“Cá dữ” nuôi ở ao nhà
Để có được cá bố mẹ, nhóm nghiên cứu đã phải thu thập cá từ sông Lô Gâm (Tuyên Quang), hồ chứa thủy điện Hòa Bình về nuôi trong ao nước tĩnh tại Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản 1. Qua các kết quả nghiên cứu từ năm 2002 đến năm 2004 cho thấy cá lăng thích nghi tương đối tốt với môi trường nuôi ao, chúng sinh trưởng nhanh, tốc độ tăng trưởng trung bình đạt 58 – 142gr/tháng.
Tuy nhiên, để sản xuất giống nhân tạo cá lăng chấm là tương đối khó khăn, phức tạp. Trong đó, khâu nuôi vỗ thành thục cá bố mẹ để có sản phẩm sinh dục có chất lượng tốt đóng vai trò hết sức quan trọng. Các tác giả đã tạo ra dòng chảy nhẹ nhân tạo trong ao nước tĩnh bằng cách lắp đặt 2 máy bơm đặt chéo 2 góc ao, bơm nước luân phiên trong giai đoạn nuôi vỗ thành thục. Ngoài ra, phải nuôi vỗ cá bố mẹ bằng thức ăn tươi sống, thiết kế phun mưa nhân tạo trong ao... Nuôi cá bằng thức ăn tươi sống.
Việc sinh sản của cá được tiến hành từ cuối tháng 4, khi nhiệt độ từ 26 – 30 độ C. Nhóm nghiên cứu sẽ dùng một số hóa chất để kích thích cá đực và cá cái. Mổ cá đực lấy tuyến sẹ, thu tinh cho trứng bằng phương pháp thụ tinh khô. Cá đực sau khi được khâu lại vết mổ có thể thả vào ao nuôi vỗ tiếp để sử dụng sau này. Sau đó, tiến hành ấp trứng nhân tạo để thu được cá con thành phẩm...
Ngoài ra, nhóm nghiên cứu đã “huấn luyện” cho cá hương và cá giống ăn được thức ăn viên nhân tạo. Từ đó, mở ra khả năng phát triển nuôi thương phẩm cá lăng chấm trên quy mô lớn. Thời điểm hiện tại, các tác giả lại tiếp tục thực hiện đề tài “Nghiên cứu công nghệ nuôi thương phẩm cá lăng chấm” trên quy mô 1,7ha. Tính đến nay, cá cho tăng trưởng tốt khi sử dụng thức ăn viên dạng công nghiệp kết hợp thức ăn tươi sống, đặc biệt trong điều kiện nuôi ao có nước cung cấp thường xuyên, nước sạch.
Kỹ sư Nguyễn Đức Tuân, chủ nhiệm đề tài này cho biết, hiện nay, loại cá này đã được xếp vào mức nguy cấp bậc 2 trong sách Đỏ Việt Nam... Bởi vậy, việc áp dụng công nghệ sản xuất giống nhân tạo cá lăng chấm không chỉ đưa thêm một đối tượng nuôi mới có giá trị kinh tế cao vào tập đoàn cá nuôi mà còn góp phần bảo tồn một loài động vật có nguy cơ tuyệt chủng.
Hiện nay, Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản 1 đang chuyển giao công nghệ cho Trung tâm giống thủy sản Hà Tây, Nam Định để loại cá này sớm có mặt trong ao nuôi của bà con.
Nguồn: KH&ĐS chuyên đề, số 6, 23/3/2007, tr 8
