Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ ba, 12/12/2006 17:56 (GMT+7)

Án mạng, ruồi & nhà khoa học: Lời buộc tội từ thế giới côn trùng

Những cái bẫy vô tình

Dòi trên một túi đựng tử thi. Phía dưới là hình ấu trùng của một số loài ruồi và bọ cánh cứng
Dòi trên một túi đựng tử thi. Phía dưới là hình ấu trùng của một số loài ruồi và bọ cánh cứng
Nhiều khi, kinh nghiệm của nhà khoa học và sự hỗ trợ của các thiết bị phân tích hiện đại cũng trở thành vô nghĩa chỉ vì một cái bẫy tình cờ. Xác một người lang thang được tìm thấy trong mộtga tàu điện ngầm. Lũ dòi trên tử thi cho biết người này đã chết khoảng 10 ngày. Tuy nhiên, các nhân chứng lại cho biết lần cuối cùng họ nhìn thấy ông ta còn sống là trước đó 1 tuần. Nguyên nhân củasự chênh lệch quá lớn giữa 2 kết quả điều tra này đã thật sự gây bất ngờ: lũ dòi đã có mặt trên cơ thể người đàn ông từ trước khi ông ta chết! Người này bị một số vết mụn rộp. Lũ ruồi đã đẻ trứng vàocác vết thương và lứa dòi đầu tiên nở ra chỉ trong vòng nửa giờ. Khi đó, người lang thang tội nghiệp vẫn còn sống. Và sai lầm tất yếu đã xảy ra khi người ta dựa vào mức độ trưởng thành của ruồi vàdòi để xác định thời điểm cái chết.

Trong nhiều trường hợp khác, côn trùng có thể làm lạc hướng điều tra vì những tổn thương mà chúng gây ra khi tấn công tử thi. Một trong những vụ điển hình là xác một bé sơ sinh được tìm thấy với những vết loét khủng khiếp trong miệng khiến các điều tra viên nghi ngờ rằng đã có người cho giết hại bé bằng cách cho uống axit sulfuaric. Nhưng trên thực tế, đó chỉ là những vết thương do gián gây ra khi chúng tấn công cái xác. Trong một trường hợp khác, người ta tìm thấy xác một phụ nữ khoả thân dưới một cây cầu ở phía Nam bang Indiana (Mỹ). Một vụ xâm hại tình dục và thủ tiêu nhân chứng là giả thuyết đầu tiên được nghĩ đến. Nhưng kết quả pháp y lại không cho thấy dấu hiệu bị xâm hại. Điều bí ẩn cuối cùng đã được lý giải: một số loài dòi bọ khi tấn công tử thi đã ngốn sạch quần áo nạn nhân. Chúng hoàn thành việc này một cách hoàn hảo đến mức ai cũng nghĩ đó là do bàn tay của con người.

Côn trùng biết nhiều hơn chúng ta tưởng

Vi khuẩn tìm thấy ở một nhộng ruồi cho thấy nguyên nhân tử vong là một căn bệnh nhiễm khuẩn.
Vi khuẩn tìm thấy ở một nhộng ruồi cho thấy nguyên nhân tử vong là một căn bệnh nhiễm khuẩn.
Không chỉ cho biết thời điểm, trong nhiều trường hợp, côn trùng còn có thể cung cấp những thông tin quý giá về địa điểm và nguyên nhân tử vong. Tháng 6/1966, một tử thi nam giới được tìm thấyở vùng biển gần đảo Oland (Thuỵ Điển). Người ta lấy được từ sọ nạn nhân một số ấu trùng ruồi Coelopa frigida. Điều lạ là loài ruồi này vốn chỉ sống trong đất liền và không thể di chuyển từ đó ra tậnvị trí của tử thi . Qua xem xét, người ta thấy tử thi được tìm thấy trong một dòng hải lưu có đoạn đi sát vào bờ. Trong thời gian nghi ngờ xảy ra cái chết, vùng bờ biển này không xảy ra vụ mất tíchnào, nhưng đã từng có sự xuất hiện của một con tàu mang quốc tịch Phần Lan. Như vậy, nhiều khả năng nạn nhân là một thuỷ thủ trên tàu, chết ở gần bờ, sau đó xác bị cuốn trôi ra ngoài khơi. Cuộc điềutra đã chứng minh nhận định này là chính xác.

