Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ sáu, 09/09/2005 15:15 (GMT+7)

Di chỉ hóa thạch thể hiện chu trình đa dạng sinh học

Richard Muller, Nhà Vật lý học làm việc cho Bộ phận Vật lý của Phòng thí nghiệm Berkeley và Khoa Vật lý của Đại học Califocnia cho biết, các nhà nghiên cứu đã nhận thấy một tín hiệu thực tế và rất rõ về việc lịch sử sự sống trên Trái đất đã được hình thành bởi chu trình 62 triệu năm, tuy nhiên không có một lý thuyết tiến hóa hiện thời nào đề cập đến điều này. Tín hiệu này thể hiện rất rõ trong đa dạng sinh học, và cũng có thể nhận thấy trong những sự tuyệt chủng và xuất hiện.

Muller và nghiên cứu sinh Rohde phát hiện thấy chu trình đa dạng của hóa thạch 62 triệu năm sau khi tạo lập trên máy tính phiên bản của cơ sở dữ liệu toàn diện do Jack Sepkoski, Nhà Cổ sinh học thuộc Đại học Chicago , tập hợp. Cơ sở dữ liệu với tên Khái quát về Giống của Động vật biển Hóa thạch, được công bố sau khi Sepkoski mất, là dữ liệu tham khảo đầy đủ nhất về nghiên cứu đa dạng sinh học và sự tuyệt chủng. Cơ sở dữ liệu bao gồm liên giới loài rõ nguồn trong nửa tỷ năm qua, trong quá trình đó sinh vật đa bào để lại nhiều hóa thạch trong đá; sử dụng các giống, là cấp trên loài trong phân loại sinh vật, vì sự phân loại giống hoàn chỉnh hơn và ít khi phải xét lại như sự phân loại loài; và chỉ bao gồm các hóa thạch ở biển vì các di chỉ này có tuổi lâu hơn và được bảo quản tốt hơn so với di chỉ hóa thạch trên đất liền.

Muller cho rằng có cơ chế vật lý thiên văn thúc đẩy trong chu trình 62 triệu năm. Theo Muller, các sao chổi có thể bị làm nhiễu quỹ đạo từ đám mây Oort khi đi qua Hệ Mặt trời theo chu kỳ xuyên qua các đám mây phân tử, các nhánh của ngân hà hoặc một cấu trúc nào đó có ảnh hưởng trọng lực mạnh. Tuy nhiên, không có bằng chứng, ngay cả khi giả định rằng có một cấu trúc như vậy tồn tại. Rohde lại cho rằng có động lực địa vật lý, có thể là sự phun trào mạnh của núi lửa được kích hoạt bởi sự bốc của các plume lên bề mặt Trái đất. Plume là sự phình lên của vật liệu nóng ở gần tâm của Trái đất, mà các nhà khoa học tin rằng có tiềm năng xảy ra theo chu kỳ. Theo Rohde, cứ 62 triệu năm Trái đất lại giải phóng ra một lượng nhiệt ở dạng hình thành plume và khi các plume này lên tới bề mặt chúng sẽ tạo ra một giai đoạn hiện tượng núi lửa tràn ngập. Hiện tượng núi lửa này chắc chắn có tiềm năng gây ra sự tuyệt chủng, tuy nhiên, hiện nay không đủ bằng chứng địa chất để biết các loại bazan ngập tràn hoặc plume đã tái diễn với tần số phù hợp không.

Trong khi kiểm tra các kết quả của mình, Muller và Rohde đã nhận thấy chu trình đa dạng của hóa thạch rõ nhất khi nghiên cứu các giống sống ngắn (các giống đã sống sót chưa đến 45 triệu năm). Họ cũng nhận thấy một số sinh vật tỏ ra miễn dịch với chu kỳ, trong khi một số khác lại đặc biệt mẫn cảm. Ví dụ, san hô, bọt biển, động vật chân khớp, lớp Bộ ba thùy theo chu kỳ này, nhưng cá, mực và ốc sên lại không theo chu kỳ. Nói chung, các giống sống lâu đa dạng và phổ biến hơn có cơ hội qua được chu kỳ 62 triệu năm tốt hơn.

Muller và Rohde cũng nhận thấy một chu trình đa dạng thứ hai, nhưng không rõ bằng, là chu trình 140 triệu năm. Theo Muller, chu trình 140 triệu năm cũng rõ, nhưng các nhà nghiên cứu chỉ nhận thấy có bốn sự dao động được ghi lại trong di chỉ 542 triệu năm của chúng ta. Điều này có nghĩa là một số cơ hội có thể chỉ là ngẫu nhiên, mà không phải được thúc đẩy bởi động lực bên ngoài. Theo Rohde, nếu điều này đúng, chu trình đa dạng hóa thạch 140 triệu năm có thể liên quan đến chu trình 140 triệu năm của Kỷ Băng hà. Cũng có thể chu trình đa dạng 140 triệu năm được thúc đẩy bởi sự đi qua các nhánh của dải Ngân hà.

