Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ tư, 15/03/2006 23:30 (GMT+7)

Khủng long bạo chúa: Động vật tinh nhạy

Khủng long bạo chúa được phát hiện và đặt tên cách đây 100 năm.

Từ đó loài khủng long càng hấp dẫn giới khoa học hơn nữa vì các kích thước ngoài tiêu chuẩn - nó có thể cao tới 12m và nặng 7 tấn - và bộ xương có đặc điểm chi trên teo nhỏ và bộ răng cực lớn.

Với hai đặc trưng trên, một số nhà nghiên cứu cho rằng con vật trước hết là loài động vật ăn xác thối giông như chim kền kền hiện nay.

Tái lập khủng long từ hóa thạch

Giả thuyết càng được củng cố thêm qua xét nghiệm chụp cắt lớp vi tính hóa thạch của một cá thể T.rex mang tên Sue có các hành khứu giác cực lớn giúp cho con vật ngửi được mùi xác chết ở khu vực xung quanh.

Nhóm nghiên cứu của Francois Therrien, Viện bảo tàng cổ sinh vật học hoàng gia Tyrell ở Drumheler, Alberta, Canada đã tìm thấy một khoang ở phía trước sọ thằn lằn bạo chúa giống như ở các họ hàng xa của nó ngày nay là chim và cá sấu, dạng khoang có tính giới hạn sự phát triển của hành khứu giác "có lẽ chỉ to bằng cỡ quả mận".

Thằn lằn bạo chúa có mũi rất nhạy cảm. Kích thước tương đối của hành khứu giác so với hai bán cầu não vẫn còn to hơn so với 7 loài khủng long khác, trong đó có một số loài đã tiến hóa tương đương.

Lawrence Witmerr và Ryan Ridgely, Khoa Y học về xương trường Đại học Ohio ở Athens, Mỹ, cũng sử dụng phương pháp chụp cắt lớp vi tính để nghiên cứu tai trong. Chiều dài tương đối của ống hình thìa ốc tai so với sọ cho thấy loài khủng long T.rex có thính giác cao hơn các loài khủng long ăn thịt khác.

Tầm nhìn hai mắt rộng

Cấu trúc của phần tai trong có thể đưa ra các chỉ tiêu về tư thế và cảm giác cân bằng của con vật đã biến mất.

Chiều dài của các ống bán tròn, giúp cho não biết được định hướng thân thể và cách chuyển động ở thằn lằn bạo chúa có độ phát triển đáng kinh ngạc. Theo Witmerr: Các ống dài trong ốc tai giúp cho khủng long giữ tư thế đầu và hai mắt để định vị chính xác vào con mồi.

Ở các loài động vật hiện tại, sự định hướng của ống bên so với sọ được gắn với tư thế đầu khi ngẩng cao. Thằn lằn bạo chúa giữ tư thế đầu cúi xuống từ 5 -10 độ. Với các loài động vật có mõm dài, hơi cúi đầu giúp cho chúng nhìn rõ hơn con vật đang đối mặt.

Một nhà nghiên cứu Mỹ ở trường Đại họcOregon, Kent Stevens, cũng đi tới kết luận tương tự về tầm nhìn của thằn lằn bạo chúa và xếp nó vào hàng đầu bảng.

Ông đã đánh giá thị giác của thằn lằn bạo chúa và 6 loài khủng long ăn mồi khác bằng thí nghiệm phục chế điêu khắc đầu con vật. Bằng cách đặt một tấm kính trước tượng mặt đầu con vật và hướng tia lade tới đồng tử mắt khủng long, ông đã vẽ được thị trường của con vật.

Thằn lằn bạo chúa có tầm nhìn hai mắt rất rộng.

Khi nó cúi xuống 10 độ, sẽ tối ưu hóa thị trường với sự cảm nhận hình nổi bên ngoài giống như cách nhìn bên ngoài của loài chim. Theo Kent Stevens, với tri giác nhạy bén về độ nổi, âm thanh và mùi vị, thằn lằn bạo chúa xứng đáng là điển hình của động vật ăn mồi siêu hạng.

Theo James Hopson, trường Đại học Chicago, dù cho giả thuyết thằn lằn bạo chúa là loại ăn xác chết vẫn còn được nhiều người tán thành, vẫn có thể cho rằng thằn lằn bạo chúa cũng ăn cả mồi sống.

