Mở rộng áp dụng công nghệ cơ giới hóa khai thác than hầm lò
Mục tiêu của các dự án cơ giới hóa là đầu tư mới trang thiết bị công nghệ, cơ giới hóa trên cơ sở sử dụng lại tối đa cơ sở hạ tầng hiện có tại các mỏ, nhằm tăng sản lượng than khai thác lò chợ, tăng năng suất lao động trực tiếp, giảm giá thành khai thác than, nâng cao độ an toán lao động và cải thiện điều kiện làm việc cho công nhân hầm lò.
Với hiện trạng chuẩn bị của khu vực khai thác thử nghiệm, khối lượng đầu tư xây dựng cơ bản bổ sung không lớn, vốn đầu tư tập trung chủ yếu vào trang thiết bị cơ giới hóa. Hình thức đầu tư được lựa chọn là đầu tư đổi mới công nghệ và thiết bị. Vốn đầu tư bao gồm vốn vay ngân hàng đầu tư phát triển và lãi sản xuất than để tái đầu tư.
Chương trình sản xuất các dự án tiến hành áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa tại các khu vực có điều kiện địa chất – kỹ thuật mỏ phù hợp, đảm bảo khai thác đến thời điểm hết khấu hao toàn bộ dây chuyền vật tư thiết bị (7, 8 năm). Sản lượng than khai thác trong quá trình áp dụng thử nghiệm được tiêu thụ theo kế hoạch chung của toàn Công ty.
Từ năm 2002, lò chợ cơ giới hóa đầu tiên của ngành Than Việt Nam tại Khe Chàm đã được thử nghiệm thành công và đi vào hoạt động ổn định, đem lại hiệu quả kinh tế xã hội cao. Trên cơ sở những kinh nghiệm đúc rút trong quá trình thực hiện cơ giới hóa ở Khe Chàm, đánh giá tình hình phát triển công nghệ cơ giới hóa khai thác và các khu vực có khả năng áp dụng tại các mỏ than hầm lò. TVN đã xây dựng các dự án cơ giới hóa tiếp theo với các sơ đồ công nghệ khai thác và đồng bộ thiết bị được xác định và lựa chọn như sau:
* Về sơ đồ công nghệ.
- Sơ đồ công nghệ khai thác cột dài theo phương, khấu toàn bộ chiều dày vỉa áp dụng cho vỉa mỏng đến dày trung bình tại Khe Chàm, Mạo Khê, Nam Mẫu, Dương Huy và Xí nghiệp 86;
- Sơ đồ công nghệ khai thác cột dài theo phương, hạ trần than nóc áp dụng cho vỉa dày tại Hà Lầm;
- Sơ đồ công nghệ khai thác chia lớp nghiêng có lớp ngăn cách nhân tạo giữa các lớp khấu áp dụng cho vỉa dày tại Nam Mẫu, Mạo Khê;
- Sơ đồ công nghệ khai thác chia lớp nghiêng, lớp vách khấu than trải lưới, lớp trụ hạ trần than lớp giữa áp dụng cho vỉa dày Nam Mẫu.
* Về đồng bộ thiết bị:
Trong các sơ đồ công nghệ khai thác trên, dây chuyền thiết bị cơ giới hóa được lựa chọn phù hợp với điều kiện địa chất kỹ thuật các khu vực khai thác và khả năng cân đối tài chính, hiệu quả sử dụng:
- Thiết bị khấu than bằng máy khấu combai, chống giữ gương khai thác bằng giá thủy lực áp dụng cho Mạo Khê, NamMẫu, XN 86 và Dương Huy.
- Thiết bị khấu than bằng máy khấu combai, chống giữ gương khai thác bằng các dàn chống tự hành áp dụng cho Khe Chàm.
- Thiết bị khấu than bằng máy khấu combai, chống giữ gương khai thác bằng các dàn chống tự hành có kết cấu hạ trần than nóc áp dụng cho Hà Lầm.
* Địa điểm thực hiện các dự án áp dụng cơ giới hóa khai thác:
1. Dự án áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa khấu than tại Xí nghiệp Than Nam Mẫu – Công ty Than Uông Bí.
2. Dự án áp dụng thử nghiệ cơ giới hóa khai thác lò chợ ngắn tại vỉa 10 Công ty Than Hà Lầm.
3. Dự án áp dụng thử nghiệm công nghệ khai thác cơ giới hóa đồng bộ bằng máy khấu combai, kết hợp dàn chống tự hành tại Công ty Than Khe Chàm.
4. Dự án áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa khai thác bằng máy khấu combai kết hợp giá thủy lực di động tại Công ty Than Dương Huy.
5. Dự án áp dụng thử nghiệm công nghệ cơ giới hóa khai thác bằng máy khấu combai kết hợp giá thủy lực di động tại Xí nghiệp Khai thác than 86 – Công ty Đông Bắc
6. Dự án áp dụng thử nghiệp cơ giới hóa khai thác gương lò chợ ngắn trong điều kiện vỉa dày dốc tại cụm vỉa 13 và 14 Núi Khánh, Xí nghiệp Than Hà Ráng Công ty Than Hạ Long.
7. Dự án áp dụng thử nghiệm cơ giới hóa khai thác bằng máy khấu combai cho lò chợ tầng -80 á -25 Cánh Bắc, Công ty Than Mạo Khê./.
Nguồn: Tạp chí Hoạt động khoa học, số 23/2004 (trang 25)
