Đào tạo nhà quản trị doanh nghiệp
PV:Theo ông, khái niệm Nghề quản trị doanh nghiệp được hiểu như thế nào?
Ông Fredric William Swierczek:Tôi cho rằng, bản thân cụm từ Quản trị doanh nghiệp đã được “thiết kế” mang tính là một nghề, những người làm nghề này được gọi là nhà quản trị doanh nghiệp. Mỗi nghề nghiệp đều có những yêu cầu riêng về kỹ năng nghề nghiệp. Chính vì vậy, các dịch vụ đào tạo, đặc biệt với các nhà quản lý, về kỹ năng quản lý doanh nghiệp được hình thành. Để trở thành nhà quản lý chuyên nghiệp, họ phải được đào tạo rất tổng hợp để có kiến thức cơ bản ở các lĩnh vực như: quản lý nhân sự, marketing, tài chính, sản xuất…
Theo tôi, có 3 khuynh hướng trong đào tạo nhà quản trị doanh nghiệp: Khuynh hướng thứ nhất, theo sự phát triển của thế giới, là đào tạo những kiến thức quản lý chung. Khuynh hướng thứ hai tập trung vào những người trẻ tuổi, họ chưa am hiểu và chưa có nhiều kinh nghiệm về lĩnh vực chuyên môn của mình, và do đó, họ sẽ được đào tạo chuyên sâu về quản lý tài chính, marketing, nhân sự… Khuynh hướng thứ ba thuộc về những người đã đi làm nhưng không có điều kiện đi học. Họ có nhiều kinh nghiệm trong công việc và thấy cần thiết phải nâng cao các kỹ năng quản lý của mình, và họ thường tập trung nghiên cứu về kinh doanh quốc tế.
PV:Như vậy nhà quản trị doanh nghiệp là ai? Và công việc chính của họ là gì?
Ông Fredric William Swierczek:Nhà quản trị doanh nghiệp có 3 cấp. Ở mỗi cấp, nhà quản trị sẽ phải có những kỹ năng, năng lực và sự hiểu biết khác nhau:
Cấp thứ nhất - nhà quản lý cấp cao: Là tổng giám đốc, phó tổng giám đốc, giám đốc, chủ tịch HĐQT, hay là những người lãnh đạo doanh nghiệp. Công việc chính của họ là hoạch định chiến lược, đưa ra định hướng phát triển cho doanh nghiệp, duy trì mối quan hệ với Chính phủ… đảm bảo doanh nghiệp đi đúng hướng và đạt được mục tiêu đề ra. Kỹ năng quan trọng nhất đối với nhà quản trị cấp này là Kỹ năng vạch chiến lược.
Cấp thứ hai - nhà quản lý cấp trung: Là giám đốc các bộ phận như giám đốc marketing, giám đốc tài chính, giám đốc sản xuất… Ngoài việc quản lý bộ phận của mình, họ có trách nhiệm làm trung gian, gắn kết giữa lãnh đạo cấp cao và lãnh đạo cấp thấp. Các nhà quản trị này đòi hỏi phải có kỹ năng về con người, hay còn gọi là kỹ năng quản lý nhân sự, ví dụ như đưa ra chỉ tiêu cho nhân viên, ra quyết định, thiết lập các mối quan hệ giữa nhân viên với nhau và giữa nhân viên với nhà quản lý doanh nghiệp.
Cấp thứ ba - nhà quản lý cấp thấp: Là trưởng các bộ phận, tổ, nhóm, những người đi sâu vào chuyên môn và phải làm việc với khách hàng, với đối tác để đạt kết quả công việc theo mục tiêu đề ra. Với các nhà quản trị cấp thấp, kỹ năng chuyên môn được đặt lên hàng đầu, họ phải là những chuyên gia thực sự trong lĩnh vực của mình.
PV:Ông đánh giá như thế nào về thị trường Việt Nam trong lĩnh vực đào tạo về quản trị doanh nghiệp? AITCV đang và sẽ triển khai những chương trình đào tạo nào để cải thiện chất lượng quản trị doanh nghiệp?
Ông Fredric William Swierczek:Nếu nói về chương trình quản lý chung, thực sự thị trường Việt Nam hiện nay đã bão hòa, có quá nhiều chương trình đào tạo như vậy. Chúng tôi đã tìm hiểu và thấy rằng, có rất ít các chương trình đào tạo dành cho nhà quản lý cấp cao và cả đào tạo chuyên sâu. Đây cũng chính là những đối tượng mà các doanh nghiệp đang “săn tìm”.
Với AITCV, chúng tôi cung cấp các chương trình đào tạo dành cho nhà quản lý ở cả 3 cấp. Các chương trình ngắn hạn để phát triển nghề nghiệp, tập trung vào các lĩnh vực như Công nghệ cao, Kinh doanh và quản lý, Quản lý môi trường... Trong lĩnh vực kinh doanh và quản lý, AITCV cung cấp các chương trình về Quản lý văn phòng, Phát triển nguồn nhân lực, Quản lý dự án, Marketing và dịch vụ khách hàng... Với các khóa học dài hạn như đào tạo thạc sỹ, tiến sỹ, chúng tôi có các chương trình: Kỹ sư hệ thống công nghiệp, Công nghệ thông tin, Công nghệ môi trường và quản lý môi trường, Quản trị kinh doanh quốc tế dành cho doanh nhân (IEMBA)... Nắm bắt được tình hình thực tế ở Việt Nam là nhiều nhà quản lý rất giỏi chuyên môn nhưng yếu về kỹ năng lãnh đạo hoặc ngược lại, các chương trình học của AITCV được thiết kế sao cho có sự kết hợp hài hòa giữa đào tạo chuyên sâu (về marketing, tài chính, sản xuất, thương mại...) và đào tạo kỹ năng lãnh đạo.
