Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 24/03/2008 00:31 (GMT+7)

Bệnh tay chân miệng

Bệnh xảy ra nhiều vào tháng 9 đến tháng 12 và tháng 2 đến tháng 4. Chủ yếu xảy ra ở trẻ em dưới 10 tuổi, nhất là các bé ở lứa tuổi nhà trẻ.

Như tên gọi, triệu chứng điển hình của bệnh là bóng nước xuất hiện ở tay, chân và miệng.

Bóng nước ở bàn chân.

Sau thời gian ủ bệnh khoảng 3 đến 7 tháng, sốt là triệu chứng biểu hiện trước tiên, kế đó là chán ăn, mệt mỏi. Sau đó 1 - 2 ngày sẽ xuất hiện những nốt hồng ban đường kính vài milimét nổi trên nền da bình thường, ở vùng mông, gối, lòng bàn chân, lòng bàn tay, cẳng chân hoặc cánh tay; rồi trở thành bóng nước to khoảng đầu đũa, màu xám, đỏ, ấn không đau. Bóng nước cũng xuất hiện trong miệng, khi vỡ gây ra những vết loét trong miệng làm trẻ đau khi ăn. Đôi khi có kèm theo hạch ở cổ, dưới hàm; một số trẻ có kèm ho, sổ mũi, nôn ói, tiêu chảy.

Khi virus xâm nhập hệ thần kinh trung ương sẽ gây biến chứng viêm não, biểu hiện bằng các dấu hiệu như:

- Đột nhiên khó ngủ, quấy khóc liên tục, giật mình lúc đang thức hay lúc bắt đầu thiu thiu ngủ. Hay là trẻ hoảng hốt, nói lảm nhảm, run chi, co giật, sốt rất cao, nôn ói nhiều, da nổi bông, yếu chân tay, méo miệng…

Hay trẻ bị bội nhiễm: Các bóng nước có mủ, máu… thì cần nhanh chóng đưa trẻ đến bệnh viện để được điều trị kịp thời.

Phụ nữ có thai tiếp xúc với trẻ bị nhiễm bệnh cũng dễ bị phơi nhiễm, nhưng thường không phát bệnh hoặc bệnh nhẹ, về phía thai nhi: chưa có bằng chứng là nhiễm virus khi mang thai sẽ gây hậu quả sảy thai hay dị tật bẩm sinh.

Điều trị

Chưa có điều trị đặc hiệu đối với enterovirus 71 và các loại enterovirus nói chung. Chỉ điều trị triệu chứng: hạ sốt, giảm đau nhức do các vết loét gây ra, kết hợp tăng sức đề kháng cơ thể và theo dõi điều trị các biến chứng nếu có.

Để tránh nguy cơ bội nhiễm từ các bóng nước hay vết loét: phải giữ vệ sinh thân thể, súc miệng bằng nước muối pha loãng thường xuyên, trước và sau khi ăn. Tắm nước ấm hay lau rửa nhẹ nhàng, tránh làm vỡ bóng nước hay trầy xước da; thay quần áo sạch hàng ngày. Cắt ngắn móng tay, ở những bé 2 - 3 tuổi có thể cho mang bao tay để tránh gãi làm trầy xước da hay vỡ bóng nước.

Trường hợp không có biến chứng, có thể để trẻ nghỉ ngơi tại nhà, cho ăn thức ăn lỏng dễ tiêu, đầy đủ dưỡng chất, chia thành nhiều bữa; cho uống nhiều nước: nước đun sôi để nguội, nước trái cây tươi, nước súp…

Lưu ý:không bắt trẻ phải kiêng gió, kiêng ánh sáng, kiêng nước bằng cách nhốt trẻ trong phòng kín. Không chọc vỡ bóng nước, không đắp lá cây lên da vì sẽ gây nhiễm khuẩn.

Sau khi bị nhiễm bệnh sẽ có miễn dịch đặc hiệu đối với virus gây nhiễm, nhưng vẫn có thể bị nhiễm lần thứ hai với loại virus khác trong cùng nhóm enterovirus.

Bóng nước ở bàn chân.
Bóng nước ở lòng bàn tay.
Bóng nước ở lòng bàn tay.

Bệnh lây truyền từ người qua người

do tiếp xúc trực tiếp với nước mũi nước bọt, dịch mụn nước bị vỡ ra hay phân của bệnh nhi; phổ biến nhất là qua các giọt nước bọt bắn ra khi tiếp xúc trực tiếp, hay qua cầm nắm các vật dụng có dính nước bọt của bệnh nhi như đồ chơi, dụng cụ học tập, ly uống nước chung nhà trẻ …

Khả năng lây truyền bệnh cao nhất trong tuần lễ đầu kể từ khi nhiễm bệnh, tuy nhiên virus vẫn tiếp tục đào thải qua phân trong nhiều tuần sau đó.

