Tăng huyết áp, ăn gì?

Theo Tổ chức y tế thế giới, tăng huyết áp là khi huyết áp tâm thu trên 160mmHg và/ hoặc huyết áp tâm trương trên 95mmHg. Huyết áp bình thường là khi huyết áp tâm thu dưới 140mmHg và huyết áp tâm trương dưới 90mmHg. Giữa hai loại trên là tăng huyết áp giới hạn.

Người ta thấy có mối liên quan giữa chế độ ăn với tăng huyết áp.

- Tăng huyết áp ít gặp ở người gầy so với người thừa cân, ở người ăn chay so với mức chung. ở những người thừa cân và béo phì, giảm cân nặng thường đi kèm theo giảm huyết áp.

- Chế độ ăn giảm muối, tăng chất xơ, nhiều rau quả có tác dụng giảm huyết áp.

Một số thành phần dinh dưỡng liên quan đến huyết áp.

- Natri: là yếu tố dinh dưỡng được nghiên cứu nhiều nhất trong tăng huyết áp. Từ nhiều nghiên cứu khác nhau đều khẳng định huyết áp có biến đổi theo mức natri trong khẩu phần. Lời khuyên chung là chế độ ăn không quá 6g muối NaCl mỗi ngày.

- Kali: Vai trò của chế độ ăn giàu kali đối với hạ huyết áp đã khẳng định. Chế độ ăn nên có nhiều kali hơn natri. Kali có nhiều trong các loại rau, quả, khoai củ.

- Canxi: có nhiều nghiên cứu cho thấy canxi có tác dụng làm giảm huyết áp, tuy vậy tác dụng đó rõ ràng hơn ở thực phẩm giàu canxi (sữa gầy) so với bổ sung canxi vào thực phẩm. Phụ nữ mang thai nên dùng thực phẩm giàu canxi để dự phòng tăng huyết áp.

- Chất xơ: đã có những công trình nêu lên tác dụng của chất xơ trong điều hòa huyết áp cả ở người lớn và trẻ em. Vì vậy một chế độ ăn có nhiều chất xơ sẽ giúp làm giảm huyết áp.

- Rượu:rượu gây tăng huyết áp khi uống quá 45g mỗi ngày, còn ở liều thấp hơn thì không tác dụng hoặc có khi gây giảm huyết áp nhẹ. ở một người có huyết áp cao thì không nên dùng rượu.

- Cà phê: cà phê gây tăng huyết áp vừa phải, tác dụng này ở người tăng huyết áp rõ hơn ở người bình thường. Do đó đối với người đã có tăng huyết áp, không nên dùng cà phê.

- Tỏi: một số nghiên cứu cho thấy tỏi có tác dụng giảm huyết áp vừa phải.

Vì vậy một chế độ ăn dự phòng đối với tăng huyết áp nên như sau:

- Nhiều rau quả, các loại hạt, sữa gầy, hạn chế các chất béo no, ít các thức ăn chế biến công nghiệp (các chế độ ăn này giàu kali, canxi và ít natri).

- Hạn chế muối.

- Hạn chế hoặc không uống rượu khi có tăng huyết áp.

- Hạn chế cà phê ở những người huyết áp dao động.

Thừa cân và béo phì là yếu tố nguy cơ của tăng huyết áp, do đó cần duy trì cân nặng thích hợp.

Nguồn: KH&ĐS Số 36 Thứ Sáu 5/5/2006