Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ năm, 20/01/2005 22:13 (GMT+7)

Yuan T. L ee

Sau khi nhận bằng Tiến sĩ của trường Đại học Califocnia ở Berkerley, Yuan Tseh Lee bắt đầu tiến hành các thí nghiệm tán xạ phản ứng trong các phản ứng phân tử ion. Hai năm sau, Lee đến trường Harvardnghiên cứu thực hiện thí nghiệm về chùm phân tử ngoài sự lão hoá kiềm.

Là PGS trường Đại học tổng hợp Chicago, Lee đã biến phòng thí nghiệm của mình thành trung tâm nghiên cứu chùm phân tử ở Bắc Mỹ. Sau đó, khi ở Berkerly, Lee đã mở rộng nghiên cứu về động lực học phảnứng, nghiên cứu các quy trình quang hoá cơ bản và nghiên cứu phổ của các chùm phân tử và chùm ion.
Lee đã nhận được nhiều giải thưởng và danh hiệu, trong đó có Giải Nobel Hoá học năm 1986 (cùng với Dudly R.Herschbach, người Mỹ và John C.Polanyi, người Canada) cho những đóng góp liên quan đến độnglực hoá các quá trình hoá học cơ bản, Huân chương Khoa học Quốc gia của Mỹ và Huân chương Faraday của Hội Hoá học Hoàng gia Anh.

Lee cũng được nhận Giải thưởng Ernest O. Lawrence của Bộ Năng lượng Mỹ (1981), Giải thưởng Harrison Howe (1983), Giải thưởng Peter Debye về Lý hoá của Hội Hoá học Mỹ (1983). Lee nhận được danh hiệuTiến sĩ danh dự của 19 trường đại học trên toàn thế giới. Lee là một trong bốn người được giải Nobel đã thành lập ra Quỹ Wu Chien-Shiung. Lee là ủy viên Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Mỹ (từ1975), Hội Vật lý Mỹ (1976), Hội Guggenheim (1977), thành viên Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia (1979).

Nghiên cứu chùm phân tử của động lực học phản ứng hoá học

Mỗi một sự chuyển hoá hoá học vĩ mô, dù đó là sự suy giảm ozon của khí quyển hoặc là sự cháy của một ngọn nến, đều gồm hàng triệu sự kiện hoá học vi mô liên quan đến sự va chạm giữa các phân tử. Từlâu nay, các nhà khoa học đã từng mơ ước quan sát bằng mắt thường và hiểu được chi tiết sự va đập của phân tử chuyển hoá các phân tử phản ứng thành các phân tử sản phẩm. Những tiến bộ gần đây của cácphương pháp thí nghiệm đã tạo điều kiện để "quan sát được" các chi tiết chính xác của diễn biến các phản ứng hoá học.

Việc hai phân tử phản ứng có thể chuyển hoá thành các phân tử sản phẩm trong quá trình va chạm được hay không không chỉ phụ thuộc vào sự định hướng của phân tử khi chúng tiếp cận nhau mà còn phụthuộc vào mức năng lượng của phân tử phản ứng. Các phân tử phản ứng phải có đủ năng lượng để vượt rào cản năng lượng tiềm năng trên con đường đi tới tạo thành sản phẩm. Tuy nhiên, khi một phân tửđược cấp năng lượng, có nhiều phương thức khác nhau để có thể tích lũy được năng lượng cần thiết này. Việc năng lượng ở dạng tịnh tiến, quay, dao động hoặc mức độ tự do của các electron sẽ có nhữngtác động khác nhau đến thúc đẩy phản ứng hoá học. Thông thường, các phản ứng diễn ra theo các cơ chế khác nhau. Với sự tiến bộ của kỹ thuật la de, hiện nay người ta đã có thể cung cấp năng lượng chocác nguyên tử và phân tử một cách rất hiệu quả thông qua quá trình kích thích bằng lade. Người ta cũng có thể điều khiển vạch tuyến quỹ đạo nguyên tử kích thích bởi electron bằng cách sử dụng ladephân cực.

Nghiên cứu về lĩnh vực hấp dẫn của động lực học phản ứng hoá học sử dụng chùm phân tử và kỹ thuật lade và vận dụng nghiên cứu để hiểu rõ hiện tượng vi mô có tầm quan trọng này.

Nguồn: Báo cáo tại Hội nghị Hoá học Á - Âu lần thứ 8 từ 21-24/10/2003 tại Hà Nội

Xem Thêm

Tin mới

VUSTA tổng kết 15 năm triển khai Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS
Ngày 12/11/2026, tại Quảng Ninh, Ban Quản lý dự án VUSTA - Dự án Quỹ Toàn cầu phòng, chống HIV/AIDS tổ chức tổng kết dự án giai đoạn 2024-2026, đồng thời nhìn lại toàn bộ chặng đường hoạt động giai đoạn 2011-2026. Sự kiện đánh dấu 15 năm VUSTA đóng vai trò là cầu nối chiến lược, gắn kết cộng đồng cùng hệ thống y tế công của Việt Nam trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38: Lần đầu tiên trao 02 giải Đặc biệt, ghi nhận 312 đồ án dự thi
Sáng 15/11, tại Hà Nội, Lễ trao Giải thưởng Loa Thành lần thứ 38 năm 2026 được tổ chức nhằm vinh danh những đồ án xuất sắc thuộc lĩnh vực Kiến trúc - Xây dựng. Mùa giải năm nay ghi nhận số lượng tham dự cao kỷ lục với 312 đồ án đến từ 29 trường đại học trên cả nước. Đặc biệt, lần đầu tiên trong lịch sử 38 năm tổ chức, Giải thưởng trao hai giải Đặc biệt cho những đồ án có chất lượng nổi bật.
Bắc Ninh: Hội thảo Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ
Ngày 12/11, Liên hiệp các Hội Thành phố đã phối hợp Cục Sở hữu trí tuệ- Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Hội thảo “Sử dụng và khai thác công cụ sở hữu trí tuệ thúc đẩy hoạt động nghiên cứu phát triển và đổi mới sáng tạo trong các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh”.
Đắk Lắk: Phát huy giá trị rừng và biển trong phát triển kinh tế xã hội của tỉnh
Việc hợp nhất tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Phú Yên đã hình thành một không gian phát triển mới, kết nối vùng cao nguyên với duyên hải, kết nối đại ngàn với Biển Đông. Đây không chỉ là sự thay đổi về địa giới hành chính mà còn mở ra cơ hội tổ chức lại không gian phát triển, khai thác và sử dụng hiệu quả hơn các nguồn lực tự nhiên, văn hóa và con người.
Đẩy mạnh giáo dục STEM, tạo nền tảng phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tại An Giang
Ngày 12/11, Liên hiệp Hội Việt Nam phối hợp với Liên hiệp Hội tỉnh An Giang tổ chức Hội thảo “Đẩy mạnh giáo dục STEM để phát triển nhân tài khoa học và công nghệ tỉnh An Giang”. Hội thảo có sự tham dự của lãnh đạo Liên hiệp Hội Việt Nam, đại diện Liên hiệp Hội các tỉnh, thành phố, các cơ quan sở ngành đại phương, trường đại học, cán bộ quản lý giáo dục và đông đảo thầy cô giáo trên địa bàn tỉnh.
Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với hành trình gìn giữ di sản Kinh Bắc
Nhân dịp kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), sáng 12/12 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Văn hóa Dân tộc (trực thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) đã phối hợp với Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề “Nhà văn hóa Lê Hồng Dương với Di sản văn hóa dân tộc”.