Kỹ thuật sử dụng sóng não để làm khoá mật mã

Một ý nghĩ được dùng làm mật mã có thể là mọi thứ, từ một đoạn nhạc, ký ức về buổi tiệc sinh nhật vừa qua, hay một bức tranh mà bạn thích. Nói một cách khác là thiết bị nhận dạng sẽ lần lượt đưa ra cho bạn một trích đoạn nhạc, phim hay bức tranh, sau đó bạn chỉ cần suy nghĩ câu trả lời "Đúng" hay "Sai" và thiết bị cảm ứng sẽ theo dõi hoạt động não của bạn.

Nhà nghiên cứu Carleton Julie Thorpe, người cộng tác cùng với Anil Somayaji và Adrian Chan trong công trình nghiên cứu này, nhận xét: "Ai cũng biết là có sự khác biệt giữa bộ não của con người và tín hiệu não. Liệu chúng ta có thể quan sát những tín hiệu do con người tạo ra, trong đó có hàng trăm hàng nghìn thông tin được mã hoá theo một sự lặp lại nào đó hay không? Đó mới là vấn đề. Chúng tôi cho rằng điều này hoàn toàn có tính cách khả thi".

Hệ thống như vậy sẽ có triển vọng trở thành một thiết bị an ninh sinh học mới, khác với việc lấy dấu tay, quét nhãn cầu hay nhận dạng khuôn mặt. Nhưng liệu nó có thật khả thi hay không hay chỉ là một ý tưởng viển vông?

Các nhà nghiên cứu đang nỗ lực chế tạo máy tính có khả năng giao tiếp với não, được đặt tên là BCI, bằng cách rút ra những phần có ý nghĩa của tín hiệu não, được đo bằng một điện não đồ (EEG), và dịch chúng thành các câu mệnh lệnh cho phép vô hiệu hoá quyền kiểm soát hay thao tác các thiết bị liên quan. Một khó khăn đối với kỹ thuật BCI chính là việc tín hiệu não là duy nhất, do đó khi một hệ thống có thể nhận dạng một người nào cụ thể, thì những người khác sẽ rất khó có thể thao tác.

Giáo sư Touradj Ebrahimi thuộc Viện Kỹ thuật liên bang Thuỵ Sỹ nói: "Tín hiệu não được đại diện bằng tín hiệu EEG của một người, hoàn toàn khác nhau giữa người này với người khác, dù cho họ có cùng nghĩ về một điều nào đó".

Nhưng chính sự riêng biệt của làn sóng não mà đang gây khó khăn cho các nhà khoa học lại là một yếu tố có giá trị để xây dựng một hệ thống nhận dạng. Một thiết bị an ninh không cần thiết phải dịch ra hay hiểu được tư duy của con người, nó chỉ đơn giản trích ra những đặc điểm và nhận dạng sự giống nhau. Ebrahimi nói: "Một thiết bị sinh trắc học dựa trên não có khả năng rất mạnh tương tự như thiết bị sinh trắc học ADN". Tuy nhiên, vẫn có một số nhà nghiên cứu còn hoài nghi về việc máy tính có thể nhận dạng một vài hình ảnh đặc biệt trong đầu óc mỗi người.

Iead Rezek, Nhà nghiên cứu thuộc Nhóm nghiên cứu phân tích mẫu tại trường Đại học Oxford, nói rằng ý tưởng này "hay nhưng không thực tế": Rất nhiều thứ diễn ra trong não ở cấp tế bào, mặc dù mọi thứ thoạt nhìn đều có vẻ như nhau. Rezek nói: "Tín hiệu từ vô số các tế bào thần kinh gây nhiễu loạn và trộn lẫn vào nhau ngay lúc chúng ta đang ghi lại mẫu suy nghĩ. Ngược lại, ví dụ như việc nhận dạng qua tiếng nói bằng thiết bị âm thanh là có thể được, vì những người nói đứng cách xa một quãng so với các thiết bị này".

Nguồn: Science Week, 5/2007, automation.org.vn, 01/06/2007