Nước lã đẩy lùi ma túy

Tiền - nhân chứng của tội lỗi

Từ 7 năm nay, Fritz Sorgel đã trở thành vị khách du lịch bất đắc dĩ đi khắp châu Âu và mua một chai nước suối bằng một tờ 100 euro. Tất cả là nhằm được thối lại càng nhiều tiền càng tốt. Hơn cả là những tờ tiền giấy, với Fritz Sorgel, đây chính là những mẫu vật để phát hiện sự lưu thông của cái chết trắng trên khắp châu lục này.

Quả vậy, từ giữa những năm 1980, người ta đã phát hiện ra rằng tiền giấy có thể hấp thu và lưu trữ chất cocain vào trong những thớ sợi của nó. Ý tưởng vẽ lên một sơ đồ về mức độ tiêu thụ và lưu thông ma túy thông qua tiền giấy tại châu Âu ngày càng trở nên dễ dàng hơn khi đồng tiền chung châu Âu được chính thức lưu hành từ năm 2001. Đây là một phương pháp đánh giá lượng ma túy tiêu thụ chưa từng có từ trước tới nay. “Chúng tôi có thể có những dữ liệu theo thời gian thực một cách khách quan và đơn giản nhất bằng cách đứng chờ ngay trước cửa các ngân hàng”, Robert Fanelli nhà nghiên cứu độc chất thuộc Viện Dược Mario Negri ( Milan , Italia) nói một cách hình ảnh. Trong vòng đời một năm của mình, một tờ 20 euro có một cuộc phiêu lưu thực sự. Nó qua tay của hàng trăm người trong đó có những kẻ buôn bán và tiêu thụ ma túy. Để phát hiện cocain trên tiền giấy, đầu tiên, các nhà khoa học loại những chất cặn bã hóa học khác trên tiền bằng dung dịch metanol, sau đó sử dụng công nghệ đo quang phổ tập trung (phương pháp phân tích sử dụng một chùm tia ion và nhận dạng các phân tử cần tìm qua sự xuất hiện tập trung của chúng).

Những dự án kiểu này được triển khai trên khắp châu Âu song không phải ở đâu nó cũng được đón chào nồng nhiệt. Ở Ai-len, “nhà cầm quyền không muốn thừa nhận rằng đất nước họ có những vấn đề liên quan tới ma túy”, Jonathan Bones nhà hóa học thuộc Đại học Dublin nói. Nghiên cứu trên tiền giấy cùng với đồng nghiệp Brett Paull, ông phát hiện rằng tỷ lệ tiêu thụ ma túy tại Dublin cao hơn mức trung bình rất nhiều. Họ hy vọng rằng, kết quả nghiên cứu này sẽ khiến người Ai-len nhận thức được đúng thực trạng của đất nước mình.

Phát hiện ma túy qua nước

Tìm kiếm sự hiện diện của ma túy trên tiền chỉ là một trong 2 phương pháp mà cuộc điều tra dịch tễ học do Fritz Sorgel và Verena Jakob tiến hành sử dụng. Ma túy sau khi được đưa vào người sẽ tới não và lảm đảo lộn trạng thái cân bằng hóa học của não trong vòng một giờ. Sau đó, được các enzym của gan biến đổi và đưa tới thận để lọc rồi thải ra ngoài. Chính vì vậy, nguồn nước cũng chính là một mẫu vật để kiểm tra tỷ lệ sử dụng ma túy của một thành phố. Chất benzoilecgonin có trong cocain vốn phân hủy rất chậm trong môi trường. Nhờ đó, chỉ bằng việc phân tích nguồn nước, Sorgel đã có thể đánh giá được lượng cocain do một cụm dân cư tiêu thụ.

Khoảng một tấn cocain được thu giữ hàng năm tại Đức - nước được đánh giá là nước tiêu thụ cocain ở mức trung bình so với nhiều nước châu Âu khác. Nhưng qua việc phân tích các mẫu nước sông ngòi và nước thải tại 29 vùng của Đức, Sorgel cho biết, người Đức hàng năm sử dụng gấp 10 lần con số trên. Còn Luân Đôn (Anh) tỷ lệ tiêu thụ là 1 kg/1 triệu dân. Tức 4% người dân Luân Đôn từ 15 – 30 tuổi sử dụng cocain. Trong khi đó, con số trong các báo cáo chỉ là 2%. Cũng nhờ phương pháp điều tra này, các nhà nghiên cứu cho biết, lượng ma túy được tiêu thụ tập trung cao nhất vào cuối tuần (cao hơn ngày thường 30% - 40%).

Những nghiên cứu trên của hai nhà khoa học trẻ người Đức có ý nghĩa xã hội vô cùng lớn. Nhờ phương pháp phân tích này, các nhà chức trách sẽ phát hiện được những điểm nóng về mức độ tiêu thụ ma túy và những đối tượng có thể bị ma túy tấn công.

Nguồn: Báo KH&ĐS, số 61 (1987), 20/7/2007, tr 7