Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam
Thứ hai, 09/06/2008 15:04 (GMT+7)

Tự kỷ hay rối loạn tâm thần?

Autisme, hiện có người dịch là tự kỷ (ngay trong từ điển Pháp - Việt xuất bản năm 1988, người ta cũng dịch autisme là tự kỷ mà không giải thích) tương tự với thuật ngữ duy kỷ. Cả hai thuật ngữ này đều chỉ hiện tượng lấy mình làm trung tâm, vì theo chữ Hán thì kỷ là bản thân đối lập với tha là cái khác mình (vật khác, người khác). Tự kỷ là xuất phát từ bản thân cũng như duy kỷ là theo bản thân.

Thực ra theo Tự điển Larousse- 2001 thì autismerối loạn tâm thần, đó là một bệnh lý nhưng chưa rõ nguồn gốc là thần kinh hay tâm lý, hiện nay đang được tranh luận. Biểu hiện dễ nhận ra của bệnh này là sự mất quan hệ với thế giới bên ngoài, điển hình là tâm thần phân lập ở người lớn và thường xảy ra ở trẻ em.

Ở trẻ em, rối loạn tâm thầnthường xuất hiện ở những năm đầu đời mà đặc điểm là sự thờ ơ đối với xung quanh và không có nhu cầu xác lập một chỗ đứng trong không gian, vụng về trong động tác bắc chước hành vi, rối loạn về ngôn ngữ và bất lực trong giao tiếp, đứa trẻ không nói hoặc chỉ thể hiện bằng những tiếng rất khó hiểu, trẻ bắt chước tiếng nói mà không có ý nghĩa gì... là những biểu hiện nổi bật ( Tự điển Larousse-2001- trang 99).

Với những biểu hiện như thế thì autisme không thể gọi là tự kỷ mà chỉ có thể gọi là rối loạn tâm thần. Rối loạn tâm thần là một bệnh lý, còn tự kỷ là một đặc điểm tâm lý thường có ở hầu hết trẻ dưới 3 tuổi.

Trẻ em mắc bệnh rối loạn tâm thần, đó là một bệnh lý nan giải khiến các bậc cha mẹ hết sức lo lắng, vì nó ảnh hưởng nặng nề đến sự phát triển của trẻ về mọi phương diện, đặc biệt là trí tuệ, nên cần phải phát hiện kịp thời và chạy chữa lúc trẻ còn bé một cách công phu. Hiện nay trên thế giới cũng như ở các thành phố lớn nước ta (như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh) đã có các trung tâm chữa bệnh rối loạn tâm thần(autisme) cho trẻ em có hiệu quả tốt. Nhưng rất tiếc là người ta đã gọi nhầm đó là bệnh tự kỷ!

Về bản chất, hiện tượng tự kỷ không phải là bệnh lý mà là một đặc điểm tâm lý của hầu hết trẻ khoảng 3 tuổi (có thể sớm hơn hay muộn hơn một chút) khi ý thức bản ngã (tức là “cái tôi”) xuất hiện, trẻ có nhu cầu tự khẳng định, thể hiện tính độc lập của mình, muốn tự làm lấy mọi việc (như tự xúc cơm, tự rửa mặt, tự mặc quần áo, tự đi giày, tự đi chơi...), câu nói cửa miệng của trẻ lúc này là “con tự”!. Đó là một bước khôn lớn đáng kể trong quá trình phát triển. Nhưng đồng thời với nó, trẻ lại có những biểu hiện trái tính trái nết, đó là khuynh hướng tập trung vào mình và lấy mình làm trung tâm để xử lý mọi việc (như làm ngược lại ý của người lớn, chỉ thích làm theo ý muốn chủ quan của mình- bướng bỉnh, giành mọi thứ về mình, giải thích mọi việc theo ý mình, thậm chí còn ăn vạ khi không được thỏa mãn một nhu cầu nào đó...) và câu nói biểu hiện thái độ của trẻ đối với người xung quanh là “không khiến!”. Tuy tự kỷ không phải là bệnh lý nhưng cũng cần giúp trẻ khắc phục, nếu không sẽ trở thành thói quen xấu ảnh hưởng đến nhân cách sau này. Để tránh hiện tượng tự kỷ, một mặt cần phải cho trẻ năng hoạt động, cọ xát với thực tiễn giúp trẻ nhận ra sự khác nhau giữa ý muốn chủ quan của mình với sự vật khách quan, mặt khác cần cho trẻ giao tiếp rộng rãi với mọi người để trẻ nhận ra chuẩn mực và quy tắc cần tuân thủ trong cuộc sống xã hội, chứ không thể muốn làm gì thì làm.

Chúng ta hết sức hoan nghênh việc chữa bệnh rối loạn tâm thần, một căn bệnh nan giải của trẻ em do các bác sĩ, các nhà tâm lý học đã tổ chức chăm chữa. Nhưng tôi xin đề nghị một điều là không nên gọi đó là bệnh tự kỷ mà nên gọi tên đích xác của nó là bệnh rối loạn tâm thần. Hãy gọi tên sự vật đúng với bản chất của nó, như vậy sẽ tìm ra những biện pháp chính xác trong điều trị và quan trọng hơn là không nhầm lẫn giữa trẻ mang bệnh lý rối loạn tâm thần (autisme) với những trẻ bình thường đang ở độ tuổi mà đặc điểm tâm lý dễ nhận thây là tự kỷ (egocentrisme).  