                           Nguồn: Sciencedaily, 2005

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Sách, Tri thức và Khát vọng phát triển đất nước
Sách - Tri thức - Khát vọng phát triển đất nước là một trong những thông điệp của Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 2026. Việc đề cao mối quan hệ mật thiết giữa các giá trị này không chỉ là sự tiếp nối truyền thống hiếu học, mà còn xác lập vai trò quyết định của tri thức đối với sức mạnh tổng thể và sự phát triển bền vững của đất nước.
Hội nghị Đoàn Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ 17, khóa VIII: Thống nhất các nội dung chuẩn bị cho Đại hội IX
Chiều ngày 16/4, tại trụ sở Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam), Hội nghị Đoàn Chủ tịch Hội đồng Trung ương lần thứ 17, khóa VIII đã được tổ chức dưới sự chủ trì của đồng chí Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp Hội Việt Nam và đồng chí Phan Xuân Dũng, Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam.
Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ 2024-2029
Căn cứ số lượng, cơ cấu thành phần Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam được Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam khóa X thông qua và tổ chức bộ máy của Ủy ban MTTQ Việt Nam theo mô hình mới. Ngày 12/4/2026, Hội nghị Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã hiệp thương cử nhân sự tham gia Ủy ban, Đoàn Chủ tịch và giữ chức Phó Chủ tịch Uỷ ban TƯ MTTQ Việt Nam khóa X, nhiệm kỳ 2024-2029.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự Lễ khai mạc Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152
Chiều tối 15/4, giờ địa phương, đêm cùng ngày giờ Việt Nam, tại Istanbul, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã dự Lễ khai mạc Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152 (IPU - 152) với chủ đề “Nuôi dưỡng hy vọng, bảo đảm hòa bình và bảo vệ công lý cho các thế hệ tương lai”.
Ban Chỉ đạo Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp Hội Việt Nam lần thứ IX tổ chức phiên họp lần thứ nhất
Sáng ngày 16/4, Ban Chỉ đạo Đại hội đại biểu toàn quốc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) lần thứ IX, nhiệm kỳ 2026-2031 đã tổ chức phiên họp lần thứ nhất, đánh dấu bước khởi đầu chính thức cho công tác tổ chức Đại hội.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình
Sáng 15/4, sau Lễ đón cấp Nhà nước tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc) theo nghi thức cao nhất dành cho nguyên thủ quốc gia, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm đã hội đàm với Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Chủ tịch nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa Tập Cận Bình.
Dấu ấn Mặt trận trong thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp
Thực hiện sự lãnh đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, cấp ủy các cấp và các quy định về quyền và trách nhiệm của MTTQ VN, MTTQ VN các cấp đã chủ động, tích cực, sáng tạo, linh hoạt phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan đã tổ chức, triển khai thực hiện có hiệu quả công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 -2031, bảo đảm thời gian, đúng quy định của pháp luật.
Trung tâm SUDECOM khởi động dự án hỗ trợ thanh niên dân tộc thiểu số tại tỉnh Lào Cai
Ngày 7/4, tại tỉnh Lào Cai, Đoàn công tác của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tham dự Hội nghị triển khai dự án “Hỗ trợ cải thiện chất lượng cuộc sống và tạo việc làm cho thanh niên cộng đồng các dân tộc miền núi tại tỉnh Lào Cai” của Trung tâm Hỗ trợ phát triển bền vững cộng đồng các dân tộc miền núi (SUDECOM).
Lâm Đồng: Tìm giải pháp tiếp cận mới trong chăm sóc sức khỏe người trẻ
Sáng ngày 10/4, tại Trường Cao đẳng Bình Thuận, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp với Trường Cao đẳng Bình Thuận tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Tác động của nhịp thở có kiểm soát lên biến thiên nhịp tim (HRV) và nồng độ Cortisol huyết thanh ở người trẻ”.
Vĩnh Long: Hội thi Trần Đại Nghĩa là "người dẫn đường" cho phong trào khoa học công nghệ của tỉnh
Trong bối cảnh toàn quốc đang quyết tâm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Ban Tổ chức Hội thi Sáng tạo kỹ thuật (STKT) Trần Đại Nghĩa đã không ngừng đổi mới phương thức hoạt động, từ khâu tuyên truyền đến hỗ trợ tác giả, nhằm tạo ra một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo (ĐMST) ngay tại cơ sở.
Đắk Lắk: Hướng đi xanh từ thủy sản và vỏ dứa
Từ những phụ phẩm tưởng chừng phải bỏ đi trong ngành thủy hải sản và chế biến hàng thủy sản, có một giải pháp kỹ thuật đã mở ra hướng đi mới: sản xuất phân bón hữu cơ sinh học giàu đạm, góp phần phát triển nông nghiệp bền vững và giảm áp lực môi trường.