Dinh dưỡng bà mẹ và trẻ em Việt Nam
* 90% trẻ bị SDD thấp còi trên thế giới tập trung ở 36 nước trong đó có Việt Nam .
* Trong khi Việt Nam đã đạt được nhiều tiến bộ trong hạ thấp tỷ lệ SDD thấp cân (giảm được 1/3 trong thập kỷ qua) SDD thấp còi vẫn còn chiếm 1/3 tổng số trẻ em Việt Nam, đặc biệt cao ở nông thôn và các dân tộc thiểu số.
* Các bệnh thiếu vi chất dinh dưỡng cơ bản – sắt, vitamin A, kẽm và iốt – vẫn còn tác động rất lớn đến tình trạng tử vong và sống còn, đến tăng trưởng và phát triển nhận thức của trẻ em và bà mẹ.
Các nỗ lực giảm tỷ lệ SDD trẻ em, đặc biệt là thấp còi phải tập trung chăm sóc phụ nữ trước và trong suốt thời kỳ mang thai và trẻ em đến 2 tuổi – giai đoạn mà các tổn thương nghiêm trọng xảy ra không thể hồi phục được và các can thiệp dinh dưỡng có hiệu quả kinh tế cao nhất đối với sức khỏe trẻ em và công cuộc phát triển kinh tế xã hội của Việt Nam.
* Cải thiện dinh dưỡng cho nhân dân Việt Nam là hoàn toàn có thể làm được khi triển khai rộng rãi các chương trình can thiệp đã được chứng minh là có hiệu quả.
* Các chương trình can thiệp có hiệu quả ở Việt Nam cũng như trên thế giới gồm bổ sung vi chất dinh dưỡng cho phụ nữ tuổi sinh đẻ, đặc biệt là khi có thai, tẩy giun, giáo dục dưỡng về nuôi con bằng sữa mẹ và cho trẻ ăn bổ sung hợp lý từ 5-24 tháng tuổi và chuyển giao/hỗ trợ tiền mặt có điều kiện. Tập trung ưu tiên và phối hợp tốt là cần thiết để triển khai rộng rãi và tới được đúng các đối tượng thật sự cần can thiệp.
Các can thiệp khuyến khích nuôi con bằng sữa mẹ, nuôi trẻ ăn bổ sung hợp lý, bổ sung vitamin A và kẽm có tiềm năng hiệu quả rất cao trong việc hạ thấp tỷ lệ tử vong và thiếu dinh dưỡng ở trẻ em.
* Nuôi con bằng sữa mẹ: Ở Việt Nam , tất cả mọi trẻ mới sinh ra cần được đặt nằm cạnh mẹ ngay để được cho bú sớm, chứ không cho uống nước hoặc bất cứ một loại dịch nào khác, cho đến 6 tháng tuổi. Chỉ có gần nửa số trẻ sơ sinh ở Việt Nam được bú mẹ sớm trong vòng 1 giờ đầu sau khi sinh và gần 1/5 trẻ em được bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu.
* Vitamin A. Bổ sung vitamin có thể mang lại nhiều lợi ích hơn cho trẻ em và bà mẹ. Hiện nay vitamin A mới được bổ sung cho trẻ từ 6-36 tháng tuổi, nhưng tại một số vùng thiếu vitamin A vẫn còn tiếp tục xảy ra cho trẻ em đến 5 tuổi. Mới chỉ có một nửa số trẻ em dưới 5 tuổi cần vitamin A nhận được vitamin A bổ sung và chỉ có 1/3 bà mẹ được bổ sung vitamin A ngay sau đẻ.
* Kẽm. Mọi trẻ em bị tiêu chảy đều cần phải được bổ sung ngay viên kẽm để giúp bệnh nhẹ đi và đề phòng các biến chứng và hậu quả sau tiêu chảy. Hiện nay, việc sử dụng kẽm trong điều trị tiêu chảy ở trẻ em Việt Nam chưa được áp dụng.
Các can thiệp làm giảm thiếu máu do thiếu sắt và thiếu iốt là hết sức quan trọng cho sự sống còn và phát triển nhận thức của trẻ em, trong giáo dục và tiềm năng phát triển kinh tế trong tương lai.
* Sắt. Tất cả phụ nữ có thai cần được bổ sung viên sắt folic để đề phòng thiếu máu và cải thiện sức khỏe cho thai nhi và trẻ sơ sinh. Hiện nay mới chỉ có khoảng 60% phụ nữ mang thai uống viên sắt.
* Một chương trình bán viên sắt folic cho phụ nữ có thai để bổ sung hàng tuần đã giảm được tỷ lệ thiếu máu và cải thiện tình trạng sắt trong thời kỳ mang thai và cải thiện được cân nặng sơ sinh.
* Iốt (Iodine). Tất cả muối của Việt Nam cần phải được tăng cường iốt để đề phòng bướu cổ và các rối loạn do thiếu iốt. Việt Nam đã đạt được nhiều tiến bộ trong cuộc chiến phòng chống thiếu iốt, nhưng không được sao nhãng trong việc sử dụng muối trộn iốt.