Nguồn: suckhoedoisong.vn (03/06/08)

Xem Thêm

Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức
Sáng ngày 28/7, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã phối hợp với Viện Khoa học và Quản lý kinh tế (IESEM) tổ chức hội thảo "Thực trạng và giải pháp thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với tự tự tạo việc làm cho thanh niên trí thức trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0".
Thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý năng lượng - Giải pháp then chốt giảm phát thải nhà kính
Ngày 17/12, tại phường Bà Rịa, thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM), Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Sở Công Thương TP.HCM, Trung tâm Chứng nhận Chất lượng và Phát triển Doanh nghiệp và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vira tổ chức Hội thảo khoa học “Giải pháp thúc đẩy ứng dụng AI trong quản lý, sử dụng năng lượng hiệu quả nhằm giảm phát thải khí nhà kính”.
Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách
Trong hai ngày 12-13/11, tại tỉnh Cao Bằng, Liên hiệp các Hội KH&KT Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PanNature) và Liên hiệp các Hội KH&KT tỉnh Cao Bằng tổ chức Chương trình chia sẻ “Thúc đẩy vai trò của Liên hiệp các Hội KH&KT địa phương trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực thi chính sách”.
Thúc đẩy ứng dụng thực tiễn của vật liệu tiên tiến trong sản xuất năng lượng sạch
Ngày 24/10, tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Hội Khoa học Công nghệ Xúc tác và Hấp phụ Việt Nam (VNACA) tổ chức Hội thảo khoa học “Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong sản xuất nhiên liệu tái tạo và giảm phát thải khí nhà kính”.
Dựa vào thiên nhiên để phát triển bền vững vùng núi phía Bắc
Đó là chủ đề của hội thảo "Đa dạng sinh học và giải pháp dựa vào thiên nhiên cho phát triển vùng núi phía Bắc" diễn ra trong ngày 21/10, tại Thái Nguyên do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) phối hợp với Trung tâm Con người và Thiên nhiên (PANNATURE) phối hợp tổ chức.
Muốn công tác quy hoạch hiệu quả, công nghệ phải là cốt lõi
Phát triển đô thị là một quá trình, đô thị hoá là tất yếu khách quan, là một động lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững. Trong kỷ nguyên vươn mình, quá trình đô thị hoá không thể tách rời quá trình công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước...
Hội thảo quốc tế về máy móc, năng lượng và số hóa lần đầu tiên được tổ chức tại Vĩnh Long
Ngày 20/9, tại Vĩnh Long đã diễn ra Hội thảo quốc tế về Máy móc, năng lượng và số hóa hướng đến phát triển bền vững (IMEDS 2025). Sự kiện do Hội Nghiên cứu Biên tập Công trình Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASE) - hội thành viên của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp cùng Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức.

Tin mới

Hải Phòng: Sáp nhập Hội Làm vườn và Hội Kế hoạch hóa gia đình về Liên hiệp hội Thành phố
Ủy ban nhân dân thành phố Hải Phòng vừa ban hành Quyết định số 3494/QĐ-UBND ngày 29/8/2026 về việc cho phép sáp nhập Hội Làm vườn thành phố Hải Phòng và Hội Kế hoạch hóa gia đình thành phố Hải Phòng vào Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp Hội) thành phố Hải Phòng.
Thanh Hoá: Tập huấn công nghệ số và ứng dụng số trong sản xuất và đời sống
Ngày 08/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Thanh Hóa (Liên hiệp hội tỉnh) đã phối hợp với Hội Tin học Thanh Hóa và Trường Đại học Hồng Đức tổ chức Hội nghị tập huấn với chủ đề “Công nghệ số và ứng dụng số cho công dân xuất sắc và tiêu biểu trong lao động và sản xuất trên địa bàn tỉnh”.
Tuyên Quang: Tổng kết dự án bảo tồn, phát huy giá trị di sản chè Shan tuyết
Ngày 04/9, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật (Liên hiệp hội) tỉnh Tuyên Quang đã phối hợp với Chương trình tài trợ các dự án nhỏ Quỹ Môi trường Toàn cầu (UNDP/GEF SGP) tổ chức hội nghị tổng kết dự án “Giải pháp thúc đẩy bảo tồn, phát huy giá trị quần thể cây di sản chè Shan tuyết cổ thụ gắn với cải thiện sinh kế tỉnh Tuyên Quang”.
Kỷ niệm 20 năm thành lập Trung tâm Dịch thuật, Dịch vụ Văn hóa và Khoa học công nghệ
Sáng 6/9 tại Hà Nội, Trung tâm Dịch thuật, Dịch vụ Văn hóa và Khoa học công nghệ (CTCS) thuộc Liên hiệp Hội Việt Nam đã tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập. Tại sự kiện, công trình “Almanach Những nền văn minh thế giới” do Trung tâm thực hiện đã chính thức nhận Bằng xác lập Kỷ lục Việt Nam cho công trình “Almanach những nền văn minh thế giới”.
Khởi động Dự án “Tăng cường sự tham gia của cộng đồng địa phương trong bảo vệ rừng tại thành phố Huế - giai đoạn 2”
Ngày 25/8/2026, tại UBND phường Phong Điền, thành phố Huế, Trung tâm Phát triển Nông thôn Bền vững (Trung tâm SRD) phối hợp với UBND phường Phong Điền tổ chức buổi họp khởi động Dự án VM083 “Tăng cường sự tham gia của cộng đồng địa phương trong bảo vệ rừng tại thành phố Huế – giai đoạn 2”.