Nguồn: Le Figaro; vnn.vn9/3/2006

Xem Thêm

Phát triển nhân lực trẻ cho các lĩnh vực công nghệ chiến lược
Bộ Khoa học và Công nghệ được giao nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách phát triển nhân lực trẻ chất lượng cao trong các lĩnh vực công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, hàng không vũ trụ và năng lượng nguyên tử, với thời hạn hoàn thành trong quý IV/2026.
Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

GS.VS. Châu Văn Minh: Tăng cường kết nối khoa học, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân
Ngày 25/10/2026, tại Hà Nội, GS.VS. Châu Văn Minh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam), đã tham dự và phát biểu tại Hội nghị khoa học “Cập nhật các tiến bộ mới trong quản lý bệnh tiêu hóa và gan mật”, kết hợp kỷ niệm 8 năm thành lập Viện Nghiên cứu và Đào tạo Tiêu hóa, Gan mật.
TECHFEST Việt Nam 2026 đưa sản phẩm công nghệ đến gần người dân
TECHFEST Việt Nam 2026 sẽ diễn ra tại Hà Nội từ ngày 13 đến 15/11, khu vực hồ Hoàn Kiếm và phố đi bộ là trung tâm với mô hình không gian mở, đưa các hoạt động trình diễn công nghệ, triển lãm sản phẩm khởi nghiệp và kết nối đầu tư đến gần hơn với người dân, doanh nghiệp, nhà đầu tư.
Liên hiệp Hội Thành phố Hồ Chí Minh và 7 giải pháp phát huy vai trò trí thức
Tư vấn, phản biện và giám định xã hội của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Hồ Chí Minh là một hoạt động quan trọng nhằm phát huy trí tuệ, kinh nghiệm và trách nhiệm xã hội của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ trong quá trình hoạch định chính sách, quy hoạch và triển khai các chương trình, dự án phát triển.
Đề xuất giải pháp tăng cường vai trò kết nối của VUSTA với các Hội ngành trong hoạt động tư vấn, phản biện
Ngày 23/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) tổ chức hội thảo đề xuất các giải pháp đổi mới cơ chế phối hợp, phát huy tối đa tiềm năng của mạng lưới 92 Hội ngành trong hoạt động tư vấn, phản biện; khẳng định quyết tâm nâng tầm vai trò cầu nối của VUSTA, biến trí tuệ đội ngũ trí thức KH&CN thành những luận cứ khoa học tin cậy phục vụ các quyết sách của Đảng, Nhà nước và MTTQ.
Đưa tri thức số về bản, giúp người dân làm chủ công nghệ
Phổ biến kiến thức khoa học, kỹ thuật chỉ thực sự phát huy giá trị khi người dân có thể vận dụng vào đời sống. Từ hoạt động giảng dạy của chuyên gia Hội Mã số Mã vạch Việt Nam trong chương trình tập huấn “Người bản số” tại Lào Cai, có thể thấy rõ cách tiếp cận lấy kỹ năng thực hành, khả năng tự chủ và an toàn trên môi trường số làm trọng tâm.
VUSTA tập huấn nâng cao kiến thức, kỹ năng phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ tại cơ sở
Nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm và kỹ năng xử lý tình huống cháy, nổ cho cán bộ, nhân viên làm việc tại tòa nhà, ngày 23/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam tổ chức tập huấn công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu hộ, cứu nạn. Chương trình kết hợp phổ biến quy định pháp luật với hướng dẫn kỹ năng thực hành, góp phần chủ động phòng ngừa và hạn chế thiệt hại khi có sự cố xảy ra.
Phát huy vai trò cầu nối của Liên hiệp Hội Việt Nam trong hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội
Tăng cường kết nối giữa các hội thành viên, đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ với các cơ quan Đảng, Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là yêu cầu quan trọng nhằm nâng cao chất lượng hoạt động tư vấn, phản biện, góp phần hoàn thiện chính sách và thúc đẩy phát triển đất nước.
Đắk Lắk: Từ chính sách đãi ngộ đến yêu cầu sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao
Việc HĐND tỉnh Đắk Lắk thông qua Nghị quyết quy định chính sách thu hút, hỗ trợ đào tạo phát triển nguồn nhân lực giai đoạn 2026- 2031 thể hiện sự đồng thuận cao đối với yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo nền tảng cho phát triển trong giai đoạn mới. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để chính sách đi vào cuộc sống, thu hút được người có năng lực và tạo môi trường để trí thức cống hiến.