Cây rum
Cây rum có tên khác là hồng hoa, hồng lam hoa, thảo hồng hoa, thuộc họ Cúc- Asteraceae. Đó là một cây nhỏ, sống hằng năm, cao 0,6-1m, có thể đến 1,5m. Thân nhẵn, có vạch dọc, phân cành ở ngọn. Lá mọc so le, không cuống, hình bầu dục hoặc trứng thuôn, dài 4-9cm, rộng 1-3cm. Gốc lá tròn, đầu nhọn, mép khía răng không đều dạng gai nhọn sắc. Hai mặt cùng màu lục sẫm, gân giữa lồi rõ ở mặt sau.
Cụm hoa mọc thành đầu ở ngọn thân. Hoa màu đỏ cam đính trên đế hoa dẹt (xem ảnh). Quả hình trứng, ở đỉnh có 4 cạnh lồi. Mùa hoa: tháng 6-8; mùa quả: tháng 9-10.
Công dụng và cách dùng
Hoa rum, bộ phận dùng duy nhất của cây được thu hái khi cánh hoa chuyển từ vàng sang đỏ, để nơi râm mát, thoáng gió hoặc phơi nắng nhẹ cho khô. Dược liệu có vị cay, tính ấm, có tác dụng thông kinh, tán ứ, sinh huyết, hoạt huyết chữa đau bụng kinh, ứ huyết sau đẻ, viêm tử cung, khí hư, viêm buồng trứng, viêm phổi, làm ra mồ hôi, đau dạ dày. Ngày dùng 3-8g dưới dạng thuốc sắc hay rượu ngâm. Dùng riêng hoặc phối hợp với các vị thuốc khác trong những trường hợp:
- Chữa kinh bế lâu ngày: Hoa rum (8g), tô mộc (8g), nghệ đen (8g). Tất cả thái nhỏ, sắc với 200ml nước còn 50ml, thêm ít rượu uống trong ngày.
- Chữa đại tiểu tiện không thông ở phụ nữ mới đẻ: Hoa rum (8g), hạt hướng dương (8g), hạt cau (8g), hoạt thạch (6g), tán nhỏ, uống với rượu lúc đói.
Chú ý: Phụ nữ có thai không được dùng hoa rum.
Nguồn: KH&ĐS Chuyên đề NTDTTS&MN Số 1 13/10/2006
