Đừng bỏ phí “của trời cho”

Thái độ “kỵ với ánh nắng mặt trời” quyết liệt như thế có hai lý do. Một là, sợ ánh nắng làm đen da, tức xâm phạm đến vẻ đẹp làn da mà theo quan điểm của đa số các chị là “trắng bóc thì mới tuyệt mỹ” (trong khi đối với phụ nữ da trắng thì ngược lại, “nước da rám nắng nâu giòn mới số dzách”). Hai là, số này ít thôi, sợ ánh nắng mặt trời có tia cực tím gây ung thư da. Hai lý do vừa nêu phần nào có sự đúng đắn để người ta hạn chế sự tiếp xúc trực tiếp ánh nắng gắt, đối với làn da của cơ thể. Ở nước ta, ánh sáng có hại nếu ta phơi nắng khi trời nắng gắt, từ 9 giờ sáng đến 3 giờ chiều. Thời gian còn lại, ánh nắng của sáng sớm, nhất là một hai giờ sau khi mặt trời mọc, sẽ đánh thức làn da một việc thần kỳ là biến “tiền vitamin D” thành vitamin D hiện nay được cho là có nhiều tác dụng mới rất tốt.

Vitamin D được xem là “vitamin trời cho” vì được tạo ra nhờ phơi nắng nhưng nhiều chị em phụ nữ đã khước từ “của trời cho” này do có sự lo sợ quá đáng về tác hại của ánh nắng mặt trời. Hiện trạng thiếu vitamin D ở ngay các nước nhiệt đới tràn ngập ánh nắng là điều đáng ngạc nhiên và lo ngại. Theo ước tính của các chuyên gia, 40 – 50% dân số trên thế giới thiếu vitamin D; nghiên cứu ở Thái Lan và Malaysia có khoảng 50% dân chúng thiếu vitamin D trời cho này; còn ở nước ta chưa có nghiên cứu đánh giá tình trạng thiếu nhưng có thể ước đoán tỷ lệ thiếu vitamin D trong dân số là 40%.

Thiếu vitamin D sẽ đưa đến bệnh còi xương ở trẻ em và bệnh nhuyễn xương ở người lớn. Từ khá lâu, người ta đã biết cách phòng và trị bệnh thiếu vitamin D. Vào năm 1865, BS. Armand Trousseau lần đầu tiên đề nghị dùng dầu gan cá và tiếp xúc với ánh nắng mặt trời để chống lại tình trạng thiếu vitamin D. Trước đó, đã có một nhà y học đưa ra ý kiến cho rằng có khả năng trị lành biểu hiện của thiếu vitamin D bằng cách phơi nắng, nhưng nhà y học này lại không bảo vệ được ý kiến của mình trước hai phản bác có tính công kích. Một là, lập luận cho rằng ở Ấn Độ và châu Phi có ánh nắng rất nhiều tại sao vẫn có trẻ bị còi xương (người đưa ra ý kiến này lúc đó không biết rằng các sắc tố melamin gây màu da đen của da làm giảm đi rất nhiều khả năng tổng hợp vitamin D và trẻ con da đen bị còi xương là vì thế). Hai là, lập luận cho rằng những người Eskimo sống ở vùng gần như không có mặt trời nhưng cộng đồng họ lại không có người bị còi xương (người đưa ra ý kiến không biết rằng người Eskimo ăn cá biển, đặc biệt ăn gan cá chứa nhiều vitamin D và cả vitamin A, vì thế người Eskimo không thể nào bị còi xương).

Hình chỉ mang tính minh hoạ

Vai trò chính của vitamin D là tạo xương bằng cách duy trì lượng canxi và phospho có sẵn trong cơ thể để hóa xương. Nếu thiếu vitamin D, sẽ thiếu chất khoáng cho xương và răng đưa đến còi xương, nhuyễn xương, loãng xương. Ngày nay, người ta còn phát hiện thêm một số tác dụng mới của vitamin D. Đó là tăng cường hệ miễn dịch, giúp nâng cao sức đề kháng của cơ thể chống lại các bệnh nhiễm trùng, đặc biệt là biệt hóa bạch cầu thành những tế bào có sức chiến đấu cao tiêu diệt mầm bệnh. Gần đây, một số nghiên cứu khoa học ghi nhận tình trạng thiếu vitamin D làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư, mắc bệnh tim mạch, bệnh đái tháo đường…

Chính vì những lý lẽ trên, mong mọi người, nhất là chị em phụ nữ hiểu được vai trò của vitamin D, đừng bỏ phí “của trời cho” quý giá này vì chính nó giúp ta sống khỏe hơn.