Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 14/04/2008 15:44 (GMT+7)

Nền kinh tế xanh đã bắt đầu

Chúng ta đã đọc và khoa học cũng  đã nói với chúng ta: Sự thật là trái đất đang nóng lên ở khắp mọi nơi và con người là một trong những tác nhân chính gây nên tình trạng đó.

Chúng ta cũng đã nghe về những lời cảnh báo: Nếu ngay bây giờ chúng ta không ra tay hành động, thì chúng ta phải gánh chịu những hậu quả nghiêm trọng. Băng tan có thể diễn ra ở Bắc cực. Mặt nước biển có thể dâng cao. Một phần ba các loại động, thực vật có khả năng bị biến mất. Thế giới, đặc biệt châu Phi và vùng Trung Á có khả năng bị nạn đói đe dọa. Những thông tin tốt lành thường bị lắng xuống trong các cuộc thảo luận, tranh cãi sôi nổi: chúng ta có thể làm một số việc - những việc làm này thường dễ thực hiện và cũng không tốn kém lắm như phần lớn chúng ta thường nghĩ.

Những điều trên là đánh giá trong báo cáo gần đây nhất của nhóm chuyên gia thuộc nhiều nước về biến đổi khí hậu, chính tập thể các nhà khoa học này mới đây đã được trao giải thưởng Nobel Hòa bình. Bản báo cáo này tuy rất đáng lo ngại nhưng mặt khác người ta cần nhận thấy, suy cho cùng thì kết luận của báo cáo vẫn toát lên sự lạc quan. Tôi xin nhắc lại kết luận của bản báo cáo đó: chúng ta có thể khắc phục được, và chúng ta có thể khắc phục theo cách không những không quá tốt kém  mà còn góp phần nâng cao sự phồn vinh.

Trong tuần này các chính khách hàng đầu thế giới sẽ có cuộc gặp gỡ tại Bali.  Chúng ta nhất định phải đạt được một sự đột phá: có một sự thoả thuận toàn diện về biến đổi khí hậu với sự tham gia của mọi quốc gia. Chúng ta cần phải  đặt ra một chương trình, phải có một kế hoạch nhiều bước cho con đường tiến đến một tương lai tốt đẹp hơn, từ nay đến năm 2009 cần phải đạt được một sự nhất trí về chương trình này.

Câu trả lời nằm trong sự  đa dạng của các giải pháp

Tại Trung tâm Rockefeller ở New York mới đây người ta đã lắp đặt hệ thống pin mặt trời để thắp sáng cây thông Noel tryền thống với tinh thần bảo vệ sinh thái.
Tại Trung tâm Rockefeller ở New York mới đây người ta đã lắp đặt hệ thống pin mặt trời để thắp sáng cây thông Noel tryền thống với tinh thần bảo vệ sinh thái.
Chúng ta chưa biết loại thoả thuận này sẽ có  hình hài như thế nào. Sẽ đánh thuế đối với khí thải gây hiệu ứng nhà kính hay sẽ tạo nên một hệ thống thương mại quốc tế về  khí thải? Phải chăng cần xây dựng các cơ chế để ngăn cản việc chặt phá rừng, điều này là nguyên nhân gây 20%  lượng khí thải CO 2, hay cần có sự hỗ trợ đối với những nước đang phát triểnyếu kém trong việc thích nghi với những biến đổi không thể tránh khi trái đất nóng lên và những nước này lại bị ảnh hưởng nặng nề nhất? Cần phải tiết kiệm năng lượng và đặc biệt chú trọng đến nhiênliệu tái sinh như sinh khối hay năng lượng hạt nhân và có cần điều chỉnh sự chuyển giao công nghệ “xanh” mới đối với tất cả các nước. Tất nhiên câu trả lời  lại phụ thuộc vào sự đa dạng của cácgiải pháp đã nêu ở trên hoặc của nhiều giải pháp khác nữa. Nhưng một khi cuộc thương lượng về các vấn đề này sa vào tình trạng bế tắc  thì chúng ta sẽ bị mất cái quý giá nhất, đó là thời gian.Sự việc sẽ có lợi hơn, nếu chúng ta suy nghĩ tương lai sẽ ra sao, một khi  cuộc thương lượng của chúng ta sớm đi đến thành công. Thế giới sẽ không những sạch sẽ hơn, lành mạnh hơn  mà cònan toàn hơn đối với tất cả chúng ta. Nếu chúng ta tiến hành một cuộc đấu tranh đúng đắn chống lại sự nóng lên trên toàn cầu, chúng ta có thể chuẩn bị đặt nền tảng cho một sự chuyển hóa nền kinh tếthế giới theo hướng thân thiện với môi trường hơn, điều đó kích thích tăng trưởng và phát triển chứ không gây cản trở, ách tắc như nhiều chính khách thường lo lắng.