PV:Tiếp xúc với các học viên Việt Nam , ông có ấn tượng gì về họ?
Ông Fredric William Swierczek:Lần đầu tiên tôi đến Việt Nam năm 1991, đã tham gia phỏng vấn rất nhiều học viên ở các chương trình khác nhau. Điều mà tôi ấn tượng nhất ở các học viên Việt Nam là phần đông họ ham muốn học tập và đạt được kết quả tốt nhất từ việc học của mình. Đặc biệt, họ ứng dụng rất nhanh và thành công những điều họ học ở trên lớp vào thực tế công việc.
Tuy nhiên, có một điều tôi cảm thấy chưa hài lòng là họ thiếu sự chủ động trong học tập, trong việc đề xuất các vấn đề cần phải nghiên cứu. Học viên Việt Nam học rất chăm, nhưng mới chỉ tập trung ghi chép những gì được học, được nghe giảng, họ ít đặt câu hỏi với giảng viên lắm. Chẳng hạn trong bài giảng, khi chúng tôi đưa ra các ví dụ về Bắc Mỹ, không ai thắc mắc là: Trường hợp này ở doanh nghiệp Việt Nam như thế nào và phải giải quyết ra sao?...
PV:Theo ông, điểm yếu của các nhà quản trị doanh nghiệp Việt Nam là gì?
Ông Fredric William Swierczek:Họ chưa hòa nhập nhiều đối với thế giới mà mới chỉ tập trung ở thị trường trong nước. Nhiều doanh nghiệp Việt Nam chỉ chú trọng đến công việc cụ thể, làm ngành nào thì tập trung ngành đấy, không đi sâu mở rộng vào lĩnh vực khác và cũng ít tìm hiểu xem thế giới như thế nào, hoạt động của mình như vậy liệu có phát triển kịp với thị trường thế giới hay không?...
Một điểm nữa tôi muốn nói đến là "kỹ năng” hiểu và thỏa mãn khách hàng. Khách hàng ở đây có nhiều loại, bao hàm cả cộng đồng, chính phủ, đối tác, những người cung cấp dịch vụ cho doanh nghiệp, và cả khách hàng bên trong doanh nghiệp - các nhân viên. Các bạn đừng quên rằng thỏa mãn khách hàng không chỉ một lần, mà phải làm cho họ quay lại và luôn nhớ đến doanh nghiệp của bạn.
PV:Ông có so sánh gì về học viên của Việt Nam và học viên của AIT ở các quốc gia châu Á khác?
Ông Fredric William Swierczek:AITCV có 2 chương trình đào tạo quản trị kinh doanh dành cho các nhà quản lý ở Việt Namvà Bangkok . Họ đều đến từ các doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp nhà nước, công ty liên doanh… Nhưng ở Bangkok , các học viên có rất nhiều quốc tịch khác nhau như Thái Lan, Ấn Độ, Pháp, Đức… Điểm khác biệt giữa các học viên ở Bangkokvà học viên Việt Nam là họ có điều kiện tiếp xúc với thị trường quốc tế nhiều hơn và có nhiều kinh nghiệm giao thương quốc tế hơn. Các học viên ở Bangkok có cách tiếp cận vấn đề từ công việc và lấy học tập để phục vụ công việc, họ thích tìm hiểu những cái mới và có tính sáng tạo. Ngược lại, học viên Việt Nam thường học trước rồi áp dụng cho công việc sau, và họ thích học cách giải quyết các vấn đề.
PV:Khi nói đến các học viên thành đạt của AITCV, ông nghĩ đến ai đầu tiên?
Ông Fredric William Swierczek:Học viên của AITCV có rất nhiều nhà quản trị doanh nghiệp giỏi, thành đạt và nổi tiếng, một trong số những người tôi có ấn tượng nhất là ông Phạm Lê Thanh - Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực VN. Tôi còn nhớ buổi phỏng vấn ông ấy cho chương trình thạc sỹ quản trị kinh doanh dành cho các nhà quản lý năm 2000, ông ấy khiến tôi hình dung về một nhà quản lý rất ham muốn học tập, ham muốn phát triển những kỹ năng và phát triển sự hiểu biết về kinh doanh quốc tế. Ông Thanh là một người có khiếu hài hước, tôi rất thích tính cách này của ông, nó có thể giúp ông cân bằng được cuộc sống và công việc.
Người thứ hai đến từ khối doanh nghiệp tư nhân là anh Phạm Đình Đoàn - Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty CP Tập đoàn Phú Thái. Là một người rất thông minh, Đoàn đã áp dụng thành công tất cả những gì anh ấy được học vào công việc của mình, thậm chí trong quá trình ứng dụng ấy, anh còn làm được nhiều hơn. Gần đây, tôi có phỏng vấn anh Đoàn để tham gia chương trình tiến sỹ quản trị kinh doanh và tôi rất xúc động khi anh bày tỏ động cơ học tập của mình là xuất phát từ nguyện vọng cống hiến cho cộng đồng, từ nhận thức về trách nhiệm của doanh nghiệp đối với toàn xã hội. Tôi mong rằng, tất cả các doanh nghiệp, các nhà quản trị doanh nghiệp Việt Nam cũng đều có chung một tâm niệm vì cộng đồng như vậy.
PV:Xin cảm ơn ông.
