Bón phân cho cam quýt
Kali là yếu tố cam lấy từ đất nhiều nhất. Vì vậy, bón kali có thể làm tăng năng suất cam 10-46%, hệ số lãi do bón phân cân đối cho cam có thể đạt đến 4,5-5,0. Cân đối giữa phân hữu cơ và phân vô cơ làm cho năng suất cam tăng 30-50%.
Cân đối đạm-kali, ngoài tác dụng làm tăng năng suất cam còn làm tăng chất lượng quả cam, như tăng hàm lượng đường và giảm lượng axit.
Camquýt là cây ăn quả lâu năm, cho nên hàng năm cần được bón phân và lượng phân thay đổi theo tuổi cây. Lượng phân bón được khuyến cáo cho cam như ở bảng 1.
Bảng 1: Lượng phân bón cho cam theo tuổi cây
Năm tuổi | N (g/cây) | P 2O 5(g/cây) | K 2O (g/cây) |
1-3 | 50-150 | 500-100 | 60 |
4-6 | 200-250 | 150-200 | 120 |
7-9 | 300-400 | 250-300 | 180 |
Trên 10 | 400-800 | 350-400 | 240 |
Ghi chú: Tài liệu của GS. Trần Thế Tục.
Cách bón như sau:
- Thời kỳ cây con: bón lân và kali một lần vào cuối mùa mưa, phân đạm chia thành 3-4 lần để bón hoặc hoà nước tưới gốc cây.
- Cây trên 3 tuổi và bắt đầu thu hoạch quả: Phân chia là 3 lần để bón: trước ra hoa, sau khi đậu quả và sau thu hoạch. Chia đều mỗi lần bón 1/3 lượng phân.
Phân K chia làm 2 lần để bón: bón ½ lượng K sau khi đậu quả và ½ lượng còn lại bón trước khi thu hoạch 1-2 tháng. Phân P: bón toàn bộ sau khi thu hoạch quả cùng với phân hữu cơ.
Dựa vào đặc điểm sinh lý và ra quả của cam quýt người ta có thể chia thời gian sinh trưởng của cây thành 2 thời kỳ để bón phân.
· Thời kỳ cam quýt được 7 tuổi: Thời kỳ này cây phát triển thân, cành là chính. Vào những năm cuối thời kỳ cây đã cho quả nhưng chỉ là những mùa quả đầu tiên, năng suất quả của cây tăng dần qua các năm. Ở thời kỳ này người ta đề nghị bón phân cho cam quýt với lượng như bảng 8.
Bảng 2: Bón phân cho cam quýt thời kỳ cây dưới 7 tuổi
Loại phân | 1-2 năm tuổi | 4-5 năm tuổi | 6-7 năm tuổi |
Phân chuồng (kg/cây) | 25-30 | 35-40 | 45-50 |
Vôi bột (kg/cây) | 0,5 | 0,7-0,8 | 1,0 |
N (g/ cây) | 80-150 | 200-250 | 300-400 |
P 2O 5(g/cây) | 100-150 | 150-200 | 250-300 |
K 2O (g/cây) | 100-150 | 150-250 | 300-400 |
· Thời kỳ cam cho quả ổn định (sau năm thứ 7). Ở thời kỳ này năng suất của cam đi dần vào ổn định. Những thay đổi vể năng suất chịu tác động chủ yếu của các yếu tố bên ngoài (khí hậu, sâu bệnh, kỹ thuật chăm bón, v.v…).
Ở thời kỳ này, lượng phân bón được thay đổi tuỳ thuộc vào năng suất của cam quýt. Lượng phân bón được khuyến nghị như ở bảng 3
Bảng 3: Bón phân theo sản lượng cam quýt
Loại phân và lượng phân | Năng suất trên 15 tấn/ha | Năng suất trên 8 tấn/ha |
N (kg/tấn quả) | 7-8 | 11-12 |
P 2O 5(kg/tấn quả) | 7-8 | 11-12 |
K 2O (kg/tấn quả) | 8-10 | 10-12 |
Nguồn: Nguyễn Văn Kế - ĐHNN TP Hồ Chí Minh
- Bón sau thu hoạch, bón phục sức cho cây, giúp cây phân hóa mầm hoa: bón vôi + toàn bộ phân chuồng + toàn bộ phân lân + 1/3 phân đạm + 1/3 phân kali.
- Bón trước trổ hoa 6 tuần: 1/3 lượng đạm + 1/3 lượng kali
- Bón lúc quả lớn bằng ngón tay cái: 1/3 lượng đạm + 1/3 lượng kali
Tuỳ theo đặc điểm đất đai ở từng vùng có thể tăng giảm lượng phân bón cho thích hợp. Thí dụ ở vùng đất đồng bằng Cửu Long có thể giảm bớt lượng kali.
Cần chia phân ra bón thành nhiều lần để chống rửa trôi mất phân. Khi bón nhớ đào hố hoặc cuốc rãnh nông luân phiên chung quanh tán cây.
Hàng năm nên bón bổ sung phân vi lượng cho cam quýt như Zn, Mg, Mn trong trường hợp bón ít phân chuồng.
Nhằm giảm hiện tượng rụng quả, cần dành 2/3 lượng phân để bón trước khi cây ra hoa. Thực hiện việc bón đón hoa kết hợp với phun phân bón là góp phần tích cực hạn chế rụng quả sau này.
Có thể thực hiện phân tích là để chuẩn đoán tình hình thiếu dinh dưỡng, kịp thời bón phân cho cam quýt. Người ta phân tích lá 4-7 tháng tuổi của cành nhỏ tận cùng không mang quả, nếu kết quả phân tích cho thấy N<2,2%; P<0,09%; K<0,7%; Mg<0,2%; Fe<25ppm; Mn<18ppm; Zn<18ppm; Cu<3,6ppm thì đó là tình trạng cây thiếu dinh dưỡng. Các trung tâm khuyến nông các chủ vườn có thể lấy lá đem phân tích ở các phòng thí nghiệm để kịp thời bón phân cho cây.
Nguồn: cuctrongtrot.gov.vn