Trung Quốc -  một quốc gia đi đầu về năng lượng mặt trời và  năng lượng gió

Những dấu hiệu về sự thay đổi  đang diễn ra ở khắp mọi nơi và thường ở những địa điểm bất ngờ.  Mới đây tôi viếng thăm Nam Mỹ và đã chứng kiến tận mắt Brazil đang trở thành một đất nước  trọng yếu của nền kinh tế xanh. Hiện nay Brazil thỏa mãn 44% nhu cầu năng lượng của mình bằng nguồn năng lượng tái sinh.  Trong khi đó bình quân của thế giới là 13% và bình quân của châu Âu là  6,1 %.

Cả thế giới đều cho rằng tới đây Trung Quốc sẽ vượt Mỹ và sẽ trở thành nước tạo nên nhiều khí thải gây hiệu ứng nhà kính nhất thế giới. Ít ai biết rằng gần đây Trung Quốc có những nỗ lực to lớn để sử lý vấn đề ô nhiễm nặng nề ở nước này. Trong năm nay TQ đầu tư 10  tỷ USD vào lĩnh vực năng lượng tái sinh và điều đó có nghĩa là TQ chỉ đứng sau nước Đức.  TQ đã trở thành một trong những quốc gia hàng đầu trong lĩnh vực năng lượng mặt trời và năng lượng gió. Tại cuộc gặp Thượng đỉnh các nước Đông Á ở Singapore, Thủ tướng TQ  Ôn Gia Bảo đã nói TQ sẽ giảm tiêu thụ năng lượng 20% trong vòng năm năm tới  (tính theo đơn vị trên BIP) -  điều này cũng không thua kém cam kết của Châu Âu đến năm 2020 giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính là 20%.

Đó chính là con đường dẫn đến tương lai. Theo ước đoán thì nhu cầu năng lượng  trong vòng 15 năm tới thông qua sử dụng các công nghệ hiện có, có thể giảm một nửa hoặc trên một nửa trong khi lợi suất đầu tư đạt 10% hoặc cao hơn. Báo cáo mới đây của  nhóm chuyên gia về khí hậu có đề cập đến các biện pháp áp dụng trong thực tiễn như  cần có các chỉ tiêu chặt chẽ đối với máy điều hòa không khí hoặc tủ lạnh và tăng hiệu suất sử dụng năng lượng trong lĩnh vực công nghiệp, trong nhà ở và trong giao thông. Theo báo cáo thì trong vòng ba mươi năm tới có thể khắc phục được tác động của thay đổi khí hậu nếu hằng năm sử dụng 0,1 % BIP toàn cầu cho vấn đề này.

