20 năm ngày thành lập Hội Làm vườn Hải Phòng (1986-2006): Lớn mạnh và vững vàng

Từ ô dinh dưỡng đến kinh tế trang trại, gia trại

Nhớ lại những năm đầu, ông Nguyễn Văn Sính, uỷ viên Ban chấp hành HLV xã Nhân Hoà (Vĩnh Bảo - Hải Phòng) trầm ngâm: “Đó là thời kỳ bao cấp, đủ ăn đã là khó, sao có thể tính đến chuyện làm giàu được. Ngay cả khi ấy tôi cũng không mấy tin tưởng vào mô hình ô dinh dưỡng mà Hội hướng dẫn”. Thế nhưng, chính những mảnh vườn nhỏ tận dụng từ diện tích đất quanh nhà, quanh ao lại giúp rất nhiều gia đình thoát khỏi tình trạng suy dinh dưỡng. Ô dinh dưỡng chính là bước đi thành công đầu tiên của HLV Hải Phòng. Từ những mô hình ban đầu, chỉ sau một thời gian ngắn, bữa ăn của mỗi gia đình đã được cải thiện rõ rệt, no về lượng, đủ về chất, cân đối về dinh dưỡng.

Tiếp theo phong trào VAC dinh dưỡng, HLV phát động phong trào làm VAC kinh tế, kêu gọi mọi gia đình cải tạo lại vườn, ao, sửa chuồng, đầu tư làm VAC để tăng thu nhập, HLV trực tiếp hướng dẫn và tập huấn cho các hộ, các chi hội nòng cốt lập vườn giống. Lúc đầu Hội tận dụng nguồn lao động dưa thừa, hướng vào những vườn không có hiệu quả, ao hoang, chuồng trống để cải tạo. Bước đầu loại bỏ những giống cây, con không có năng suất hoặc năng suất thấp, chất lượng kém, thay thế vào đó là những giống có năng suất và chất lượng cao hơn.

Ông Trần Văn Như, Phó chủ tịch HLV thành phố đã chia sẻ với chung tôi: “Vận động được bà con cải tạo vườn tạp cũng cần một thời gian dài. Tư tưởng “ăn chắc mặc bền” vẫn in sâu trong suy nghĩ, bỗng chốc nói thay đổi, làm sao thay đổi ngay được. Chúng tôi phải làm trước và đưa ra so sánh, mô hình VAC chưa cải tạo chỉ cho thu nhập vài ba triệu mỗi năm, nhưng cải tạo và tu bổ thường xuyên sẽ mang lại thu nhập 15-20 triệu đồng/năm, từ đó bà con mới làm theo”.

Không chỉ dừng lại ở đảm bảo dinh dưỡng và xoá đói giảm nghèo, bước vào thập kỷ 90, một bộ phận những người làm VAC giỏi đã bắt đầu đưa kinh tế hộ gia đình lên hình thức trang trại, gia trại. “Đó là quy luật tự nhiên, nhất là từ khi có Nghị quyết 06/NQ-TW của Bộ Chính trị, kinh tế trang trại bắt đầu khởi sắc, đặt viên gạch đầu cho nền sản xuất hàng hoá lớn” – ông Như nhận xét. HLV đã bắt nhịp được với phong trào và yêu cầu sản xuất, Hội đã kết hợp với Sở khoa học và công nghệ thành phố tổ chức Hội thảo khoa học, tập huấn và hướng dẫn hội viên thiết kế, xây dựng trang trại theo tiêu chí của Bộ NN&PTNT. Hội coi các trang trại là những tế bào đóng góp tích cực đưa nền nông nghiệp đi lên con đường CNH-HĐH.

“Chúng tôi tự hào khi có trong tay những hội viên giỏi, đội ngũ giáo viên, cộng tác viên từ thành phố đến cách quận, huyện... có trình độ, đủ năng lực tập huấn cho nông dân” - ông Nguyễn Thế Phiệt, Chủ tịch HLV xã Chiến Thắng (An Lão) khấn khởi - “Riêng xã tôi, HLV đã có 1 HTX chăn nuôi, một câu lạc bộ nuôi thuỷ sản, 1 câu lạc bộ gia trại. Hội có 4 mẫu đất loại 1 được xã giao quản lý lâu dài. Quỹ hội gần 70 triệu đồng. Sự lớn mạnh ấy không tự hào sao được.

Hoạt động hội gắn liền với tiến trình đổi mới...

Đó là lời khẳng định của ông Phạm Hồng Sơn, Chủ tịch HLV Hải Phòng: “Chúng tôi may mắn khi ra đời và phát triển cùng thời kỳ đổi mới của đất nước, vì thế đổi mới cũng sẽ là tinh thần hoạt động của Hội trong thời gian tiếp theo”.

Tuy tổ chức và hoạt động của hội ở các cấp phát triển chưa đều, còn thiếu cán bộ chuyên trách. Nhiều địa phương chưa quan tâm đến việc xây dựng mô hình điểm, dịch vụ kỹ thuật còn nhiều hạn chế... Nhưng những điển hình tiên tiến được nhận bằng khen trong ngày hôm nay là một minh chứng sống động cho hướng đi đúng mà HLV Hải Phòng đã lựa chọn trong suốt 20 năm qua.

Đến dự và chia vui cùng Hội, Chủ tịch T. Ư HLV Việt Nam Nguyễn Ngọc Trìu căn dặn: “Hải Phòng là thành phố công nghiệp, nhưng không thể bỏ quan vai trò nông nghiệp. Vấn đề là lựa chọn hình thức nào cho phù hợp? Mô hình VAC đô thị khá phù hợp với điều kiện của thành phố. Thành hội nên chú trọng đến mô hình này để kinh tế VAC luôn bền vững trong cuộc sống hiện đại”. Lời căn dặn của chủ tịch cũng là mục tiêu của Hội đến năm 2010: “Tiếp tục phát triển kinh tế trang trại, trên cơ sở ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, áp dụng công nghệ cao trong sản xuất, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở nông thôn. Bảo vệ môi trường sinh thái, tham gia xoá đói giảm nghèo và xây dựng nông thôn mới”.

Với những kết quả đạt được, mục tiêu trên không phải là quá khó với HLV Hải Phòng. Tuy nhiên, Hội vẫn cần sự ủng hộ của UBND thành phố tạo điều kiện vật chất, cơ chế ổn định để công tác Hội mang lại nhiều lợi ích cho người dân và xã hội.

Kết quả hoạt động của HLV Hải Phòng qua những con số:

- Cải tạo và tu bổ 8.400 ha vườn tạp, 3.200 ha mặt nước.

- Cung ứng 150.000 giống cây ăn quả chất lượng cao cho nhân dân.

- Thiết kế mới 680 mô hình VAC kiểu mẫu cho các hộ gia đình có thu nhập cao.

- Có 725 trang trại đạt tiêu chí do Bộ NN&PTNN đề ra.

- Đã mở 1.015 lớp tập huấn kỹ thuật, hội thảo chuyên đề, 24 lớp đào tạo nghề, thu hút trên 45.000 lượt người tham dự.

Nguồn: Kinh tế nông thôn, số 33 (519), 14/8/2006