một lần) gây ô nhiễm môi trường và khiến người tiêu dùng e ngại. Trăn trở, quan sát và thực nghiệm trên cây mận, ông Hai đã đưa ra kỹ thuật “bao trái mận” hiệu quả.

Khi cây ra hoa, ông tuyển chọn những chùm có ưu thế giữ lại khoảng 50%. Hoa mận nở khoảng 3-4 ngày, ông phun xịt thuốc trừ sâu, trị nấm. Từ 5-7 ngày, ông quan sát hoa nở rụng râu, dùng túi ni-lông trắng (cắt bỏ phần đáy), kích thước 30x40cm cố định bao trùm trái theo hướng thẳng xuống, bảo vệ lá để quang hợp, bảo vệ cây và tạo sức nuôi trái tốt.

Anh Lê Văn Quang ở xã Mỹ Thạnh An, thành phố Bến Tre cách đây 5 năm đã tìm đến ông Hai mua cây bưởi giống và được ông tư vấn kỹ thuật chăm sóc. Đến nay, vườn cây của anh đã sum sê trĩu quả, kinh tế gia đình phát triển. Anh cho biết: “Tôi thật sự bất ngờ khi tiếp xúc với ông Hai, một người nổi tiếng nhưng rất gần gũi, chất phác, nhiệt tình truyền đạt hết kinh nghiệm cho tôi. Ông Hai liên tục có những sáng kiến mới, đúng là điển hình sáng tạo”.

Đó là một trong hàng trăm người nông dân được ông Hai tư vấn kỹ thuật. Bất cứ tổ chức hay cá nhân, lúc nào, ở đâu nếu có nhu cầu ông Hai đều sẵn sàng đến tận nơi hướng dẫn, sẵn sàng ở lại hàng tuần để tư vấn và cùng làm đến khi nào người nông dân làm được mới thôi. Các ông Trần Thiện Chiến, Nguyễn Hữu Đức ở Chợ Lách, Bến Tre; trang trại Thanh Thủy xã Long Nguyên, huyện Bến Cát, tỉnh Bình Dương… đang trở thành “đại gia” bưởi da xanh đều không quên công lao ông Hai đã từng hết lòng tư vấn kỹ thuật. Vườn mận An Phước của các ông Võ Văn Luận, Trần Văn Tuấn, Nguyễn Văn Mười, Trần Phú Lộc… ở Chợ Lách, Bến Tre áp dụng kỹ thuật “bao trái mận” mang lại hiệu quả kinh tế cao, mỗi lần nhắc tới ông Hai đều ghi ơn, cảm mến.

Vươn lên từ gian khó, mò mẫm tìm hướng đi, ông Hai thấu hiểu nỗi vất vả của người nông dân. Ông luôn tâm huyết một điều là làm sao có thể mang hết những kinh nghiệm làm vườn của mình truyền đạt rộng rãi đến người khác.

Ông cho hay: “Ai muốn làm giàu từ vườn cứ gọi tui theo địa chỉ: Lê Văn Hoa, ấp Tân Phú, xã Sơn Định, huyện Chợ Lách, tỉnh Bến Tre; số điện thoại: 0987169014, tôi sẽ giúp hết lòng”.