Giờ là lúc phải có các chính sách

Sự tăng trưởng sẽ không bị giảm sút; ngược lại tăng trưởng  có thể được thúc đẩy nhanh hơn.  Các nhà nghiên cứu đại học Californiaở Berkeley đi đến kết luận, nước Mỹ sẽ tạo được thêm 300.000 việc làm, nếu 20% nhu cầu về năng lượng của Mỹ được đáp ứng bằng năng lượng tái sinh. Một hãng tư vấn hàng đầu của Đức ở Muenchen dự  báo đến cuối những năm hai mươi này số lao động ở Đức làm việc trong ngành công nghệ môi trường sẽ đông hơn so với lực lượng lao động trong ngành công nghiệp sản xuất xe ô tô. Chương trình môi trường của Liên hiệp quốc dự tính  đến năm 2020 đầu tư của toàn thế giới trong lĩnh vực năng lượng không có khí thải gây hiệu ứng nhà kính lên tới 1,9 nghìn tỷ USD. Đây là vốn khởi điểm đối với một cấu hình mới toàn diện của nền công nghiệp toàn cầu.

Hiện nay nhiều doanh nghiệp ở các nước đã lên tiếng yêu cầu nhà nước phải có chính sách rõ ràng đối với biến đổi khí hậu, có thể ở dạng các quy định, hạn chế khí thải  hay các định hướng  về sử dụng hiệu quả năng lượng. Lý do của các đòi hỏi này thật dễ hiểu, các doanh nghiệp cần có quy định về luật chơi cho hoạt động của mình. Liên hiệp quốc có thể có vai trò hỗ trợ trong vấn đề này.
Nhiệm vụ của chúng ta ở Balivà sau này là tham gia xây dựng quá trình chuyển đổi đang hình thành trên toàn cầu và mở rộng cánh cửa đối với  kỷ nguyên kinh tế xanh và phát triển xanh.   Điều còn thiếu là một khuôn khổ toàn cầu để chúng ta, các dân tộc trên thế giới, phối hợp các nỗ lực của mình trong cuộc đấu tranh chung chống lại sự biến đổi khí hậu trong cái khuôn khổ đó. Khoa học đã hoàn thành công việc của mình. Giờ đến lượt các chính khách. Khả năng lãnh đạo của  các chính phủ được thử thách ở Bali. Vậy chúng ta còn chờ đợi điều gì nữa đây?

Nguồn: T/c Tia sáng, 4/2008

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Liên hiệp Hội Việt Nam chủ trì tổ chức họp các đoàn dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI
Căn cứ Thông tri số 10/TT-MTTQ-UB của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về việc triệu tập đại biểu dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, với vai trò là Trưởng các Đoàn của tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức Liên hiệp, Liên hiệp Hội Việt Nam đã chủ trì tổ chức họp các đoàn để triển khai thực hiện thông tri của MTTQ Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Philippines
Nhận lời mời của Tổng thống nước Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026, ngày 7/5, Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 đến 8/5/2026.
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam: Điểm tựa khoa học công nghệ gắn với chuyển đổi số quốc gia
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam với gần 40 năm phát triển đang thể hiện rõ vai trò tổ tổ chức xã hội - nghề nghiệp uy tín trong lĩnh vực vô tuyến, điện tử, viễn thông, công nghệ thông tin đồng thời đóng góp thực chất vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Đầu tư khoa học công nghệ giải quyết điểm nghẽn của ngành Thủy sản Việt Nam
Phát biểu tại Hội nghị khoa học công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đã nhấn mạnh sự cần thiết của đổi mới sáng tạo khoa học công nghệ trong giải quyết điểm nghẽn về logistics, môi trường, nâng cao sức cạnh tranh của ngành Thủy sản trong nước.
Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng nhận danh hiệu Giáo sư danh dự Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga
Sáng 30/4/2026, tại Trường Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga (MPEI), TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch VUSTA đã vinh dự đón nhận danh hiệu Giáo sư danh dự của MPEI. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng là công dân đầu tiên của Việt Nam được trao tặng danh hiệu Giáo sư tại MPEI, đứng trong bảng danh dự cùng với các nhà khoa học nổi tiếng trên thế giới.
51 năm thống nhất đất nước: Khơi thông nguồn lực tri thức trong kỷ nguyên mới
Thông tấn xã Việt Nam giới thiệu bài phỏng vấn với Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) về vai trò của lực lượng trí thức và những giải pháp đột phá để hiện thực hóa khát vọng hùng cường vào năm 2030 và 2045.