Phát triển năng lượng với tầm nhìn xanh

GS Tiến cho biết, hiện Việt Nam là một trong 5 nước chịu ảnh hưởng nặng nề do biến đổi khí hậu và nước biển dâng. Cùng với nước biển dâng do biến đổi khí hậu, bề mặt đất của các đô thị Việt Nam bị lún sụt do khai thác nước ngầm quá mức và xói lở đất do rừng bị phá, đô thị quá nhanh. Dẫn đến tăng tốc độ dòng chảy và không tích tụ được nước mưa.

Tốc độ lún sụt bề mặt đất thay đổi từ 12mm/năm đến 100mm/năm. Như tại thành phố Cà Mau là khoảng 20mm-28mm/năm. Trong 50 năm tới, với vận tốc lún 2cm/năm bề mặt đất thiên nhiên sẽ tụt xuống 100 cm. Với cao độ trung bình so với cao độ mực nước biển là +1.0m. Cùng với nước biển dâng, sẽ có khoảng 70% vùng đất vùng đồng bằng sông Cửu Long bị ngập lụt; lượng khí thải từ nhà sản xuất nông nghiệp là 96,7 triệu tấn CO2 năm. Tổng lượng khí thải là khoảng 210 triệu tấn CO2/năm; sự phát triển thủy điện ồ ạt trong 20 năm qua đã làm giảm diện tích Rừng.

Trao đổi với vusta.vn, GS Tiến cho biết thêm, muốn để phát triển năng lượng với tầm nhìn xanh, chúng ta cần có một viện chiến lược và quy hoạch quốc gia về phát triển xây dựng, giao thông, thủy lợi, năng lượng với mục tiêu phát triển xanh. Cần đặc biệt quan tâm đến nước. Ngoài ra, cần có nguồn dự trữ về đất, địa chất, nước biển, Hải đảo… để có được đầy đủ thông tin trong đánh giá, thẩm định các dự án thủy điện, nhiệt điện, phong điện, điện mặt trời, điện từ, địa nhiệt, sóng biển và sinh khói; nên xây dựng thí điểm các đô thị Xanh, nông thôn Xanh, tòa nhà thông minh như sử dụng vật liệu, kỹ thuật, công nghệ, năng lượng sáng tạo; áp dụng kỹ thuật, công nghệ Xanh, cho cây trồng, gia súc giảm tối thiểu khí thải các bon; sử dụng hệ thống internet, không dây để kiểm soát và quản lý hoạt động về sử dụng năng lượng; tạo nên môi trường sống an toàn, tiết kiệm, thân thiện, chăm sóc sức khỏe con người để sử dụng ít năng lượng nhất có thể; trồng cây các loại để bảo vệ môi trường giảm thiểu CO2; xây dựng các không gian ngầm, công trình ngầm trong lòng đất để tiết kiệm năng lượng; áp dụng các loại năng lượng tái tạo; kiểm tra đánh giá đúng về các công trình thủy điện nhỏ; không nên phát triển nhiệt điệnm nếu không khai thác mỏ than vùng Châu thổ sông Hồng; không nên xây dựng các thủy điện quy mô lớn, trên các vùng địa chất phức tạp; không nên xây dựng nhà máy điện hạt nhân, thay bằng điện gió, điện mặt trời, điện từ sóng biển và điện nhiệt; cần xây dựng các nhà máy phong điện trên biển và các đảo nhân tạo, đánh giá tiềm năng khí đốt để sản xuất nhiệt điện. Ngoài ra, chúng ta cần đào tạo đội ngũ kỹ sư năng lượng có kiến thức, kinh nghiệm, đạo đức một cách chuyên nghiệp; giảm sự phụ thuộc vào nguồn điện của Trung Quốc.

Như vậy, theo tôi, chúng ta cần nghiên cứu phát triển các nguồn năng lượng xanh, tái tạo và áp dụng thí điểm các công nghệ trên vào những dự án cụ thể là vô cùng cần thiết; hợp tác quốc tế với ASEAN, học tập kinh nghiệm của ASEAN về phát triển xanh, năng lượng xanh; ưu tiên xây dựng nền móng và địa kỹ thuật cho công trình đập; ổn định mái dốc cho các hồ chứa nước; xây dựng đập chắn nước; chống xói mòn bờ sông, bờ biển; thiết kế, thi công, nghiệm thu nhà máy điện; quản lý phế thải hạt nhân; quy hoạch, thiết kế, thi công và nghiệm thu nhà máy điện hạt nhân.