"Luật là điều phải làm, Y đức là những việc nên làm"
Làm theo luật
Theo GS Châu, vừa qua trong ngành Y xảy ra nhiều vấn đề liên quan tới tai biến vắc xin, ăn bớt vắc xin, nhân bản kết quả xét nghiệm, bác sỹ vứt xác bệnh nhân... Dư luận thường đặt vấn đề xoay quanh y đức của y, bác sỹ,nhưng lại không nhìn nhận, đánh giá vấn đề trên phương diện khách quan, khoa học.
"Tại sao Quốc hội mất bao nhiêu thời gian làm Luật để người dân thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình, song khi có việc thì dư luận lại không dựa vào luật để xử lý sự việc mà lại tập trung vào y đức của người hành nghề Y tế? Tôi cảm thấy cách làm trên vô hình trung chưa công bằng với ngành Y Tôi có cảm giác làn sóng phê phán của dư luận vừa qua đã “vùi dập” ngành Y tế, làm mất uy tín của người hành nghề Y, không những vậy còn làm rung động cả xã hội", GS Châu nói.
GS Châu đề xuất: Khi có sự việc liên quan tới ngành Y xảy ra kể cả liên quan đến y đức và tai biến, nên thành lập ngay Hội đồng chuyên môn bao gồm cách thành phần là các chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực có liên quan và bổ sung thêm đại diện của Tổng hội Y học Việt Nam. Tôi hy vọng sự có mặt của đại diện Hội Y học sẽ có lợi cho việc xem xét sự việc về mặt chuyên môn kỹ thuật được khách quan và khoa học hơn.
Sở dĩ đưa ra lập luận này, theo GS Châu, khi có tai biến xảy ra nên phân tích và phê phán tai biến y tế theo Luật, nên tĩnh tâm phân tích sự việc xem bác sỹ đúng sai ra sao theo Luật đã ban hành. Vì Luật là điều cần phải làm, còn y đức chỉ là những việc nên làm. Trong Luật Khám bệnh và chữa bệnh có 90 điều, chỉ có Điều 40 ghi người hành nghề có “nghĩa vụ thực hiện đạo đức nghề nghiệp”, GS Châu lý giải.
Giám sát nghiêm y, bác sỹ tư nhân
Bên cạnh việc phân tích, xử lý tình huống theo Luật, vị GS này còn nhấn mạnh đến việc các cơ quan quản lý phải thường xuyên thanh, kiểm tra những người hành nghề Y, đặc biệt là y tế tư nhân.
Qua nhiều cuộc kiểm tra, tổng kết cho thấy thực tế là cơ sở y tế tư nhân quảng cáo quá phạm vi cho phép, thầy thuốc hành nghề quá phạm vi cho phép, làm chui không có giấy phép, thuê bằng, bác sỹ trực tiếp bán thuốc cho bệnh nhân, nhiều trong số những vụ "tai tiếng" liên quan đến y tế vừa qua là xuất phát từ hệ thống y tế tư nhân.
Xảy ra tình trạng trên, nguyên nhân có chủ quan và khách quan, trong đó có việc quản lý kiểm tra của ngành Y tế chưa chặt chẽ. Khi để xảy ra vụ Phòng khám Maria, vụ thẩm mỹ viện Cát Tường, dư luận lên tiếng đả kích sự lỏng lẻo trong quản lý của các cơ quan chức năng.
Do vậy để quản lý tốt khu vực hành nghề y tế tư nhân nêu trên, GS Châu nói: Quan trọng nhất là làm cho bệnh nhân hiểu quyền và nghĩa vụ của mình, để mỗi lần đi khám bệnh là một lần họ kiểm tra ngay cơ sở hành nghề y tế và người thầy thuốc khám chữa bệnh cho họ và cà bản thân họ có làm đúng luật hay không.
Các đoàn kiểm tra cần nghiêm túc làm đúng trách nhiệm của mình, để giúp các cơ sở y tế, các thầy thuốc sửa chữa các sai lầm kịp thời. Thông qua hiểu biết hơn và thực hiện luật tốt hơn.
"Tôi cho rằng bản thân người bệnh sẽ góp phần rất quan trọng, thậm chí quyết định trong việc loại trừ một số vấn đề nóng mà Ngành Y tế đang hết sức cố gắng giải quyết. Nếu cả ba đối tượng, bác sỹ, bệnh nhân và cơ quan quản lý nắm được những điều luật có liên quan đến mình và thực hiện thì tình hình sẽ được cải thiện", GS Châu phát biểu.
