Một mô hình tiêu thụ nông sản hiệu quả

Đang vào mùa khô hạn, nhưng trên đồng ấp Thành Nhân (xã Thành Lợi, huyện Bình Tân, tỉnh Vĩnh Long) rau cải, đậu bắp vẫn xanh mướt. Đó là cánh đồng rau của HTX Thành Lợi. Dẫn chúng tôi đi tham quan cánh đồng rau của HTX, Chủ nhiệm Lê Văn Trung tâm sự: "Nơi đây, bà con nông dân đã có truyền thống trồng rau hàng chục năm rồi nhưng khi thành lập HTX rau an toàn, vận động bà con vào HTX thì không ít người phản đối. Họ nói, nghe đến HTX thì oải lắm rồi! Vào HTX có lợi ích gì?... Tôi cùng các thành viên sáng lập cố sức giải trình mô hình HTX kiểu mới, nhưng bà con vẫn chưa tin. Mặc dù có đến 47 hộ nông dân đăng ký vào HTX, nhưng khi HTX đã hoạt động 2 tháng rồi mà chưa có xã viên nào góp vốn cổ phần. Cuối cùng chỉ có 4 thành viên trong Ban quản trị góp vốn được vỏn vẹn 2,4 triệu đồng và vay ngân hàng 5 triệu nữa để hình thành HTX."

"Vạn sự khởi đầu nan như vậy nhưng làm thế nào để HTX Thành Lợi nhanh chóng phát triển được như hôm nay?", tôi hỏi. Giọng đều đều, anh Trung kể: "Hình thành HTX xong, chúng tôi xúc tiến ký hợp đồng với Công ty phát triển kinh tế Duyên Hải (TP.Hồ Chí Minh) trồng đậu bắp xanh với diện tích 2 ha. Lúc đó, lại gặp khó nữa là vận động bà con nông dân trồng đậu bắp nhưng không ai dám trồng mà hỏi ngược lại trồng rồi, nếu công ty không mua thì HTX có chịu bồi thường không? Chúng tôi đã thấy có nhiều công ty trước đây hợp đồng với nông dân trồng rồi không thu mua, nông dân biết tìm đâu để bán! Cuối cùng vẫn là 4 thành viên trong Ban quản trị ra tay trồng đậu bắp và cùng vận động các người thân quen trồng. Đến khi thu hoạch, hằng ngày xe tải của công ty đến tận HTX nhận hàng, lúc đó bà con xã viên, nông dân mới tin và hợp đồng trồng rau và góp vốn cổ phần với HTX."

Với mô hình ký hợp đồng cung ứng rau quả cho doanh nghiệp, đồng thời chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật, tổ chức sản xuất và bao tiêu rau quả cho xã viên, nông dân, HTX rau an toàn Thành Lợi đã mang lại hiệu quả khá cao. Năm 2006, HTX Thành Lợi đã bao tiêu sản phẩm cho xã viên và nông dân với mặt hàng là đậu bắp xanh và cà tím Nhật, với tổng doanh thu hơn 850 triệu đồng. Thành công, HTX Thành Lợi làm ăn tấn tới, mở rộng thị trường tiêu thụ rau quả. Năm 2007, HTX Thành Lợi tiếp tục hợp đồng cung ứng đậu bắp xanh cho Công ty phát triển kinh tế Duyên Hải; đồng thời ký hợp đồng thu mua giống và bán lại quả chanh dây với Công ty vườn trái Cửu Long (Khu công nghiệp Trà Nóc-TP Cần Thơ); cung ứng sả, ớt hiểm xanh cho Công ty TNHH Phú Thạnh (Hậu Giang); hợp đồng mua giống và bán lại sản phẩm bắp ngọt với Công ty xuất nhập khẩu miền Tây (TP Cần Thơ); cung ứng khoai lang cho Công ty Đạt Vinh (TP Hồ Chí Minh) và Công ty Việt Hưng (Vĩnh Long). Kết quả, HTX Thành Lợi đã giao cho các công ty 211,8 tấn đậu bắp, 13 tấn bắp ngọt, 18 tấn chanh dây, 175 tấn khoai lang, đạt tổng doanh thu hơn 1,1 tỷ đồng, đem lại lợi nhuận cho xã viên và nông dân hơn 687 triệu đồng. Thành công của HTX đã đem lại niềm vui cho xã viên. Xã viên Huỳnh Văn Trị (ấp Thành Nhân, xã Thành Lợi, huyện Bình Tân), năm rồi thu nhập từ rau hơn chục triệu đồng, phấn khởi, nói: "Hồi đầu, vận động vào HTX ai cũng ngán ngại không muốn vô. Bây giờ, có HTX lo giống, hướng dẫn kỹ thuật trồng rau quả rồi bao tiêu hàng hóa cho xã viên và nông dân với giá cả cụ thể, khỏe re! Ai cũng muốn được đăng ký hợp đồng với HTX để trồng rau. Chứ trước đây, bà con nông dân mình trồng rau tự lo hết, giá cả bấp bênh, đến khi bán lúc chợ đắt hàng thì thương lái không ép giá, còn lúc chợ ế ẩm thì họ chê đủ thứ để hạ giá. Có năm, trồng đậu ve, thương lái đăng ký mua hết, nhưng hái được phân nửa thì giá sụt giảm họ bỏ chạy…".

Bây giờ, HTX Thành Lợi không chỉ trồng rau quả trên đất của xã Thành Lợi (huyện Bình Tân) mà phát triển ra các xã của huyện Trà Ôn (tỉnh Vĩnh Long) và thành phố Cần Thơ. Hiện nay, đã có hàng trăm xã viên và nông dân hợp đồng với HTX trồng rau quả trên 100 ha và có khả năng cung cấp cho thị trường 2.000 tấn rau quả các loại. Ban chủ nhiệm HTX Thành Lợi cho biết thêm nguyên nhân HTX Thành Lợi nhanh chóng phát triển như vậy chính là rau quả của HTX trồng theo tiêu chuẩn an toàn và có hợp đồng tiêu thụ. HTX thường xuyên phối hợp với Chi cục bảo vệ thực vật Vĩnh Long, Trạm bảo vệ thực vật Bình Minh, Trường đại học Cần Thơ tập huấn kỹ thuật chăm sóc phòng trừ sâu bệnh trên rau màu, qui trình sản xuất rau an toàn, tập huấn về tiêu chuẩn GAP được đảm bảo năng suất và chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu của các công ty.