Lò gạch liên tục kiểu đứng không khói - một giải pháp mới cho sản xuất gạch thủ công

Được sự hỗ trợ của Quỹ Môi trường toàn cầu. Hội Khoa học Kỹ thuật Nhiệt Việt Nam đã kết hợp với Viện Khoa học và Công nghệ Nhiệt Lạnh thực hiện dự án cải tiến công nghệ nung đốt gạch dựa trên mô hình lò gạch liên tục kiểu đứng đã có tại Trung Quốc. Dưới sự điều hành của PGS. TS Hoàng Bá Chư, ủy viên Ban chấp hành Trung ương Hội Nhiệt Việt Nam, Chủ nhiệm dự án, các chuyên gia của Viện Khoa học và Công nghệ Nhiệt Lạnh và Hội Khoa học Kỹ thuật Nhiệt Việt Nam đã hoàn thành việc thiết kế, xây dựng và đi vào vận hành 2 mô hình lò gạch kiểu đứng tại xã Xuân Quan thuộc huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.

Nhờ áp dụng nguyên tắc chuyển động ngược chiều giữa gạch nung và dòng nhiệt (gạch chuyển động từ trên xuống dưới, còn khi nóng đi từ dưới lên), kết hợp với tường lò được cách nhiệt tốt (lớp cách nhiệt bằng xỉ than chiều dày 1 mét) nên lò gạch này tiết kiệm được gần 50% lượng than nung gạch, do đó khi độc hại thải ra môi trường cũng giảm được gần một nửa. Điều quan trọng ở đây là trung tâm cháy được duy trì ở giữa lò, phía dưới là gạch đã nung xong (còn rất nóng), phía trên là gạch mộc mới đưa vào lò. Không khí từ bên ngoài đi qua lớp gạch còn nóng được gia nhiệt trước khi đi vào trung tâm cháy; Khói nóng thoát ra từ trung tâm cháy sẽ đi lên phía trên để sấy các lớp gạch mới đưa vào rồi mới thoát ra ống khói, bởi vậy nhiệt độ khói chỉ còn 130 - 140 độ C.

Quá trình cháy của lò diễn ra đều đều suốt ngày đêm. Khoảng 1 giờ 30 phút lấy ra một mẻ gạch từ 300 đến 400 viên (tùy theo kích thước lò) ở phía dưới. Cơ cấu lấy gạch ra là một vít vô tận được quay bằng tay để nâng, hạ một xe goòng chuyên dùng có cấu tạo rất đơn giản.

Tóm lại, mô hình lò gạch mới có các ưu điểm sau đây:

- Tiết kiệm được gần 50% than nung gạch: lò kiểu cũ tiêu thụ 140 kg than cám 5 cho 1000 viên gạch, lò mới tiêu thụ 80 kg than cho 1000 viên;

- Giảm thiểu ô nhiễm môi trường (khói thải của lò gạch rất ít, hầu như không nhìn thấy); nhiệt độ khói thải 130 – 140 độ C.

- Vốn đầu tư ít: khoảng 30 triệu đồng cho một lò đơn công suất 2 triệu viên một năm và trên 50 triệu đồng cho một lò kép có công suất gấp đôi, trong khi một lò tuynen mini có công suất 6 – 7 triệu viên một năm phải đầu tư khoảng 3 tỷ đồng.

- Chất lượng gạch đảm bảo trên 90% đạt loại A.

Trong năm 2002 dự án sẽ đầu tư thêm 5 lò kép tại các địa phương của tỉnh Hưng Yên. Mô hình lò gạch liên tục kiểu đứng nếu được nhân rộng sẽ giảm được ô nhiễm môi trường, đem lại hiệu quả kinh tế cho các đơn vị sản xuất gạch và góp phần thực hiện quyết định của Thủ tướng Chính phủ trong việc xóa bỏ các lò gạch đất sét nung thủ công hiện nay.