Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ ba, 12/12/2006 17:56 (GMT+7)

Án mạng, ruồi & nhà khoa học: Lời buộc tội từ thế giới côn trùng

Những cái bẫy vô tình

Dòi trên một túi đựng tử thi. Phía dưới là hình ấu trùng của một số loài ruồi và bọ cánh cứng
Dòi trên một túi đựng tử thi. Phía dưới là hình ấu trùng của một số loài ruồi và bọ cánh cứng
Nhiều khi, kinh nghiệm của nhà khoa học và sự hỗ trợ của các thiết bị phân tích hiện đại cũng trở thành vô nghĩa chỉ vì một cái bẫy tình cờ. Xác một người lang thang được tìm thấy trong mộtga tàu điện ngầm. Lũ dòi trên tử thi cho biết người này đã chết khoảng 10 ngày. Tuy nhiên, các nhân chứng lại cho biết lần cuối cùng họ nhìn thấy ông ta còn sống là trước đó 1 tuần. Nguyên nhân củasự chênh lệch quá lớn giữa 2 kết quả điều tra này đã thật sự gây bất ngờ: lũ dòi đã có mặt trên cơ thể người đàn ông từ trước khi ông ta chết! Người này bị một số vết mụn rộp. Lũ ruồi đã đẻ trứng vàocác vết thương và lứa dòi đầu tiên nở ra chỉ trong vòng nửa giờ. Khi đó, người lang thang tội nghiệp vẫn còn sống. Và sai lầm tất yếu đã xảy ra khi người ta dựa vào mức độ trưởng thành của ruồi vàdòi để xác định thời điểm cái chết.

Trong nhiều trường hợp khác, côn trùng có thể làm lạc hướng điều tra vì những tổn thương mà chúng gây ra khi tấn công tử thi. Một trong những vụ điển hình là xác một bé sơ sinh được tìm thấy với những vết loét khủng khiếp trong miệng khiến các điều tra viên nghi ngờ rằng đã có người cho giết hại bé bằng cách cho uống axit sulfuaric. Nhưng trên thực tế, đó chỉ là những vết thương do gián gây ra khi chúng tấn công cái xác. Trong một trường hợp khác, người ta tìm thấy xác một phụ nữ khoả thân dưới một cây cầu ở phía Nam bang Indiana (Mỹ). Một vụ xâm hại tình dục và thủ tiêu nhân chứng là giả thuyết đầu tiên được nghĩ đến. Nhưng kết quả pháp y lại không cho thấy dấu hiệu bị xâm hại. Điều bí ẩn cuối cùng đã được lý giải: một số loài dòi bọ khi tấn công tử thi đã ngốn sạch quần áo nạn nhân. Chúng hoàn thành việc này một cách hoàn hảo đến mức ai cũng nghĩ đó là do bàn tay của con người.

Côn trùng biết nhiều hơn chúng ta tưởng

Vi khuẩn tìm thấy ở một nhộng ruồi cho thấy nguyên nhân tử vong là một căn bệnh nhiễm khuẩn.
Vi khuẩn tìm thấy ở một nhộng ruồi cho thấy nguyên nhân tử vong là một căn bệnh nhiễm khuẩn.
Không chỉ cho biết thời điểm, trong nhiều trường hợp, côn trùng còn có thể cung cấp những thông tin quý giá về địa điểm và nguyên nhân tử vong. Tháng 6/1966, một tử thi nam giới được tìm thấyở vùng biển gần đảo Oland (Thuỵ Điển). Người ta lấy được từ sọ nạn nhân một số ấu trùng ruồi Coelopa frigida. Điều lạ là loài ruồi này vốn chỉ sống trong đất liền và không thể di chuyển từ đó ra tậnvị trí của tử thi . Qua xem xét, người ta thấy tử thi được tìm thấy trong một dòng hải lưu có đoạn đi sát vào bờ. Trong thời gian nghi ngờ xảy ra cái chết, vùng bờ biển này không xảy ra vụ mất tíchnào, nhưng đã từng có sự xuất hiện của một con tàu mang quốc tịch Phần Lan. Như vậy, nhiều khả năng nạn nhân là một thuỷ thủ trên tàu, chết ở gần bờ, sau đó xác bị cuốn trôi ra ngoài khơi. Cuộc điềutra đã chứng minh nhận định này là chính xác.

Côn trùng hấp thu gần như tất cả những gì mà nạn nhân hấp thu. Nếu một người chết vì các bệnh nhiễm khuẩn, côn trùng trên tử thi họ cũng mang loại vi khuẩn gây bệnh. Còn trong các trường hợp nạn nhân bị đầu độc bằng dược phẩm hoặc các chất độc như thạch tín và thuỷ ngân, một số ấu trùng sẽ hấp thụ các chất này và tích lũy chúng trong cơ thể. Thậm chí trong các vỏ kén nhộng cũng có dấu vết độc tố. Điều tương tự cũng xảy ra nếu nạn nhân sử dụng heroin hoặc cocaine trước khi chết. Nghiên cứu và tìm ra quy luật hấp thụ và thải loại các chất này ở côn trùng, người ta có thể biết được lượng heroin hoặc cocaine mà nạn nhân đã dùng. Trên thực tế, một số loài ấu trùng phát triển nhanh hơn dưới tác động của cocaine. Đây là bằng chứng rất quan trọng cho thấy nguyên nhân của cái chết có phải do đầu độc hay sử dụng ma tuý quá liều hay không. Tại Mỹ, ứng dụng này đã được đưa vào hệ thống các biện pháp điều tra chính thức từ những năm 1970. Một trong số những vụ đầu tiên là tử thi một phụ nữ được tìm thấy khi chỉ còn là một bộ xương. Trong cơ thể những con ruồi ở hiện trường, người ta thấy có dấu vết một loại thuốc ngủ. Một dược sĩ trong vùng cho biết trước đây, người phụ nữ này đã vài lần mua đúng loại thuốc ngủ đó ở cửa hiệu của ông. Đến đây, cơ quan điều tra có thể tạm thời kết luận đây là một vụ tự tử bằng thuốc ngủ.

