Lưu cuống rốn - chữa bệnh nan y

- Tại sao lại là một ngân hàng tế bào gốc lấy từ cuống rốn chứ không phải lấy từ các tổ chức khác của cơ thể, thưa TS?

- Tế bào gốc có thể lấy được từ nhiều cơ quan khác của cơ thể như từ da, mạch máu và cuống rốn. Chúng tôi chọn khai thác tế bào gốc từ cuống rốn bởi không gặp vấn đề gì lớn về y đức. Thứ nữa, tại Việt Nam, từ trước đến nay cuống rốn trẻ sơ sinh không được dùng trong việc gì, được coi như là rác y tế, bị bỏ đi. Việc lấy tế bào từ cuống rốn cũng đơn giản hơn về mặt kỹ thuật.

- Cụ thể, cuống rốn trẻ sơ sinh có thể dùng trong điều trị như thế nào?

-Trong dây rốn có rất nhiều loại tế bào, trong đó có tế bào máu và tế bào màng. Với tế bào máu, khoa học đã chứng minh từ lâu và thế giới đã sử dụng nhiều trong điều trị các bệnh như suy tuỷ, máu trắng… Hiện nay, với người bị máu trắng, chỉ còn cách sử dụng hoá chất và ghép tuỷ, tỷ lệ thành công cũng không cao, phần lớn là bó tay. Tế bào máu là một giải pháp tối ưu nhất. Còn tế bào gốc lấy từ màng cuống rốn có thể dùng điều trị rất nhiều bệnh như tổn thương bỏng, tổn thương ở người bệnh tiểu đường… Đặc biệt, tế bào màng rốn có thể chuyển thành tế bào xương để điều trị các bệnh xương, tế bào mỡ để dùng trong chuyên ngành thẩm mỹ (xoá nếp nhăn, nâng ngực…). Việc lưu giữ cuống rốn sẽ cần thiết cho việc điều trị những bệnh nan y cho chính đứa trẻ sau này.

- Có phải tế bào gốc lấy được từ cuống rốn trẻ sơ sinh lúc nào cũng đảm bảo tuyệt đối về mặt chất lượng? Ông có chắc là những tế bào dùng để trị bệnh đều đạt tối đa an toàn?

-Không phải cuống rốn của bất kỳ trẻ sơ sinh nào cũng đều được sử dụng. Trước khi quyết định cất giữ một cuống rốn, chúng tôi phải làm rất nhiều xét nghiệm sàng lọc. Không thể sử dụng cuống rốn của những đứa bé sinh ra từ người mẹ không khoẻ manh, mắc các bệnh truyền nhiễm như viêm gan B, HIV, giang mai… Có rất nhiều cách để sàng lọc, và chúng tôi tin là những tế bào được đưa vào công tác điều trị sẽ tuyệt đối an toàn.

- Ngay bây giờ, nếu muốn, các bà mẹ đã có thể lưu giữ cuống rốn của con mình hay chưa?

-Nếu nói về mặt kỹ thuật thì được rồi. Hiện cũng đã có nhiều bà mẹ đề đạt nguyện vọng này. Trong khuôn khổ đề tài nghiên cứu, chúng tôi nhận cuống rốn của những người tình nguyện, bảo quản miễn phí. Sau này, khi đưa vào đại trà, chúng tôi sẽ nhận làm dịch vụ bảo quản.

- Chi phí bảo quản dự tính sẽ thế nào?

-Chúng tôi chưa tính toán kỹ lưỡng, vì còn phải phụ thuộc vào mức độ đầu tư, nhưng dự kiến sẽ thấp hơn nhiều so với mặt bằng thế giới. Có thể là 2.000 – 2.500 USD cho 20 năm bảo quản.

- Nhưng chỉ bảo quản vậy thôi sao? Biến nó thành công cụ chữa bệnh mới thực sự quan trọng, nếu không mãi mãi nó cũng chỉ là một cái cuống rốn mà thôi. Kỹ thuật đó có quá khó?

-Tôi tự tin khẳng định chúng ta đã có thể làm chủ được công nghệ ứng dụng. Chỉ còn vướng các vấn đề về pháp lý mà thôi. Dù sao vấn đề này cũng phải được đưa ra hội đồng y đức xem xét và quyết định. Tuy nhiên, lúc này, chúng ta cần bảo quản đón đầu, khi mọi điều đã thông, chúng ta có thể ứng dụng ngay lập tức.

- Nếu cuống rốn được lưu giữ chỉ dùng cho bản thân đứa trẻ đó thì có phải là… phí hay không?

-Không chỉ dùng cho bản thân đứa trẻ đó mà thôi, cuống rốn trẻ còn có thể dùng để chữa bệnh cho nhiều người khác, đặc biệt là người thân. Chúng tôi còn lưu giữ những cuống rốn vô danh trong ngân hàng để liên thông với các ngân hàng khác trên thế giới để cung cấp tế bào gốc. Nếu có sự tương thích lớn với một người bệnh nào đó, tế bào sẽ được đem ra sử dụng.

- Bao giờ chúng ta sẽ có một ngân hàng như vậy?

-Dự kiến tháng 9 tới, chúng tôi sẽ khai trương ngân hàng đầu tiên, tất nhiên vẫn chỉ trong khuôn khổ nghiên cứu khoa học mà thôi. Để bảo vệ cho đứa con thân yêu của mình khỏi những căn bệnh chết người luôn có nguy cơ rình rập, các bà mẹ có thể lưu giữ cuống rốn của bé tại ngân hàng tế bào để làm phương tiện chữa bệnh sau này.

­- Chân thành cảm ơn bác sĩ.

Nguồn: Khoa học & đời sống, số 32, 22/4/2007, tr9.