Tục “bắt chồng” của người Bnoong

Nhà Rông vào đêm thứ ba của lễ Pơtuh - lễ ăn mừng chiến thắng. Cả buôn làng vui mừng phấn khởi, ai cũng có mặt đông đủ. Hội đồng già làng thống nhất các đối tượng sẽ “bắt” và phân công cho 10 16 người cả trai lẫn gái khỏe mạnh làm nhiệm vụ. Những người được phân công cứ y lệnh, đi tìm các chàng trai đã xác chỉ để “bắt” và “dẫn bộ” về buôn làng. Ai chống cự sẽ bị buộc và khiêng một mạch về nhà Rông.

Giữa nhà Rông, Hội đồng già làng làm lễ ăn thề. Già làng dùng thanh tre chấm vào chén rượu rồi vung lên đầu các chàng trai, cô gái. Tiết gà được lấy làm phép thiêng rồi bôi lên trán họ. Tiếp đó, chén rượu được đưa cho cô gái “bắt chồng” uống chước, chàng trai uống sau. Lần lượt hết cặp này đến cặp kia trong tiếng hò reo của mọi người. Rượu mừng đi liền với lời chúc. Khi các cặp trai gái thấm rượu không ai bảo ai, mỗi người một tay nhẹ nhàng xúm vào khiêng từng đôi vào một góc nhà Rông và lấy ra những tấm thổ cẩm tuyệt đẹp đắp cho từng cặp.

Lễ Pơtuh khép lại viên mãn, những trang mới mở ra nối tiếp. Những ngày sau đó, từng cặp trai gái qua lại đôi bên cha mẹ, để làm nương, tỉa bắp, bửa củi, gùi nước… Trời đất đi qua 4 con trăng, dài rộng hơn là một năm thì gia đình làm đám cưới.

Luật tục của dân làng Bnoong quy định rõ ràng và nghiêm ngặt những điều quan trọng về phong tục “bắt chồng”. Nếu vì một lý do nào đó chàng trai không ưng cô gái làm vợ, hoặc lấy rồi bỏ vợ thì sẽ bị phạt rất nặng, phải đền bù cho gia đình cô gái một số thứ giá trị như ché quý, đồ trang sức. Đồng thời phải mổ trâu, giết bò đem đến Hội đồng già làng và từng gia đình bà con trong buôn làng để tạ lỗi.