Cây guồi

Là loại dây lớn, quả to, rất nhiều cành, bám chặt vào thân cây khác. Đường kính dây có thể đến 7cm. Dây màu nâu, có những nốt sần sùi, bấm ra nhiều nhựa đục. Nhựa này có thể làm chất dán rất chắc nhưng khi khô thì giòn dễ vỡ.

Lá mọc đối, bìa lượn sóng, gân lá nổi rõ mặt trên màu lục đậm, mặt dưới nhạt hơn. Hoa thơm, màu vàng hoặc tím, mọc ở nách lá.

Quả hình trứng, dài khoảng 4cm, ngang khoảng 3cm, có nhiều quả lớn hơn. Quả khi chín màu vàng chứa 1 – 3 hạt. Quanh hạt có chất nhày vị chua ngọt ăn được. Chiến sĩ miền Đông ai cũng biết quả guồi.

Sau mỗi cơn sốt rét thường ăn quả guồi rất ngon miệng, là một cách bổ sung vitamin. Dây guồi là dây đặc hữu của rừng miền Đông Nam bộ và Campuchia. Dây mọc hoang trong rừng thưa.

Bộ phận dùng: dây, rễ.

Tính vị: hơi đắng, chát nhẹ, mát, không có độc.

Tác dụng: lợi thủy, giải nhiệt, thông nhũ, sinh tân, chỉ khát.

Công dụng: người dân thường dùng dây tươi hoặc rễ tươi mỗi ngày 300g, nấu với 2 lít nước, dùng uống cả ngày khi khát. Nước này có vị đắng nhẹ, chát nhẹ, dễ uống. Thường được dùng trong một số bệnh về phụ khoa: rối loạn kinh nguyệt, bạch đới, thống kinh. Phụ nữ sau khi sinh đẻ uống nước này để mau lại sức, thông sữa, trợ tiêu hóa.

Người mắc bệnh sốt rét uống nước này với tác dụng giải nhiệt, lại sức, trợ tiêu hóa. Thuốc ngâm rượu uống trong các trường hợp: nhược sức, gầy yếu, di tinh, ăn kém.

Dây guồi 300g, bạch truật 30g, thục địa 30g, kỷ tử 20g, đại táo 20g, cam thảo 10g. Ngâm 1 lít rượu, mỗi lần uống 30ml.