Phòng bệnh

Hiện nay, enterovirus chưa có vắc xin ngừa nên cách phòng bệnh tốt nhất là giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinh thức phẩm. Môi trường lây bệnh nhanh nhất là các nhà trẻ, trường mầm non, nếu cách ly trẻ bệnh ngay trong những ngày đầu thì có thể làm giảm sự lây nhiễm, nhưng khó là virus có thể bài tiết ra ngoài từ trước khi xuất hiện triệu chứng. Khi đã xuất hiện bóng nước ở tay chân miệng thì cần cho trẻ nghỉ học để tránh phơi nhiễm cho trẻ khác.

Phải rửa tay thường xuyên:Trưóc và sau khi nấu ăn, chuẩn bị thức ăn và trước khi ăn. Sau khi đi tiêu, tiểu. Khi tay bẩn và đặc biệt làm vệ sinh cho trẻ. Cần rửa sạch bô và các dụng cụ, vật dụng, đồ chơi của trẻ có thể bị nhiễm virus bằng nước và xà phòng rồi khử trùng bằng dung dịch chứa chlor như chloramin B 5%. Trong thời gian trẻ bệnh, nên tránh ôm, hôn trẻ, tránh dùng chung thức ăn, chén bát với trẻ. Nếu dịch xảy ra tại nhà trẻ: phải vệ sinh môi trường (rửa và khử trùng các vật dụng và phòng ốc).

Cách rửa tay đúng:

- Rửa qua với nước sạch để làm ướt tay, sau đó dùng xà phòng thoa đều khắp hai bàn tay.

- Cọ xát hai bàn tay vào nhau, cả hai bên và chú ý các kẽ ngón tay, móng tay.

- Thao tác kì cọ này phải kéo dài 20 giây, xà phòng sẽ giúp diệt trừ hay loại bỏ mầm bệnh bám trên tay.

- Rửa trôi xà phòng bằng nước sạch và lau bằng khăn sạch hay sấy khô.

Làm vệ sinh phòng ốc, các dụng cụ, đồ chơi của bé:

- Phải mang găng tay cao su khi dọn phân, chất nôn của bé, nhất là khi tay có vết đứt.

- Lau các bề mặt (mặt bàn ghế, sàn nhà) bằng xà phòng và nước.

- Sau đó dùng dung dịch chloramin B 5% lau khắp các bề mặt đó và giữ trong vài phút để giúp hoá chất khử trùng tiếp xúc với mầm bệnh lâu hơn.

- Lau lại bằng khăn giấy hay khăn vải, nếu dùng khăn vải thì giặt khăn sau khi lau.

- Để các dụng cụ và hoá chất khử trùng xa tầm tay và tầm mắt trẻ em.

- Rửa tay sau khi làm vệ sinh dụng cụ, dù bạn có mang găng tay.

Nguồn: Thuốc và sức khoẻ, 343, 1/ 11/2007, tr 26.

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Liên hiệp Hội Việt Nam chủ trì tổ chức họp các đoàn dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI
Căn cứ Thông tri số 10/TT-MTTQ-UB của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về việc triệu tập đại biểu dự Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, với vai trò là Trưởng các Đoàn của tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức Liên hiệp, Liên hiệp Hội Việt Nam đã chủ trì tổ chức họp các đoàn để triển khai thực hiện thông tri của MTTQ Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Philippines
Nhận lời mời của Tổng thống nước Cộng hòa Philippines Ferdinand Romualdez Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026, ngày 7/5, Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam lên đường tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 đến 8/5/2026.
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam: Điểm tựa khoa học công nghệ gắn với chuyển đổi số quốc gia
Hội Vô tuyến - Điện tử Việt Nam với gần 40 năm phát triển đang thể hiện rõ vai trò tổ tổ chức xã hội - nghề nghiệp uy tín trong lĩnh vực vô tuyến, điện tử, viễn thông, công nghệ thông tin đồng thời đóng góp thực chất vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia theo tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Đầu tư khoa học công nghệ giải quyết điểm nghẽn của ngành Thủy sản Việt Nam
Phát biểu tại Hội nghị khoa học công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến đã nhấn mạnh sự cần thiết của đổi mới sáng tạo khoa học công nghệ trong giải quyết điểm nghẽn về logistics, môi trường, nâng cao sức cạnh tranh của ngành Thủy sản trong nước.
Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng nhận danh hiệu Giáo sư danh dự Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga
Sáng 30/4/2026, tại Trường Đại học Năng lượng Moskva, Liên bang Nga (MPEI), TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch VUSTA đã vinh dự đón nhận danh hiệu Giáo sư danh dự của MPEI. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng là công dân đầu tiên của Việt Nam được trao tặng danh hiệu Giáo sư tại MPEI, đứng trong bảng danh dự cùng với các nhà khoa học nổi tiếng trên thế giới.
51 năm thống nhất đất nước: Khơi thông nguồn lực tri thức trong kỷ nguyên mới
Thông tấn xã Việt Nam giới thiệu bài phỏng vấn với Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) về vai trò của lực lượng trí thức và những giải pháp đột phá để hiện thực hóa khát vọng hùng cường vào năm 2030 và 2045.