Nhờ những bằng chứng từ thế giới côn trùng, nhiều án mạng đã được đưa ra ánh sáng. Tội ác có thể bị tố cáo từ những điều nhỏ nhất mà những kẻ gây án không bao giờ ngờ đến.

Nguồn: KH&ĐS Số 36 Thứ Sáu 5/5/2006

Xem Thêm

Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.
Ứng dụng công nghệ số toàn diện là nhiệm vụ trọng tâm của VUSTA giai đoạn tới
Ứng dụng công nghệ số toàn diện, xây dựng hệ sinh thái số là bước đi cấp thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và phát huy sức mạnh đội ngũ trí thức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA). Qua đó cho thấy, VUSTA không chỉ bắt kịp xu thế công nghệ mà còn chủ động kiến tạo những giá trị mới, khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức trong thời đại số.

Tin mới

Bí thư Châu Văn Minh dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ và tặng quà gia đình chính sách tại Quảng Trị
Nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026), ngày 13/7, GS.VS Châu Văn Minh, Bí thư Đảng ủy Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã dẫn đầu Đoàn công tác đến dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại tỉnh Quảng trị và thăm hỏi, tặng quà các gia đình chính sách, người có công với cách mạng có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Tạp chí Việt Nam Hội nhập đạt chuẩn Tạp chí khoa học năm 2026
Vừa qua, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Quyết định số 2244/QĐ-BKHCN và Quyết định 2823/QĐ-BKHCN để công bố danh mục tạp chí đạt tiêu chuẩn khoa học Việt Nam năm 2026. Sự kiện này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình chuẩn hóa hệ thống xuất bản học thuật nước nhà, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nghiên cứu, phản biện và các chuẩn mực công bố khoa học hiện đại.
Viện Chính sách, Pháp luật và Quản lý khẳng định vị thế là một tổ chức khoa học uy tín
Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, hoàn thiện thể chế phát triển và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, hoạt động nghiên cứu khoa học về chính sách, pháp luật và khoa học quản lý ngày càng giữ vai trò quan trọng trong việc cung cấp luận cứ khoa học phục vụ quá trình hoạch định chủ trương, chính sách, cũng như hoàn thiện hệ thống pháp luật.
Đắk Lắk: Mở ra không gian phát triển, nhiều tiềm năng cho đội ngũ trí thức khoa học
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và Phú Yên đã mở ra không gian phát triển mới với nhiều tiềm năng về kinh tế, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng, phát huy vai trò đội ngũ trí thức KH&CN là yêu cầu cấp thiết, tạo nền tảng cho sự phát triển nhanh, bền vững của tỉnh Đắk Lắk.
Nghị quyết 57/NQ-TW: Đột phá là đời sống của người dân được cải thiện rõ rệt hơn
Mọi hệ thống số, cơ sở dữ liệu và nền tảng số phải được thiết kế theo yêu cầu an toàn, an ninh ngay từ đầu; coi đào tạo kỹ năng số, năng lực đổi mới sáng tạo và ứng dụng AI là nhiệm vụ lâu dài. Khi những điều đó được thực hiện đồng bộ, Nghị quyết 57/NQ-TW sẽ tạo nền tảng quan trọng để Việt Nam bứt phá.
Thanh Hoá: Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026
Ngày 10/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Thanh Hóa (Liên hiệp hội) tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành mở rộng lần thứ VII, khoá VII, nhiệm kỳ 2024 - 2029; sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026.
Lâm Đồng: Kết nối sức mạnh - Khơi thông nguồn lực phát triển năng lượng tái tạo
Chiều ngày 09/7, tại Đà Lạt, Hiệp hội Điện gió và Mặt trời tỉnh Lâm Đồng (Hội thành viên Liên hiệp Hội) tổ chức Hội nghị thường niên năm 2026 nhằm đánh giá kết quả hoạt động năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, đồng thời đề ra phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm cho 6 tháng cuối năm.
Liên hiệp Hội tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Trị tăng cường trao đổi kinh nghiệm
Chiều ngày 09/7, Đoàn công tác Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (LHH) tỉnh Quảng Trị do Tiến sĩ Trần Văn Tuân – Chủ tịch Liên hiệp Hội làm Trưởng đoàn đã có buổi thăm, làm việc và trao đổi kinh nghiệm tại LHH tỉnh Hà Tĩnh. Tiếp và làm việc với đoàn có Tiến sĩ Bùi Khắc Bằng – Chủ tịch LHH tỉnh Hà Tĩnh cùng đại diện các ban chuyên môn.
Đắk Lắk: Liên hiệp hội sơ kết công tác 6 tháng đầu năm
Chiều ngày 09/7, Liên hiệp hội tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành (mở rộng) nhằm sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026; đồng thời cho ý kiến đối với các nội dung chuẩn bị Đại hội Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.