Triệu phú… nhím

Nuôi nhím qua một chút tình cờ

Tiếp chúng tôi trong trang trại, ông Dưỡng vui vẻ cho biết về đàn nhím 130 con của ông đang phát triển tốt. Nhìn đàn nhím béo căng tròn, từng cặp trong từng chuồng càng làm cho chúng tôi tăng thêm trí tò mò về loại động vật hoang dã đang là thứ đặc sản thời thượng ở các nhà hàng cao cấp lại được nuôi dưỡng như một con vật quen thuộc trong gia đình.

Ông Dưỡng cho biết: “Tôi nuôi nhím cũng rất tình cờ. Trước năm 1994, khi gia đình tôi đang ở Đồng Nai có mua được một cặp nhím do người địa phương đi săn về bán. Nghĩ là nuôi nhím để làm cảnh cho vui, thế rồi mỗi lần cho nhím ăn, tôi cứ băn khoăn về việc rừng đang một ngày bị cạn kiệt, nhiều thú quý bị tuyệt chủng, lớp con cháu sau này làm sao hiểu được về rừng, về muông thú”.

Đến nay, đàn nhím của ông Dưỡng có khoảng 130 con, được chia làm 60 cặp ở chung. Số còn lại được tách ở riêng theo kiểu độc lập mỗi con một chuồng. Giải thích về việc này ông Dưỡng nói: “60 cặp nói trên là những cặp bố mẹ thì cho ở chung, số ở độc lập là những con đang thiếu con bố để gây giống”. Ông Dưỡng nói tiếp: “Đặc tính của nhím là sống theo cặp, khi nhím mẹ mang thai và đẻ, nhím bố chăm sóc đàn con như một người cha tận tụy. Nhím đực rất “ga lăng”, hào hiệp và sẵn sàng tấn công đối phương để bảo vệ bạn tình. Nhưng khi nhím bố phát hiện nhím con không phải là “của mình” thì nó cắn nhím con cho tới chết”. Vậy, cho nhím bố giao phối với nhiều nhím mẹ rồi tách đàn được không? Tôi hỏi và ông Dưỡng trả lời: “Do đặc tính của nhím, nếu hai hoặc nhiều nhím mẹ ở chung thì khi một con mang thai, những nhím mẹ khác sẽ ghen và “đánh hội đồng” nên rất khó ở”. Ông Dưỡng đã xây mỗi chuồng chỉ có diện tích 0,8 x 1,5m để nuôi riêng từng cặp nhím bố mẹ. Để chứng minh lời nói của mình, ông Dưỡng chỉ cho chúng tôi thấy một nhím mẹ mang thai đang nằm nghỉ được nhím bố chăm sóc bằng việc khuân thức ăn đến và có những động tác âu yếm nhím cái.

Nuôi nhím không khó

Theo ông Dưỡng, việc nuôi nhím không khó. Thức ăn của chúng rất đa dạng, như: rễ cây trong vườn đến các loại khoai củ, bầu, bí, cám của gia súc, rau các loại và thậm chí ông cho ăn cả cơm nguội. Ông Dưỡng kể: “Khi tôi có ý thuần dưỡng nhím, nhiều người trong gia đình cứ cho rằng đây là một việc mạo hiểm, vì lối sống của con vật hoang dã khác với con vật ở nhà. Theo kinh nghiệm của ông Dưỡng, nhím con lọt lòng khoảng 100g, nuôi trong thời gian từ 10-12 tháng thì đạt trọng lượng 8-11kg/con và bắt đầu chịu đực phối giống. Cứ thế, hai năm sẽ có 5 lần nhím đẻ và mỗi lần từ 1- 3 nhím con. Nếu nuôi thương phẩm, sau 6 tháng có khả năng bán nhím thịt. Cũng theo ông Dưỡng, nuôi nhím không đòi hỏi nhiều công sức và chi phí không cao. Nguồn thức ăn rất chủ động, dễ tìm, dễ mua và có mua giá cũng rẻ. Nhím ăn ngày 3 bữa, đặc biệt ăn nhiều về đêm. Không được cho nhím ăn thức ăn ôi, thiu và dính nước mưa. Tuy bản thân nhím có sức đề kháng rất tốt, ít bệnh, nhưng nếu không thận trọng về thức ăn hoặc để ướt thì nhím sẽ bị tiêu chảy và bại suy rất khó chữa. Về chuồng trại, chỉ cần giữ vệ sinh tốt, thông thoáng, đầy đủ ánh sáng, không khí, mỗi ngày quét dọn chuồng một lần, nước cho nhím uống phải là nước sạch. Chăm sóc nhím không cầu kỳ như heo, bò.

Nuôi nhím đạt hiệu quả về kinh tế

Theo cách tính của ông Dưỡng, để nuôi một cặp nhím thì chi phí đầu tư thức ăn, chuồng trại chỉ hết 500 ngàn đồng/con. Giá một cặp nhím bố mẹ bán khoảng 8 - 12 triệu đồng/cặp. Riêng nhím thịt, nếu nuôi tốt thì trong 6 tháng có thể đạt 6kg/con và có giá 450.000 đồng/1kg hơi. Như vậy, chỉ trong 6 tháng nuôi lợi nhuận trên 2 triệu đồng/con Vì vậy, ông Dưỡng kết luận việc nuôi nhím rất kinh tế. Đặc biệt là nuôi nhím giống để bán.

Hiện ở trại nuôi nhím của ông Dưỡng đang phát triển nhím giống nên lợi nhuận thu về sẽ cao hơn. Bởi với 60 cặp nhím bố mẹ, bình quân mỗi năm đẻ được 120 con. Sau khi thanh lọc sẽ còn lại khoảng 40 cặp giống. Nếu bán với giá như trên thì ông Dưỡng thu về khoảng trên dưới 400 triệu đồng/năm (giá khoảng 10 triệu đồng/cặp). Được biết, hiện ông Dưỡng vẫn không đủ con giống để bán. Khách hàng của ông đến từ khắp nơi trong cả nước. Theo ông Dưỡng, khi chọn mua giống thì nên chọn những cặp nhím bố mẹ đã sinh sản thì hệ số an toàn sẽ cao hơn. Bởi khi mua nhím con, rất khó phân biệt được con nào là cái, con nào là đực. Hơn nữa, khi mua nhím con chưa chắc đó là giống nhím tốt. Còn nhím thương phẩm, do thịt nhím nhiều nạc, ít mỡ, là món ăn đặc sản vừa thơm ngon vừa có giá trị dinh dưỡng cao nên thị trường tiêu thụ thịt và bao tử nhím rất phong phú và đa dạng.

Có thể nói, nhím là loài vật dễ nuôi, ít dịch bệnh, yêu cầu về chăm sóc, nuôi dưỡng cũng rất đơn giản, đầu tư chuồng trại không tốn kém nhưng lại hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, vấn đề nuôi nhím hiện đang còn có một trăn trở chung là pháp lệnh bảo vệ động vật hoang dã đang là rào cản cho việc phát triển đàn nhím trong nhân dân. Họ hy vọng sẽ sớm có một hành lang pháp lý tạo thuận lợi, cho phép những người nuôi nhím được vận chuyển, mua bán, trao đổi và thậm chí giết mổ nhím nuôi thì quy mô phát triển ngành chăn nuôi mới mẻ, độc đáo này mới có cơ hội mở rộng.