Hội làm vườn huyện Châu Thành (Tiền Giang): Góp phần mở rộng vùng chuyên canh vú sữa Lò Rèn
Đặc sản trái ngon
Ở khắp Nam Bộ, không đâu có vú sữa ngon bằng vú sữa Lò Rèn Vĩnh Kim (LRVK). Chủ tịch HLV huyện Châu Thành, ông Lê Văn Ri, cho biết: Nguồn gốc cây vú sữa LRVK thực chất có xuất xứ tại ấp Thạnh Hòa, xã Long Hưng - vùng giáp ranh với xã Vĩnh Kim, vào khoảng năm 1932. Chủ nhân tạo ra giống vú sữa này là ông Lê Văn Kỳ. Vào thời điểm đó, ông Kỳ gieo hai hạt giống vú sữa cạnh một cơ sở lò rèn, cây phát triển nhanh và tốt, nhưng khi cho trái, ông Kỳ chỉ chọn được một cây cho trái tốt. Đến năm 1942, ông Kỳ chiết giống vú sữa này cho những người thân của mình ở Vĩnh Kim trồng. Từ đó đến trước năm 1975, cây vú sữa Lò Rèn được người dân Châu Thành trồng tập trung tại các xã Vĩnh Kim, Long Hưng, Song Thuận, Kim Sơn nhưng diện tích cũng chỉ khoảng 160ha. Từ xưa đến nay, chợ Vĩnh Kim vẫn là một trong những chợ đầu mối cung cấp trái cây với số lượng tập trung lớn ở tỉnh, trái vú sữa Lò Rèn cũng từ đây mà có dịp lan toả đi khắp ngả.
Mở rộng vùng chuyên canh
Khi tham quan mô hình trồng vú sữa LRVK của anh Dương Anh Hào ở ấp Đông Hoà, xã Song Thuận, tôi được anh cho biết: "Vài năm gần đây, được HLV huyện hướng dẫn biện pháp tạo tán, tỉa nhánh và bao trái, vú sữa nhà tôi cho chất lượng tốt nên rất được giá (15 nghìn đồng /kg). Tổng thu nhập từ 3 công vú sữa (3.000m2) với trên 60 cây bình quân 30 triệu đồng /năm". Theo ông Ri, nếu chăm sóc đúng kỹ thuật, 1ha vú sữa có thể cho thu nhập 100 triệu đồng. Ông Lê Văn Bánh ở ấp Đông, xã Kim Sơn trồng 1, 5 ha vú sữa LRVK, năm vừa qua thu gần 200 triệu đồng.
Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT Châu Thành, ông Nguyễn Văn Mạnh, cho biết: Với lợi thế thổ nhưỡng thích hợp cho cây vú sữa phát triển nên huyện chủ trương mở rộng vùng chuyên canh vú sữa LRVK, trong đó, Hội Làm vườn là lực lượng quan trọng để chuyển giao tiến bộ kỹ thuật đến bà con nông dân. Từ năm 2001, Hội Làm vườn tỉnh Tiền Giang và huyện Châu Thành đã kết hợp với Viện Nghiên cứu cây ăn quả miền Nam thực hiện thành công đề tài Chọn lọc, Phục tráng, Nâng cao chất lượng vườn cây vú sữa LRVK. Thành công này đã tạo sự an tâm, kích thích người trồng vú sữa mạnh dạn đầu tư mở rộng diện tích. Đến nay, cây sữa LRVK đã phủ khắp 13 xã phía Nam của huyện với tổng diện tích 2.232ha, sản lượng gần 30.000 tấn /năm. Trong đó 5 xã Bàn Long, Vĩnh Kim, Kim Sơn, Song Thuận và Phú Phong, 100% diện tích đều chuyên canh cây vú sữa. Các xã còn lại có diện tích từ 50% trở lên cũng đang trong kế hoạch trẻ hoá vườn vú sữa theo hướng chuyên canh. Tiền Giang cũng đã tiến hành đăng ký thương hiệu, xuất xứ hàng hoá cho cây vú sữa Lò Rèn.
Thị trường trái vú sữa hàng hoá nhiều năm nay tương đối ổn định nên vú sữa Lò Rèn thật sự là người bạn đồng hành giúp nhà vườn xoá nghèo và vươn lên khá - giàu. Vấn đề hiện nay là việc chú ý giữ vững phẩm chất trái ngon theo tiêu chuẩn xuất khẩu, đồng thời quy hoạch mở rộng vùng chuyên canh để đáp ứng nhu cầu thị trường. Do đó, HLV huyện tiếp tục kết hợp với Viện Nghiên cứu cây ăn quả miền Nam thực hiện chương trình thí điểm sản xuất vú sữa Lò Rèn theo hướng an toàn, chất lượng cao (GAP). Huyện cũng đã thành lập HTX vú sữa Lò Rèn với 112 xã viên để tạo cơ sở pháp lý đẩy mạnh xuất trái vú sữa đi các nước. Hiện HTX đã đăng ký tham gia hội chợ trong nước và quốc tế để khuyếch trương thương hiệu vú sữa Lò Rèn và tìm đối tác mở rộng xuất khẩu. Tỉnh cũng đã có dự án quy hoạch phát triển 3.000ha vú sữa LRVK theo hướng bền vững kết hợp với du lịch sinh thái, mở ra hướng phát triển mới cho loại trái ngon đặc sản của Châu Thành. Về phần mình, HLV huyện Châu Thành cũng sẽ đẩy mạnh việc chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, cùng các ngành chức năng đưa “vương quốc vú sữa” ngày càng phát triển.