Côn trùng hấp thu gần như tất cả những gì mà nạn nhân hấp thu. Nếu một người chết vì các bệnh nhiễm khuẩn, côn trùng trên tử thi họ cũng mang loại vi khuẩn gây bệnh. Còn trong các trường hợp nạn nhân bị đầu độc bằng dược phẩm hoặc các chất độc như thạch tín và thuỷ ngân, một số ấu trùng sẽ hấp thụ các chất này và tích lũy chúng trong cơ thể. Thậm chí trong các vỏ kén nhộng cũng có dấu vết độc tố. Điều tương tự cũng xảy ra nếu nạn nhân sử dụng heroin hoặc cocaine trước khi chết. Nghiên cứu và tìm ra quy luật hấp thụ và thải loại các chất này ở côn trùng, người ta có thể biết được lượng heroin hoặc cocaine mà nạn nhân đã dùng. Trên thực tế, một số loài ấu trùng phát triển nhanh hơn dưới tác động của cocaine. Đây là bằng chứng rất quan trọng cho thấy nguyên nhân của cái chết có phải do đầu độc hay sử dụng ma tuý quá liều hay không. Tại Mỹ, ứng dụng này đã được đưa vào hệ thống các biện pháp điều tra chính thức từ những năm 1970. Một trong số những vụ đầu tiên là tử thi một phụ nữ được tìm thấy khi chỉ còn là một bộ xương. Trong cơ thể những con ruồi ở hiện trường, người ta thấy có dấu vết một loại thuốc ngủ. Một dược sĩ trong vùng cho biết trước đây, người phụ nữ này đã vài lần mua đúng loại thuốc ngủ đó ở cửa hiệu của ông. Đến đây, cơ quan điều tra có thể tạm thời kết luận đây là một vụ tự tử bằng thuốc ngủ.

Nhờ những bằng chứng từ thế giới côn trùng, nhiều án mạng đã được đưa ra ánh sáng. Tội ác có thể bị tố cáo từ những điều nhỏ nhất mà những kẻ gây án không bao giờ ngờ đến.

Nguồn: KH&ĐS Số 36 Thứ Sáu 5/5/2006

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Phát huy vai trò nòng cốt của trí thức KH&CN tỉnh Cà Mau
Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031 tổ chức thành công thực sự đã mở ra một không gian mới để hội tụ sức mạnh, tâm huyết và trí tuệ của đội ngũ trí thức tỉnh nhà, định hình con đường kiến tạo và phát triển trong kỷ nguyên mới của đất nước.
Công bố Quyết định bổ nhiệm Giám đốc, Tổng biên tập Nhà xuất bản Tri thức
Ngày 28/4, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) tổ chức Hội nghị Công bố quyết định về công tác cán bộ. Tại hội nghị, TSKH. Phan Xuân Dũng, Chủ tịch VUSTA đã trao Quyết định bổ nhiệm bà Bùi Thị Thu Hằng, Phó Giám đốc phụ trách, Phó Tổng biên tập NXB Tri thức giữ chức vụ Giám đốc, Tổng biên tập NXB Tri thức.
Đảng bộ Liên hiệp Hội Việt Nam tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ - Ban Chấp hành tháng 4/2026
Ngày 28/4, tại Hà Nội, Đảng bộ Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (LHHVN) tổ chức Hội nghị Ban Thường vụ - Ban Chấp hành nhằm đánh giá kết quả công tác, đồng thời triển khai các nhiệm vụ trọng tâm, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác xây dựng Đảng và chuẩn bị cho Đại hội LHHVN nhiệm kỳ mới.
Nâng tầm sức mạnh văn hóa vùng Đất Tổ - Động lực quan trọng cho phát triển bền vững
Phát triển văn hóa và con người là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển nhanh bền vững. Quan điểm đó tiếp tục được khẳng định mạnh mẽ trong Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị. Nghị quyết nhấn mạnh văn hóa phải thấm sâu vào đời sống xã hội, gắn kết hài hòa với chính trị, kinh tế, môi trường, quốc phòng, an ninh, đối ngoại; thực sự trở thành sức mạnh mềm của quốc gia.
Chủ tịch Phan Xuân Dũng dự Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I
Ngày 23/4, Đại hội đại biểu Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cà Mau lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp. Chủ tịch VUSTA Phan Xuân Dũng chúc mừng, đánh giá cao những nỗ lực rất lớn của Liên hiệp Hội tỉnh, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh TVPB, ĐMST&CĐS, lan tỏa tri thức KH&CN, phục vụ trực tiếp đời sống người dân địa phương.
Tuyên Quang: Thúc đẩy năng lực triển khai năng lực hoạt động KHCN, ĐMST và CĐS trong sinh viên
Ngày 21/4, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (KH&KT) tỉnh Tuyên Quang phối hợp với Trường Cao đẳng Tuyên Quang tổ chức Hội thảo tập huấn, phổ biến kiến thức “Thúc đẩy năng lực triển khai hoạt động khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong sinh viên” bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến.